حسن حیدری در گفتوگو با ایسنا، با اشاره به اهمیت تابآوری در زیستبوم فناوری کشور، اظهار کرد: تابآوری زمانی معنا پیدا میکند که اکوسیستم فناوری بتواند در مواجهه با اختلالات و بحرانها، کمترین آسیب و بیشترین پایداری را تجربه کند.
وی افزود: تنوعبخشی به منابع، بازارها، مسیرهای ارتباطی و شرکای تجاری یکی از مهمترین مؤلفههای تابآوری است. هرچه وابستگی به یک منبع یا مسیر خاص کمتر باشد، احتمال آسیبپذیری در شرایط بحران نیز کاهش مییابد. در کنار آن، کاهش وابستگی به منابع خارج از کنترل از طریق توسعه توان داخلی، نگهداری نسخههای آفلاین ابزارهای حیاتی، استفاده از خدمات محلی و ایجاد ذخایر حداقلی از تجهیزات و قطعات ضروری اهمیت ویژهای دارد.
رئیس پارک علم و فناوری آذربایجان غربی با تأکید بر نقش سرمایه انسانی در پایداری زیستبوم نوآوری، گفت: تابآوری به زیرساختهای فنی محدود نیست، بلکه ماهیتی انسانی دارد و نیازمند آموزش و توانمندسازی نیروی انسانی است.
وی یکی از چالشهای اصلی در شرایط بحران را وابستگی سازمانها به افراد کلیدی دانست و ادامه داد: مستندسازی فرآیندها، انتقال دانش، تربیت نیروهای جایگزین و ایجاد بانکهای اطلاعاتی امن باید به عنوان یک اولویت جدی دنبال شود. همچنین آموزش مهارتهای مدیریت بحران، تصمیمگیری در شرایط اضطراری، مدیریت استرس و توجه به سلامت روان کارکنان میتواند آمادگی سازمانها را به شکل محسوسی افزایش دهد.
حیدری با اشاره به نقش همکاریهای شبکهای در افزایش تابآوری، اظهار کرد: ارتباط مؤثر میان شرکتهای دانشبنیان، پارکهای علم و فناوری، دانشگاهها و صنایع مختلف امکان تبادل تجربه، دانش، تجهیزات و منابع را فراهم میکند و موجب شکلگیری ظرفیتهای جمعی برای عبور از بحرانها میشود.
وی با اشاره به تجربه جنگ ۱۲ روزه و جنگ ۴۰ روزه رمضان، گفت: تجربه این جنگها نشان داد که ماهیت تهدیدها به سمت فناوریهای پیشرفته حرکت کرده است. بنابراین پارکهای علم و فناوری باید نقش خود را فراتر از یک مجموعه خدماتی یا حمایتی تعریف کنند و به بازیگران راهبردی توسعه فناوری کشور تبدیل شوند. این نهادها میتوانند با ایجاد مراکز تخصصی در حوزههایی مانند هوش مصنوعی، امنیت سایبری، رباتیک، فناوریهای دوگانه و سامانههای خودمختار، نقش مهمی در ارتقای توان فناورانه کشور ایفا کنند.
عضو هیئت علمی گروه علوم اقتصادی دانشگاه ارومیه، افزود: پارکها همچنین قادرند با ارائه حمایتهای هدفمند به شرکتهای فناور، رصد و پیشبینی فناوریهای آینده، ایجاد آزمایشگاههای مرجع، تسهیل ارتباط شرکتهای دانشبنیان با نهادهای دفاعی و ایجاد شبکههای همکاری منطقهای، مسیر توسعه فناوریهای راهبردی را تسریع کنند. این اقدامات میتواند کشور را از منظر دفاعی، صنعتی و اقتصادی در برابر تهدیدات نوین مقاومتر کند.
فناوریهای کلیدی در شرایط بحران و جنگ
وی با تاکید بر اینکه نقش پارکهای علم و فناوری به دوران بحران محدود نمیشود، گفت: در دوره پساجنگ نیز این نهادها میتوانند محور بازسازی فناورانه کشور باشند. شناسایی دقیق نیازهای فناوری در بخشهایی نظیر انرژی، حملونقل، سلامت، کشاورزی، آب، معدن و عمران و هدایت شرکتهای دانشبنیان به سمت حل این نیازها میتواند وابستگی به خارج را کاهش داده و حرکت به سوی خودکفایی تکنولوژیک را تسریع کند.
حیدری، ایجاد صندوق سرمایهگذاری تابآوری فناوری را یکی از ضرورتهای اصلی برای مقابله با تهدیدات نوظهور دانست و توضیح داد: این صندوق باید منابع خود را بر حوزههای استراتژیک متمرکز کند و بهطور مشخص در بخشهایی همچون امنیت سایبری، پهپادهای صنعتی و خدماتی، انرژی توزیعشده و مستقل، اینترنت اشیاء (IoT)، هوش مصنوعی مقاوم و تجهیزات حیاتی سرمایهگذاری کند. چراکه این حوزهها ضریب نفوذ بالا، استقلالآوری قابل توجه و نقش حیاتی در حفظ عملکرد کشور در زمان بحران دارند.
اصلاح نظام آموزشی برای توسعه فناوریهای نوظهور
وی با تأکید بر اهمیت آموزش و توانمندسازی نیروی انسانی، گفت: نظام آموزشی کشور باید بهگونهای اصلاح شود که دانشجویان به سمت مهارتآموزی، حل مسئله، خلاقیت و تربیت نیروهای متخصص در حوزههای فناوریهای نوظهور حرکت کنند. همچنین برگزاری دورههای تخصصی کوتاهمدت و ایجاد مراکز آموزشی متمرکز بر فناوریهای پیشرفته میتواند به تربیت نسل جدیدی از فناوران و کارآفرینان کمک کند.
رئیس پارک علم و فناوری آذربایجان غربی با تاکید بر اهمیت سنجش عملکرد کیفیت فعالیتهای فناورانه، ادامه داد: توسعه فناوری بدون نظام ارزیابی کارآمد امکانپذیر نیست. طراحی شاخصهای مشخص برای سنجش عملکرد شرکتهای فناور، پروژههای نوآورانه و مراکز رشد و پارکهای علم و فناوری میتواند به بهبود بهرهوری و افزایش اثربخشی سیاستهای حمایتی منجر شود.
وی در پایان گفت: آینده توسعه کشور بیش از هر زمان دیگری به توانمندیهای فناورانه وابسته است. اگر پارکهای علم و فناوری بتوانند مأموریتهای خود را متناسب با نیازهای جدید کشور بازتعریف کنند و بر توسعه فناوریهای پیشرفته، تربیت نیروی انسانی، حمایت از نوآوری و تقویت تابآوری زیستبوم فناوری تمرکز داشته باشند، میتوانند به یکی از مهمترین ارکان توسعه اقتصادی، علمی و فناورانه کشور در دوران جنگ و پس از جنگ تبدیل شوند.
انتهای پیام
