برای برخی داروها که با پوشش محافظ ویژه تولید میشوند، انتخاب نوشیدنی نامناسب میتواند این لایه محافظ را پیش از رسیدن قرص به معده از بین ببرد و عملکرد دارو را مختل کند.
بسیاری از داروها دارای لایهای نازک روکشدار رودهای هستند که در برابر اسید معده مقاومت میکند. این پوشش بهگونهای طراحی شده است که در محیط اسیدی معده دستنخورده بماند و تنها پس از ورود به روده باز شود. این ویژگی اهمیت زیادی دارد، زیرا اسید معده میتواند برخی مواد موثر دارو را تجزیه کرده و تاثیر آنها را کاهش دهد. از سوی دیگر، بعضی داروها در صورت آزاد شدن زودهنگام ممکن است باعث تحریک و آسیب به مخاط معده شوند، به همین دلیل این پوشش محافظ، دارو را تا زمان عبور ایمن از معده در خود نگه میدارد.
درمانهای رفلاکس، مسکنهای ضد التهابی و محصولات آنزیم گوارشی اغلب به این طراحی بستگی دارند. وقتی پوشش زود از بین برود، دارو میتواند بخش زیادی از تاثیر خود را از دست بدهد. پوشش نمیتواند موقعیت خود را حس کند. فقط به شیمی هر چیزی که آن را احاطه کرده است، واکنش نشان میدهد.
محققان اظهار کردهاند که ذره کوچک دارو نمیداند که آیا از قبل در روده است یا هنوز در یک لیوان قرار دارد. اگر pH محیط اطراف مشابه باشد، پوشش ممکن است به همان روش شروع به حل شدن کند.
متخصصان حوزه سلامت معمولا فرض میکنند که بیماران داروهای خود را با آب معمولی مصرف میکنند، اما با تنوع گسترده آبهای معدنی، آبهای گازدار و نوشیدنیهای مختلف موجود در بازار، این فرض دیگر همیشه درست نیست. همین موضوع انگیزه اصلی انجام این پژوهش بود.
محققان ۲۲ مدل نوشیدنی رایج را بررسی و میزان اسیدیته و مواد معدنی آنها را ثبت کردند. فهرست نهایی شامل چندین مدل آب معدنی، آب دارویی، آب لولهکشی معمولی، آب تصفیه شده و آب سیب بود.
آبهای دارویی، آبهایی هستند که به دلیل محتوای معدنی و خواص فیزیکی-شیمیایی خود، فواید درمانی برای سلامتی ارائه میدهند. از زمانهای قدیم، از آنها برای درمان بیماریهای مختلف و بهبود سلامت عمومی استفاده میشده است و امروزه، هنوز هم مورد استفاده قرار میگیرند.
هر کدام از انواع آب، در برابر ذرات پوشش داده شده آزمایش شدند تا محققان دریابند چه اتفاقی میافتد. نتایج نشان داد در برخی موارد، ترکیبات موجود در نوشیدنیها ممکن است پوشش دارو را «فریب» دهند و باعث شوند این لایه محافظ زودتر از زمان مقرر باز شود، اتفاقی که میتواند اثربخشی دارو را کاهش داده یا خطر بروز عوارض جانبی را افزایش دهد.
نتایج تحقیق نشان داد که آبهای معدنی قلیایی درون بطری با محتوای بالای مواد معدنی، بیشترین آسیب را به پوشش دارو وارد کردند. قلیایی بودن به تنهایی همه چیز را توضیح نمیداد. محتوای بالای مواد معدنی و یونها همچنین سرعت حل شدن لایه محافظ را افزایش میداد.
سرعت، قابل توجهترین بخش بود. در برخی موارد، پوشش تنها پس از پنج دقیقه تماس، شروع به تجزیه شدن کرد. در آبهای معدنی، مایع طی پنج دقیقه با از هم پاشیدن پوششها کدر شد. در آب لولهکشی، اکثر محصولات به مدت نیم ساعت کامل شفاف ماندند که نشانهای قابل مشاهده از مقاومت پوسته است.
نوشیدنیهای اسیدی رفتار بسیار متفاوتی داشتند. در آب سیب، تقریبا هیچ رهایش زودهنگامی در ابتدای آزمایش مشاهده نشد. پوشش در آن محیط اسیدی ملایم بسیار پایدارتر ماند. تضاد با آبهای قلیایی شدید بود و در طول آزمایشها حفظ شد.
این نگرانی برای افرادی که نمیتوانند کپسولها را بهطور کامل ببلعند، تشدید میشود. برخی کپسول را باز میکنند و محتویات را در آب، ماست یا پوره سیب هم میزنند. افراد مسن، کودکان خردسال و هر کسی که گلودرد موقت دارد، اغلب در این گروه قرار میگیرند. بسیاری از آنان همچنین آب معدنی قلیایی مینوشند تا معده اسیدی خود را آرام کنند که این باعث بدتر شدن زمانبندی میشود.
محققان میدانند که مصرف آبهای مختلف به خودی خود مضر نیستند. مشکل در ترکیب آنها با این نوع خاص دارو نهفته است.
بر اساس گزارش ارث، آب لولهکشی ساده، امنترین همراه برای داروهای روکشدار رودهای است. هر کسی که قصد باز کردن کپسول یا نصف کردن قرص را دارد، باید ابتدا با داروساز یا پزشک مشورت کند.
نتایج این تحقیق در مجله Pharmaceutics منتشر شده است.
انتهای پیام
