یکشنبه ۱ آذر ۱۴۰۵ | ۱۰:۳۲
آتلانتیک: جنگ یمن، عربستان را گزینه‌های دشوار روبه‌رو کرده است

آتلانتیک: جنگ یمن، عربستان را گزینه‌های دشوار روبه‌رو کرده است

مجله آمریکایی آتلانتیک در تحلیلی با اشاره به گسترش حملات نیروهای مسلح یمن به عمق خاک عربستان نوشت که ریاض در جنگ با نیروهای مستقر در صنعا با گزینه‌های نظامی و سیاسی محدود و پرهزینه‌ای مواجه شده است؛ وضعیتی که با چشم‌انداز محمد بن سلمان برای تبدیل عربستان به کشوری باثبات و برخوردار از اقتصاد پیشرفته و فناوری‌محور در تضاد قرار دارد.

به گزارش ایسنا، رابرت اف. ورث، تحلیلگر آتلانتیک تاکید کرد که حملات موشکی مکرر نیروهای مسلح یمن توانسته است بخش‌هایی از اقتصاد عربستان را تحت تأثیر قرار داده و فرودگاه‌ها، تأسیسات نفتی و ساختمان‌های اداری این کشور را در معرض تهدید قرار دهد.

بر اساس این گزارش، حمله به فرودگاه ریاض در اواسط اکتبر که ۱۴ کشته و صدها زخمی بر جای گذاشت، اختلالاتی در تردد هوایی ایجاد کرد؛ به‌گونه‌ای که محدودیت پروازها حتی بیش از یک ماه پس از آن نیز ادامه داشت.

ورث به نقل از مقام‌های سعودی و یمنی که در اکتبر در ریاض با آنها گفت‌وگو کرده، نوشت که رهبران عربستان تهدیدهای نیروهای مسلح یمن را جدی‌تر گرفته و برای کمک به حفاظت از مرزهای این کشور با یمن، به جذب هزاران نیروی نظامی از پاکستان و سوریه روی آورده‌اند. با این حال، به باور نویسنده، این اقدامات ممکن است برای مقابله با نیروهایی که در حال توسعه توان نظامی خود هستند، کافی نباشد.

افزایش توان نظامی یمن و ادعاها درباره حمایت خارجی

در این یادداشت آمده است که نیروهای مسلح یمن دیگر صرفاً یک نیروی محلی نیستند، بلکه به توانمندی‌های موشکی و پهپادی پیشرفته‌ای دست یافته‌اند و با بهره‌گیری از فناوری‌ها و مواد اولیه خارجی، ظرفیت تولید تسلیحات خود را گسترش داده‌اند. نویسنده در این زمینه به نقش احتمالی فناوری‌های چین و استفاده از تجربه‌های جنگ اوکراین اشاره کرده، اما شواهد مشخصی برای ادعای تأمین برخی فناوری‌ها از سوی پکن ارائه نکرده است.

آتلانتیک همچنین به نقل از یک مقام ارشد سعودی، روایتی درباره نقش محور مقاومت در پشتیبانی از عملیات نظامی اخیر نیروهای مسلح یمن مطرح کرده است. این مقام مدعی شده است که ایران با انصارالله برای انجام عملیات در دریای سرخ هماهنگی داشته است.

در این یادداشت آمده است که نفوذ جنبش انصارالله دیگر به مرزهای یمن محدود نیست و این جنبش با کنترل تنگه باب‌المندب، بر یکی از مسیرهای مهم تجارت جهانی نیز تاثیرگذار شده است. یمن همچنین در حال گسترش ارتباطات و تحرکات در منطقه شاخ آفریقا است.

محدود شدن گزینه‌های عربستان و اختلاف میان متحدان

به نوشته آتلانتیک، عربستان اکنون در صف نخست تلاش‌ها برای مهار نفوذ یمن قرار دارد؛ این در حالی است که آمریکا درگیر تقابل با ایران است، اروپا توجه خود را بر جنگ اوکراین متمرکز کرده و دیگر کشورهای حاشیه خلیج فارس نیز تمایلی به ورود به یک رویارویی نظامی گسترده ندارند.

این تحلیل همچنین عمان را به چشم‌پوشی از قاچاق تسلیحات به یمن و ارائه داده‌های اطلاعاتی به ارتش یمن متهم کرده و این اقدامات را بخشی از سیاست احتیاط و مهار مسقط دانسته است.

نویسنده همچنین کاهش نقش امارات در جنگ یمن را به اختلافات فزاینده ابوظبی و ریاض مرتبط می‌داند؛ اختلافاتی که به درخواست عربستان برای خروج نیروهای اماراتی از یمن منجر شده است.

در عرصه میدانی نیز ورث نوشته است که نیروهای مورد حمایت عربستان پس از تسلط نیروهای ارتش یمن بر باب‌المندب، حمله متقابلی را آغاز کردند و ریاض نیز نیروهای ویژه خود را در کنار نیروهای دولت مورد حمایت این کشور مستقر کرد؛ با این حال، این تحرکات تاکنون به بازپس‌گیری تمامی مناطق ازدست‌رفته در جریان تحولات ماه سپتامبر منجر نشده است.

در همین راستا، ندوی الدوسری، پژوهشگر مؤسسه خاورمیانه ارزیابی کرده است که خروج عربستان از این وضعیت دشوار ممکن است به موافقت آمریکا با ارائه پشتیبانی هوایی مستقیم نیاز داشته باشد.

نویسنده در عین حال تاکید کرده است که حتی برقراری آتش‌بس نیز لزوماً تهدیدهای امنیتی علیه عربستان را برطرف نمی‌کند؛ زیرا نیروهای مسلح یمن همچنان قادر خواهند بود فرودگاه‌ها و تأسیسات نفتی این کشور را هدف قرار دهند و از توقف درگیری‌ها برای تقویت توان نظامی خود استفاده کنند.

شکاف در صفوف نیروهای مخالف صنعا

آتلانتیک در ادامه به اختلافات داخلی میان گروه‌های یمنی مورد حمایت عربستان اشاره کرده است. به نوشته ورث، این گروه‌ها از نظر وفاداری‌های سیاسی و منطقه‌ای و همچنین اولویت‌های نظامی و سیاسی با یکدیگر اختلاف دارند؛ به‌گونه‌ای که برخی از آنها مقابله با نیروهای مسلح یمن را در اولویت نمی‌دانند و بیشتر بر تحقق اهداف سیاسی خود، از جمله طرح جدایی جنوب این کشور متمرکز هستند.

نویسنده به نقل از یک افسر نظامی در صفوف نیروهای مورد حمایت عربستان نوشته است که این نیروها از اختلاف میان گروه‌های رقیب رنج می‌برند و نیروهای مسلح یمن نیز از این شکاف‌ها آگاهی دارند و از آنها بهره‌برداری می‌کنند. به گفته این افسر، برخی نظامیان مستقر در جنوب یمن تشکیل یک کشور مستقل را بر جنگ با صنعا مقدم می‌دانند.

آتلانتیک همچنین عملکرد عربستان در مدیریت متحدان محلی خود را مورد انتقاد قرار داده و نوشته است که ریاض طی دهه‌های گذشته بر نظامی مبتنی بر پرداخت پول به شیوخ قبایل و شخصیت‌های نظامی تکیه داشته است و تأخیر در پرداخت حقوق یا پایین بودن دستمزد نیروهای محلی موجب شده برخی از نظامیان برای تأمین هزینه‌های خانواده‌هایشان سلاح‌های خود را بفروشند.

تعز و عدن؛ دشواری بازپس‌گیری مناطق ازدست‌رفته

این تحلیل در ادامه به مشکلات نیروهای مورد حمایت عربستان برای شکستن محاصره تعز اشاره کرده و نوشته است که این نیروها پس از گذشت یک ماه همچنان در این زمینه با دشواری روبه‌رو هستند.

نویسنده هشدار داده است که تسلط نیروهای مسلح یمن بر تعز می‌تواند مسیر پیشروی آنها به سمت عدن و فرماندهی نیروهای وابسته به آن را هموار کند.

ورث به نقل از هنری تامپسون، کارشناس مسائل یمن نوشته است که اقدامات دفاعی کافی برای حفاظت از عدن وجود ندارد.

احتمال انتقال جنگ به داخل خاک عربستان

آتلانتیک در بخش پایانی تحلیل خود هشدار داده است که درگیری‌های جنوب یمن ممکن است به این منطقه محدود نماند و منابع پیش‌بینی کرده‌اند نیروهای ارتش یمن جبهه جدیدی در شمال این کشور ایجاد و برای پیشروی به سمت خاک عربستان تلاش کنند؛ تحولی که در آن صورت، ادامه معرفی جنگ به‌عنوان یک منازعه داخلی یمن برای ریاض دشوار خواهد شد.

نویسنده معتقد است که رهبران و جامعه عربستان طی سال‌های گذشته به این احتمال که کشورشان ناگزیر به ورود مستقیم به جنگ برای دفاع از خود شود، عادت نداشته‌اند؛ زیرا گفتمان رسمی این کشور عمدتاً بر فناوری، نوآوری و تحول اقتصادی متمرکز بوده است، نه مشارکت در یک رویارویی نظامی طولانی‌مدت.

به باور ورث، اکنون این چشم‌انداز با واقعیت امنیتی متفاوتی مواجه شده است؛ چراکه فرودگاه‌ها، تأسیسات نفتی، مسیرهای دریایی و اهداف اقتصادی عربستان نیز در معرض تهدید قرار گرفته‌اند و ریاض دیگر نمی‌تواند مسئله را صرفاً یک چالش امنیتی در داخل یمن تلقی کند.

این تحلیل همچنین به بی‌میلی آمریکا برای بازگشت به یک رویارویی نظامی مستقیم با نیروهای مسلح یمن اشاره کرده است. به نوشته آتلانتیک، واشنگتن پس از کارزار هوایی هفت‌هفته‌ای علیه صنعا در اوایل سال ۲۰۲۵ که نتایج قاطعی به همراه نداشت، تمایل چندانی به تکرار چنین مداخله‌ای ندارد.

در ادامه این یادداشت آمده است که عربستان با گزینه‌هایی محدود و پرهزینه روبه‌روست؛ نخستین گزینه تشدید عملیات نظامی است که می‌تواند حملات شدیدتری علیه تأسیسات حیاتی این کشور در پی داشته باشد؛ حرکت به سمت توافقی که تضمینی برای از بین رفتن توان نظامی نیروهای مسلح یمن فراهم نمی‌کند؛ یا ادامه اتکا به متحدان محلی که از اختلافات داخلی و ضعف هماهنگی رنج می‌برند از دیگر گزینه‌های ریاض هستند.

انتهای پیام

# جهان

آخرین اخبار جهان