امین هراتی در گفتوگو با ایسنا از افت محسوس کشتار دام در روزهای اخیر خبر داد و اظهار کرد: در بازدید صبح امروز از بازار دام و کشتارگاه، مشاهده شد که بازار دام تقریبا خالی و روند کشتار به شدت کاهش یافته است. حتی بر اساس گفته رئیس یکی از کشتارگاهها، تعداد کشتار روزانه که پیش از این حدود ۱۲۰۰ تا ۱۵۰۰ رأس بود، این روزها به طور میانگین به ۴۰۰ تا ۵۰۰ رأس رسیده است.
وی علت این کاهش را دو عامل اصلی دانست و افزود: نخست اینکه با سبز شدن مراتع و آغاز فصل چرا، دامداران ترجیح دادهاند به جای فروش، دامهای خود را به مرتع ببرند تا از این فرصت برای تغذیه طبیعی استفاده کنند. دوم، کاهش شدید توان خرید مردم است؛ تقاضا برای گوشت پایین آمده و همین موضوع باعث شده دامدار تمایل چندانی به کشتار نداشته باشد.
مدیرعامل اتحادیه صنعت دامپروری خراسان رضوی با اشاره به شرایط نامتعادل بازار اظهار کرد: در حال حاضر، هرچند عرضه دام کاهش یافته، اما از آنسو تقاضا هم به شدت افت کرده و این دو وضعیت حالت تعادلی به وجود آوردهاند که مانع از افزایش قیمت گوشت شده است. در شرایط عادی، با این حجم کم عرضه، انتظار میرفت قیمت گوشت رشد زیادی داشته باشد، اما کمبود تقاضا مانع آن شده است.
هراتی درباره فشار هزینههای تولید نیز بیان کرد: دامداران با افزایش شدید هزینههای تولید روبهرو هستند. قیمت خوراک، نهادهها و دستمزدها بالا رفته، در حالیکه قیمت شیر متناسب با این افزایشها رشد نکرده است. قبلا قیمت شیر معمولا بالاتر از خوراک بود؛ به طور مثال سال گذشته کنسانتره ۱۵ تا ۱۶ هزار تومان و شیر ۲۳ هزار تومان بود، اما اکنون کنسانتره به حدود ۷۵ هزار تومان رسیده و قیمت مصوب شیر تنها ۴۸ هزار تومان است. با وجود قیمت بالای نهادهها، کاهش تقاضا مصرفکنندگان وضعیت عجیبی در بازار دام و گوشت به وجود آورده است. حتی در فروشگاههای عرضه مستقیم گوشت نیز تقاضا بهطرز محسوسی کاهش یافته و این رکود زنجیره تأمین گوشت را از ابتدا تا انتها درگیر کرده است.
هشدار درباره کمبود احتمالی و اثرات واردات دام بر تولید داخلی
وی با اشاره به اینکه هرگونه افزایش ناگهانی تقاضا میتواند کمبود محسوسی در بازار ایجاد کند، اظهار کرد: اگر تقاضا یکباره بالا برود، کمبود کاملا قطعی است، زیرا همین حالا که تقاضا پایین است نیز عرضه به سختی تأمین میشود. در صورت جهش تقاضا، کمبود بهوجود میآید و طبیعتا این کمبود سبب افزایش قیمت دام میشود. ساختار فعلی بازار دام به گونهای است که هر تکانه کوچک در تقاضا میتواند اثرات سریع و قابل توجهی روی قیمت بگذارد.
مدیرعامل اتحادیه صنعت دامپروری خراسان رضوی درباره راهکارهای جبران کمبود احتمالی تصریح کرد: در ستاد تنظیم بازار مصوبهای مطرح شده که واردات دام آزاد شود؛ البته هنوز متن مصوبه منتشر نشده، اما اگر این تصمیم نهایی شود، میتواند در کوتاهمدت به تنظیم بازار و تأمین نیاز مصرفکننده کمک کند. واردات ممکن است برای سفره مردم و قیمت مصرفکننده اثر کاهشی داشته باشد و از التهاب بازار جلوگیری کند، اما نکته مهم این است که این اقدام به تولید داخل آسیب میزند و ادامه چنین روندی دامدار را به شدت تضعیف و بیانگیزه میکند.
هراتی با انتقاد از سیاستهای سالهای گذشته گفت: سالهاست که همین چرخه تکرار میشود. همیشه واردات را باز میگذارند، در حالیکه قرار بود تولید داخل تقویت شود و واردات محدود باشد. مشکل اصلی این است که ساختار اقتصادی دامپروری معیوب است و دخل و خرج با هم نمیخواند؛ هزینهها همیشه بیشتر از قیمت تمامشده تولید بوده و دامدار دائما در ضرر است. تمرکز سازمانهای نظارتی عمدتا روی جلوگیری از افزایش قیمت مصرفکننده بوده که در جای خود اقدام درستی است، اما به شرطی که در کنار آن از تولیدکننده نیز حمایت جدی صورت گیرد که متأسفانه این بخش همیشه نادیده گرفته شده و نتیجه آن ضرر تولیدکننده است.
وی با بیان اینکه بازار طی روزهای اخیر جهش کوتاهی در قیمت گوشت تجربه کرده است، افزود: در گذشته یک افزایش قیمت یکیدو روزه داشتیم که دوباره کمی عقب نشست، اما دیروز بازار ملتهب بود و احتمال افزایش قیمت گوشت برای امروز وجود دارد.
هراتی با بیان اینکه رونق بازار گوشت تنها در شرایطی اتفاق میافتد که مردم امکان خرید داشته باشند و این امر در حال حاضر محدود است، افزود: اولویت اصلی مردم برنج و روغن است و گوشت در اولویتهای بعدی قرار میگیرد. طبق بررسیها، گوشت در اولویت هفتم خرید خانوار و مرغ در اولویت پنجم است. این یعنی پروتئین عملا از سفره بسیاری از مردم حذف شده و همین موضوع رکود بازار گوشت را تشدید کرده است.
وی، به آخرین وضعیت قیمت نهادهها و چالشهای پیش روی دامداران پرداخت و اظهار کرد: اخیرا شاهد کاهش جزئی در قیمت برخی نهادهها مانند ذرت و جو بودهایم. کاهش قیمت ذرت تا حدودی به دلیل کاهش جوجهریزی و در نتیجه کمتر شدن مصرف آن در صنعت طیور است. کاهش قیمت جو نیز بیشتر به دلیل سرسبزی مراتع و فراوانی علوفه ناشی از بارشهای اخیر است که نیاز به مصرف خوراک آماده را کم کرده است. البته کاهشی که مدنظر است در حد ۵۰۰ هزار تومان است.
هراتی با تاکید بر اینکه این کاهش قیمت نهادهها، مشکل اصلی دامداران را حل نمیکند، افزود: نهادهها در سامانه بازارگاه تأمین میشوند، اما مشکل اساسی دامدار، کمبود نقدینگی است. دامدار پول نقد برای خرید این نهادهها ندارد و همین موضوع باعث میشود نتواند چرخه تولید خود را به راحتی ادامه دهد. مشکل تأخیر در تحویل نهادهها، مسئلهای چندساله است که در شرایط فعلی، بهویژه با توجه به جنگ و تأثیر آن بر بنادر جنوبی، تشدید شده است. اگرچه نهادهها در نهایت به دست دامدار میرسند، اما گاهی فرآیند بارگیری از بنادر، بهخصوص در بنادر جنوبی، بسیار طولانی میشود و ممکن است تا سه روز یا حتی یک هفته به طول بیانجامد، هرچند بنادر شمال درگیر این موضوع نشده و بارگیری سریع انجام میشود.
وی خاطرنشان کرد: تولیدکننده کالا و ارزاق عمومی مردم ایران، همین جامعه دامپرور و کشاورز هستند که پروتئین مردم را تأمین میکنند، اما همیشه در ضرر بوده است. این وضعیت در مورد گاوهای شیری شدیدتر است؛ قیمت شیر بسیار پایین است در مقایسه با هزینههایی که برای خوراک و نهاده پرداخت میکنند. دامدار مجبور است نهاده را نقدی بخرد، اما دریافت پول شیرش با تأخیر دو ماهه صورت میگیرد. تمام این اتفاقات در سالهای متمادی تکرار شده و هیچ اتفاق خوبی برای این صنعت رخ نداده است.
مدیرعامل اتحادیه صنعت دامپروری خراسان رضوی با انتقاد شدید از عدم اقدام عملی دولت در راستای رفع مشکلات صنعت دامپروری، اظهار کرد: با وجود اینکه مشکلات این صنعت بارها به گوش مسئولان رسیده، اما هیچ حرکت مؤثری برای رفع آنها مشاهده نمیشود. دولتمردان باید قانون را رعایت کنند، قانون نظام جامع دامپروری، به ویژه بندهای ۱۷ و ۱۸، به صراحت دولت را موظف به ورود به بازار در زمان رکود و انجام خرید تضمینی کرده اما متأسفانه این قانون هرگز به درستی اجرا نشده است.
انتهای پیام
