مهرداد موسوی در گفتوگو با ایسنا اظهار کرد: تاریخ خود بهنوعی مادر علوم انسانی و ادبیات است، زیرا سنتهای ادبی غنی را در بر دارد. بهعنوان مثال، ابوالفضل بیهقی در کتاب «تاریخ بیهقی»، روایت خود را از دوره غزنوی در قالب داستانهای تاریخی ارائه کرده است. بنابراین، تاریخ روح داستانگویی و روایتگری را در دل خود جای داده است. امروزه، ادبیات داستانی و حتی ادبیات نمایشی عامل کمککنندهای در روشنتر شدن و جذابیت بیشتر تاریخ برای مردم است.
وی ادامه داد: چهارباغ بهعنوان یکی از ارکان هویتی اصفهان مطرح است و نویسندگانی همچون «علی خدایی» داستانهایی با محوریت دوران معاصر این مکان تاریخی قلم زده اند. این گویای پتانسیل فراوان داستانپردازی چهارباغ، از اتفاقات مهم دوره صفوی تا زندگی روزمره مردم است. جدا از ارزش تاریخی این گردشگاه، سیر داستانها میتواند از سبک رئالیستی و واقعگرایانه تا سورئالیستی، تاریخی و ماجراجویانه را شامل شود.
این نویسنده حوزه تاریخ، پتانسیل این گذر را در عجین شدن آن با زندگی روزمره مردم دانست و گفت: این گذر در دوره صفویه، به دلیل قرارگیری در حاشیه شهر و بسته بودن آن، به میزان کنونی در دسترس عموم مردم نبوده است. چهارباغ در زمان حال، یکی از قلبهای تپنده اصفهان بهشمار میرود و رویدادهای مختلفی در آن به وقوع میپیوندد. از نظر داستانپردازی و قصهگویی دچار ضعفهای بسیاری هستیم. قصههای ما فاقد پیرنگهای قدرتمند است. ما با موجی از سریالهای تاریخی در شبکه نمایش خانگی روبرو هستیم که از پشتوانه ادبی قوی بهرهمند نیستند. در بخش قصهپردازی متصل به سینما و کارهای نمایشی که بتوانند فیلمها و سریالها را تقویت کنند، نیازمند رشد هستیم.
موسوی تصریح کرد: چهارباغ میتواند با نگاه تقویت و اتصال ادبیات به سینما، برای ساخت مجموعههای تلویزیونی و فیلمهای سینمایی بهعنوان سکوی پرش ایفای نقش کند. با کمبود تاریخنگاری جزئی و روزمره در ایران روبرو هستیم، زیرا اغلب کتابها موارد کلی را ثبت میکنند و به تاریخ اجتماعی کمتر پرداخته میشود. به همین دلیل، در متون مختلف فقط در حد یک نام و تاریخ ساخت به چهارباغ پرداخته شده است. البته سفرنامهها، تذکرههای شعرا و کتابهای حاشیهای بسیاری وجود دارد که بتواند تصویر درستی از چهارباغ را به نویسنده بدهد. نویسنده باید همت کند و با قدرت تخیل خود به بازآفرینی چهارباغ بپردازد. بهطور مثال، میتواند آن را در قالب قهرمان یا بستر روایت یک قصه روایت کند.
وی اظهار کرد: باید پیوندی میان تاریخ، نویسندگان و بهویژه سینما برقرار شود. ادبیات نمایشی میتواند کمک شایانی در راستای گویا شدن تاریخ داشته باشد. اگر قرار باشد داستانی در اینباره به رشته تحریر درآورم، صحنه ابتدایی آن را با خیمهای میان چهارباغ شروع میکنم. این خیمه در فضای ملتهب جامعه برای ملحق شدن به ارتش برای جنگ با افغانها برپا شده است. این روایت از واقعهای تاریخی برمیآید. در زمان محاصره اصفهان توسط محمود افغان، دولت صفوی از نیروی نظامی کمی برخوردار بود. بنابراین، یکی از شاهزادگان در میان چهارباغ خیمهای مخصوص نامنویسی مردم برای جنگ با افغانها برپا کرد.
نویسنده و پژوهشگر تاریخ افزود: همچنین داستان را میتوان با تصویری از حرکت سفرای خارجی به فرمان شاهعباس به سمت سیوسهپل برای شرکت در جشن «آبپاشان تیرماه» و شادی و آبپاشی مردم در جوی چهارباغ آغاز کرد.
انتهای پیام