حامد فیض‌الهی در گفت‌وگو با ایسنا با تشریح دلایل آغاز طرح اصلاح الگوی کاشت فضای سبز مشهد، اظهار کرد: از سال ۱۴۰۲ و هم‌زمان با تغییر ساختار مدیریتی در حوزه فضای سبز شهری، بررسی‌های میدانی نشان داد بخش قابل توجهی از فضاهای سبز شهر به‌ویژه در بلوارها، میادین و فضاهای قدیمی، نیازمند بازپیرایی اساسی هستند. از سوی دیگر، تشدید محدودیت منابع آبی در مشهد، ما را به این نتیجه رساند که ادامه الگوی گذشته کاشت و نگهداری فضای سبز به‌ویژه چمن‌کاری‌های گسترده دیگر امکان‌پذیر نیست.

وی افزود: بر همین اساس تصمیم گرفتیم که به‌جای اقدامات مقطعی، یک روش مشخص، علمی و پایدار برای اصلاح الگوی کاشت تعریف کنیم، روشی که هم به زیبایی بصری شهر توجه داشته باشد و هم متناسب با شرایط اقلیمی و منابع آبی مشهد باشد.

مدیرکل بهبود محیط‌زیست شهری شهرداری مشهد با اشاره به پشتوانه علمی این طرح، گفت: خوشبختانه پیش از این در قالب همکاری مشترک میان شهرداری مشهد و دانشگاه فردوسی، فهرست کاملی از درختان، درختچه‌ها و گونه‌های گیاهی کم‌نیاز به آب و بومی یا سازگار با اقلیم مشهد شناسایی شده بود. ما از همین ظرفیت علمی استفاده کردیم و مقرر شد از این پس اصلاح الگوی کاشت فضای سبز شهر براساس این گونه‌ها و در قالب یک دستورالعمل مشخص انجام شود.

فیض‌الهی ادامه داد: در گام نخست، تمام فضاهای دارای اولویت در سطح شهر شامل بلوارها، میادین، خیابان‌ها، آیلندها و لکه‌هایی که به دلیل قدمت بالا یا فرسودگی پوشش گیاهی نیاز به اصلاح داشتند، شناسایی شد. سپس این موارد در جلسات تخصصی بررسی و اجرای طرح اصلاح کاشت برای آن‌ها آغاز شد.

وی با تأکید بر تغییر رویکرد شهرداری در حوزه چمن‌کاری، افزود: یکی از محورهای اصلی این طرح، محدود کردن کاشت مجدد چمن در فضاهایی است که چمن آن‌ها به‌دلیل قدمت بالا فرسوده شده است. در واقع به این جمع‌بندی رسیدیم که کاشت دوباره چمن در چنین فضاهایی نه‌تنها از نظر مصرف آب توجیه ندارد، بلکه در بلندمدت نیز پایداری لازم را ایجاد نمی‌کند.

مدیرکل بهبود محیط‌زیست شهری شهرداری مشهد در ادامه گفت: در این فضاها از گونه‌های پوششی، درختچه‌های زینتی و گیاهان دائمی کم‌نیاز به آب استفاده می‌شود که هم قابلیت مدیریت بهتری دارند و هم می‌توانند منظر شهری مناسبی ایجاد کنند.

فیض‌الهی درباره میزان صرفه‌جویی آب ناشی از اجرای این طرح، بیان کرد: ارائه عدد دقیق و یکسان برای میزان صرفه‌جویی آب ممکن نیست، چراکه هر فضای سبز و هر گونه گیاهی نیاز آبی خاص خود را دارد و این موضوع باید به‌صورت موردی بررسی و جمع‌بندی شود. با این حال آن‌چه مسلم است، کاهش چشمگیر نیاز آبی در فضاهای اصلاح‌ شده است.

هر درخت یا درختچه‌ای به آبیاری نیاز دارد

وی افزود: این تصور که پس از اصلاح الگوی کاشت، دیگر نیازی به آبیاری وجود ندارد، درست نیست. هر درخت یا درختچه‌ای به آبیاری نیاز دارد، اما تفاوت در میزان و فاصله آبیاری است. برای مثال، چمن در فصل تابستان نیازمند آبیاری یک روز در میان یا نهایتاً دو روز یک‌بار است، در حالی که گونه‌های کم‌نیاز به آب معمولاً با آبیاری هفتگی نیز قابل نگهداری هستند. همین تفاوت، کاهش قابل توجه مصرف آب را به همراه دارد.

مدیرکل بهبود محیط‌زیست شهری شهرداری مشهد با اشاره به تفاوت رویکرد امسال نسبت به سال‌های گذشته، گفت: در سال جاری علاوه بر لکه‌های کوچک، تمرکز ویژه‌ای بر اصلاح فضاهای سبز در مقیاس‌های بزرگ مانند میادین اصلی شهر داشته‌ایم. دلیل این موضوع آن است که در مقیاس‌های بزرگ، میزان سطح اصلاح‌شده و در نتیجه میزان صرفه‌جویی آب و تأثیر بصری پروژه به‌مراتب بیشتر است.

فیض الهی خاطرنشان کرد: در همین راستا، اصلاح الگوی کاشت در میدان بوعلی و میدان کشاورز در منطقه ۲، میدان جمهوری در منطقه ۹، حاشیه بزرگراه شهید کلانتری در منطقه ۹ و بزرگراه شهید سلیمانی در منطقه ۸ در دستور کار قرار گرفته و بخشی از آن‌ها به اجرا درآمده است.

وی با تأکید بر تداوم این طرح ادامه داد: اصلاح الگوی کاشت صرفاً محدود به میادین و بلوارها نیست و برای تمامی لکه‌های فضای سبز شهر حتی بوستان‌های بزرگ و محلی، آسیب‌شناسی انجام شده یا در حال انجام است. این پروژه به‌صورت مستمر در برنامه کاری حوزه معاونت خدمات شهری و حوزه فضای سبز شهرداری قرار دارد.

مدیرکل بهبود محیط‌زیست شهری شهرداری مشهد تصریح کرد: برای سال ۱۴۰۵ نیز برنامه‌های گسترده‌تری در نظر داریم که ضمن حفظ فضای سبز ایده‌آل و کارآمد، مدیریت مصرف آب را به‌گونه‌ای پیش ببریم که هیچ آسیبی به فضای سبز شهر وارد نشود و شهر مشهد با مشکل کم‌آبی در این حوزه مواجه نشود.

کاهش فضای سبز، خط قرمز شهرداری است

فیض الهی در پاسخ به نگرانی برخی شهروندان درباره کاهش چمن‌کاری و تغییر منظر شهری، بیان کرد: کاهش فضای سبز خط قرمز ما است. هدف ما کم‌کردن فضای سبز نیست و هیچ‌گاه به‌دنبال حذف فضای سبز به بهانه کمبود آب نبوده‌ایم.

وی افزود: اصلاح الگوی کاشت فقط در فضاهایی انجام می‌شود که چمن آن‌ها به‌دلیل قدمت بالا، گاهی بیش از ۲۰ سال فرسوده شده و نیاز به بازپیرایی دارد. در مقابل، فضاهایی که چمن آن‌ها وضعیت مطلوب و ایده‌آل دارد، مانند میدان قائم، میدان فرودگاه یا بخش‌هایی از بلوار احمدآباد، کاملاً حفظ می‌شوند و با بهترین کیفیت نگهداری خواهند شد.

مدیرکل بهبود محیط‌زیست شهری شهرداری مشهد اضافه کرد: این تعهد را به شهروندان مشهدی می‌دهیم که تا زمانی که مسئولیت نگهداری فضای سبز بر عهده ما است، با تمام توان از فضای سبز شهر حفاظت کنیم و اجازه ندهیم کیفیت و سرزندگی آن کاهش یابد.

انتهای پیام