به گزارش ایسنا، به نقل از خبرگزاری رویترز، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا که پس از نشست ناتو راهی انگلیس و فنلاند میشود، در اولین روز نشست ناتو متحدان را بابت نرسیدن به هدف دو درصدی تحقیر کرد و آلمان را اسیر انرژی روسیه دانست. ترامپ شامگاه چهارشنبه در پیامی توئیتری نوشت: از زمان سفر سال گذشته من، کشورهای ناتو میلیاردها دلار مازاد هزینه کردند که به درخواست من بود اما باز هم کافی نیست. آمریکا بیشتر هزینه میکند.
این گفتهها به دنبال دور اول نشست پرتنشی مطرح شد که طی آن متحدان غربی هدف رویکرد "اول آمریکا"ی ترامپ قرار گرفتند. سخنان او مبنی بر اینکه آلمان تحت کنترل روسیه است، با واکنش تند برلین مواجه شد. در روز دوم نشست، رهبران از اعضای غیر عضو مانند اشرف غنی، رئیسجمهوری افغانستان و پترو پوروشنکو، رئیسجمهوری اوکراین استقبال میکنند و برنامه تمرکز بر خط مشی است نه سیاست.
ترزا می، نخستوزیر انگلیس چهارشنبه با اعلام اینکه نیروهای بیشتری روانه هیات آموزشی ناتو در افغانستان میکند، تلاش کرد تا نفس تازهای در جان ناتو بدمد. او به خبرنگاران گفت: ما ۴۴۰ پرسنل دیگر به هیات "حمایت قاطع ناتو" در افغانستان اعزام میکنیم و این نشان میدهد که هر زمان ناتو اراده کرده، انگلیس همواره پیشگام شده است.
ینس استولتنبرگ، دبیرکل ناتو از رهبران خواسته است تا تامین مالی نیروهای امنیتی افغان را تا سال ۲۰۲۴ تقبل کنند و این در حالی است که افکار عمومی در کشورهای غربی از ادامه مشارکت در جنگ افغانستان ناراضی هستند. اعتبار مورد نیاز سالیانه حدود یک میلیارد دلار است و استولتنبرگ انتظار دارد این میزان اعتبار تامین شود.
رهبران ناتو همچنین مایلند تا از رویکرد نظامی رئیسجمهوری آمریکا درباره افغانستان مطلع شوند. او اوت گذشته حملات هوایی علیه شبهنظامیان طالبان را به شدت افزایش داد تا آنها را به پای میز مذاکره بکشاند. مقامهای آمریکایی به رویترز گفتند که واشنگتن برای بازنگری دیگری در استراتژی خودش، یک سال پس از آنکه ترامپ با تمدید مشارکت در این جنگ ۱۷ ساله موافقت کرد، آماده است.
ترامپ پیشنهاد داد تا در بلندترین جنگ آمریکا باقی بمانند اما مشاورانش او را متقاعد کردند زمان بیشتری به این امر اختصاص دهد. او مجوز استقرار ۳۰۰۰ نظامی دیگر را صادر کرد تا شمار نیروهای مستقر به حدود ۱۵ هزار تن برسد.
در نشست امروز همچنین روابط با گرجستان و اوکراین، دو کشوری که به عضویت در ناتو امید بستند و نیروهایی در افغانستان دارند، بحث و رایزنی میشود اما با حضور قدرتمند روسیه در منطقه آنها شانس حضورشان در ناتو کاهش مییابد. طبق قوانین ناتو، کشورهایی با درگیریهای ارضی نمیتوانند به ناتو ملحق شوند و مذاکرات عضویت چنین کشورهایی پیشرفت نمیکند. با این حال، مقدونیه که رسما برای آغاز مذاکرات عضویت چهارشنبه دعوت شد، بخشی از مراسم ویژه امروز خواهد بود و ائتلاف ناتو در تلاش است تا زمینه را برای سیامین عضو ناتو آماده کند.
اعلامیه اولین روز نشست ناتو
طبق اعلامیهای که چهارشنبه پس از اولین روز نشست ناتو در بروکسل منتشر شد، این ائتلاف نظامی به نظارت و ارزیابی تهدیدات موشکهای بالستیک علیه ترکیه از جانب سوریه ادامه خواهد داد. در این اعلامیه آمده است: این مساله موجب نگرانی است که ترکیه در چهار سال گذشته سه بار هدف موشکهای پرتابی از سوریه قرار گرفته است. ما به نظارت و ارزیابی تهدید موشک بالستیک از سوریه ادامه میدهیم.
این اعلامیه با اشاره به موشکهای بالستیک کوتاه برد تاکید کرد، برد این موشکها بخشی از اراضی ناتو و بخشی از اراضی شرکای آن را در بر میگیرد. ناتو همچنین مدعی شده است که دولت سوریه از این موشکها علیه مردم خودش استفاده میکند. این اعلامیه همچنین تاکید دارد: افزایش تهدید حاصل از اشاعه موشکهای بالستیکی در مرز جنوب-شرق این ائتلاف منجر به استقرار و تقویت سامانه دفاع موشکی بالستیکی ناتو شده است که هدف آن مقابله با تهدیداتی خارج ازمنطقه یورو – آتلانتیک است.
ناتو همچنین متعهد شد تا تضمینهایی برای حفظ امنیت ترکیه ارائه دهد. به گفته آنها تداوم چالشهای امنیتی برای ترکیه از جنوب منجر به ضعف امنیتی کل ائتلاف میشود و این مساله در دست رسیدگی است. در این اعلامیه آمده است: ما توان نیروهای ناتو را افزایش دادهایم و نیروی ضربت مشترک آمادگی بالا و توانایی استقرار فوری دارد.
در این بیانیه همچنین در خصوص تعهد به حفظ امنیت و ثبات بلندمدت در افغانستان آمده است: کمکهای ما برای تامین اعتبارات نیروهای امنیتی افغان تا سال ۲۰۲۴ ادامه مییابد.
در این اعلامیه از پاکستان، ایران و روسیه خواسته شده تا با حمایت از روند صلح تحت امر افغانها از ثبات منطقهای حمایت به عمل آورند. از سوی دیگر این اعلامیه از تعهد طرفهای لیبی برای همکاری سازنده با سازمان ملل با هدف برگزاری انتخاباتهایی جامع، امن و معتبر استقبال کرد. اعلامیه ناتو همچنین بار دیگر بر تعهد ناتو به سیاست دربهای باز این ائتلاف تاکید کرد و افزود: دعوت ناتو از مقدونیه نشاندهنده پایبندی به این تعهد است.
این اعلامیه همچنین تاکید کرد: ما از توافق تاریخی میان آتن و اسکوپیه برای حل مناقشه اسمی استقبال میکنیم. ما در راستای سیاستمان از دولت اسکوپیه دعوت به عمل آوریم تا مذاکرات الحاق به ائتلاف ناتو را آغاز کنیم. اجرای کامل تمام روندهای داخلی در رابطه با این توافق، برای حل مناقشه اسمی شرط راهحل موفقیتآمیز روند الحاق است.
این اعلامیه همچنین افزود، ناتو از تمایل بوسنی و هرزگوین برای پیوستن به ناتو حمایت کامل به عمل میآورد و به همبستگی ارضی و تمامیت آن برای ثبات و امنیت بوسنی و هرزگوین متعهد است. این اعلامیه همچنین تاکید کرد، متحدان ناتو خارج از اتحادیه اروپا مشارکتهای چشمگیری در تلاش اتحادیه اروپا برای تقویت ظرفیتهایش در راستای مدیریت چالشهای امنیتی مشترک دارند. این اعلامیه تاکید کرد: برای شراکت استراتژیک میان اتحادیه اروپا و ناتو، مشارکت کامل متحدانی خارج از اتحادیه اروپا در این تلاشها حیاتی است.
این اعلامیه همچنین تاکید کرد "فعالیتهای اخیر روسیه و سیاستهایش ثبات و امنیت را کاهش، تردیدها را افزایش و جو امنیتی را تغییر میدهد" و بار دیگر اعلام کردند که تصمیمات در قبال روسیه در نشستهای ولز و ورشو مورد توافق قرار گرفته است. رهبران ناتو همچنین حمله با یک عامل اعصاب علیه یولیا اسکریپال که همراه پدرش سرگئی اسکریپال دچار مسمومیت شد، محکوم کردند. سرگئی اسکریپال که جاسوس سابق روسیه بود ماه مارس در بریتانیا هدف حمله قرار گرفت. در این اعلامیه آمده است: طبق ارزیابی بریتانیا این مساله کاملا محتمل است که فدراسیون روسیه عامل این حمله باشد و هیچگونه توضیح جایگزین قابل قبولی وجود ندارد. ما از ارزیابی بریتانیا حمایت میکنیم.
رهبران ناتو همچنین "الحاق غیرقانونی و غیرمشروع کریمه" را محکوم کردند و بار دیگر حمایتشان را از تمامیت ارضی و حاکمیت ملی اوکراین، گرجستان و جمهوری مولداوی اعلام کردند. در ادامه این اعلامیه آمده است: تبعیض علیه تاتارهای کریمه و اعضای سایر جوامع محلی باید پایان یابد. ساختارهای نظارتی بینالمللی باید اجازه یابند تا اجرای حقوق بشر را مورد بررسی قرار دهند. اجرای کامل توافقات مینسک از سوی تمام طرفها و حمایت از تلاشهای رهبران در چارچوب نرماندی و گروه تماس سهجانبه لازم است.
این اعلامیه همچنین تاکید کرد: ابتکار عمل آمادگی ناتو همچنین ظرفیتهای واکنش سریع این ائتلاف را تقویت خواهد کرد. رهبران ناتو به تقویت توانایی استقرار و حفظ نیروها و تجهیزات آنها از طریق ائتلاف و فراتر از آن متعهد شدهاند و همچنین تعهد دادند تا تحرک نظامی زمینی، دریایی یا هوایی ناتو را تا پیش از ۲۰۲۴ ارتقاء دهند.
این اعلامیه همچنین از تشکیل مرکز عملیاتهای فضای سایبری در بلژیک برای "اطلاعرسانی مناسب و هماهنگی فعالیت عملیاتی ناتو در چارچوب فضای سایبری" خبر داد. متحدان ناتو همچنین به تضمین ظرفیتهای بازدارندگی هستهای خودشان که "ایمن، مطمئن و اثرگذار" باقی بماند متعهد شدند. این تصمیم به دنبال تغییرات در شرایط امنیتی گرفته شد.
در این اعلامیه آمده است "تا زمانی که تسلیحات هستهای وجود دارد ناتو یک ائتلاف هستهای باقی میماند. هدف اساسی ظرفیت ناتو برقراری حفظ صلح، جلوگیری از تخاصم و جلوگیری از تهدید" است. رهبران ناتو همچنین هشدار دادند: هرگونه استقرار تسلیحات هستهای علیه ناتو به صورت بنیادین ماهیت یک درگیری را تغییر میدهد.
انتهای پیام

