به گزارش ایسنا، رضا راد استاد دانشگاه و کارشناس مسائل بین‌الملل در یادداشتی اختصاصی برای ایسنا با اشاره به مذاکرات ایران و آمریکا با میانجی گری پاکستان نوشت: مذاکراتی که قرار بود پس از امضای تفاهم‌نامه اولیه روز جمعه گذشته در سوییس آغاز شود به علت حملات ددمنشانه اسراییل که رهبران آن کشور که هدفی جز تخریب مذاکرات نداشتند، از سوی طرف ایرانی متوقف شد تا اینکه با تلاش میانجی‌ها و فشار ترامپ به نتانیاهو این حملات تا برای زمانی محدود متوقف شده است.

در نتیجه قرار شد هیات ایرانی و آمریکایی با حضور میانجی‌های پاکستانی و قطری در روز یکشنبه گفت‌وگوی مقدماتی را که می‌تواند تعیین چارچوبی برای مذاکرات بعدی باشد، آغاز کنند. در عین حال که متن اصلی تفاهم‌نامه را که توسط روسای جمهور دو کشور به صورت الکترونیکی امضا شده، تایید کنند.

سوالی که در ذهن مردم با توجه به سختی‌هایی که برای آنها در ماه‌های گذشته و در زندگی‌شان ایجاد شده، این است که آیا می‌توان به این مذاکرات امیدوار بود؟ آیا عوامل مخالف خارجی و داخلی با توجه به تجربیات بد مذاکراتی گذشته اجازه می‌دهند مزیتی که ایرانیان در تفاهم‌نامه بدست آوردند، در مذاکرات ۶۰ روزه به دستاوردی تبدیل شود تا تحریم‌هایی که بنیه اقتصادی کشور را بی‌رمق کرده، رفع شوند. این واقعیت تلخ را ما ایرانیان باید بپذیریم که بر اساس تجربه چندین سال گذشته هر وقت ایران و آمریکا اراده کردند که مشکلات خود را از طریق گفت وگو و دیپلماسی حل و فصل کنند، از داخل و خارج سنگ‌اندازی‌هایی برای تخریب مذاکرات صورت گرفته و نتایج مثبت حاصل نشده است.

مذاکرات دو ساله از 1392 تا 1394 با حضور قدرت‌های جهانی به نتیجه رسید و گشایش‌هایی نه چندان بزرگ در وضعیت اقتصادی و سیاست خارجی کشور پدیدار شد، اما باز هم تلاش‌های همان عوامل منجر به این شد که برجام بعد از مدتی کوتاه و با خروج ترامپ از توافق و عدم توانایی اروپایی‌ها در انجام تعهدات خود بی‌اثر گردد و کشور به‌تدریج وارد مرحله‌ای شد که نظم اقتصادی به‌تدریج از دست رفت و فقر گسترده‌تر شد. بنابراین، با توجه به این تجربیات، مذاکره‌کنندگان ایرانی وارد فاز مذاکراتی مستقیم در دور دوم می‌شوند که بر خلاف دور اول که مقامات پاکستانی و قطری نقش جدی را در وصل کردن دو طرف داشتند، در فاز دوم مذاکرات مقامات موثری از دو طرف به طور مستقیم گفت‌وگو می‌کنند که می‌تواند سرعت و دقت کار را بالا ببرد، هر چند که در این مرحله نیز هنوز میانجی‌گران می‌توانند نقش قابل توجهی داشته باشند.

در این مرحله مسائل مهم از جمله گفت‌وگوهای هسته‌ای و رفع تحریم‌های ایران است که محور مذاکراتی به حساب می‌آید، هر چند که حتما مسائل دیگری که در ۱۴ بند تفاهم‌نامه آمده، مورد بررسی و نتیجه‌گیری قرار می‌گیرد. آنچه در این مرحله اهمیت دارد این است که دو طرف ایرانی و آمریکایی اراده کافی برای حل و فصل مشکلات بین خود دارند. هم‌چنین از سوی آمریکا مقاماتی در مذاکرات حضور دارند که بر اساس اخبار منتشره جزو گروهی از اعضای کاخ سفید هستند که برای رسیدن به توافق تلاش می‌کنند. این مساله یعنی تلاش‌های نتانیاهو و تخریب کنندگان اسراییلی تا کنون به نتیجه نرسیده و شرایط را برای آنها سخت کرده است.

یکی از امتیازات مذاکره‌کنندگان آمریکایی این است که نخست وزیر اسراییل در شرایط انتخاباتی قرار گرفته است که اگر بخواهد همچون دوران اوباما با کاخ سفید گلاویز شود و مذاکرات را تخریب کند، ابزارهایی در دست کاخ سفید وجود دارد که انتخابات را به نفع رقیب نتانیاهو سوق دهند، هرچند که نظرخواهی‌ها در اسرائیل نشان می‌دهد وضعیت نتانیاهو به خاطر ناکامی در غزه، لبنان و جنگ با ایران نامطلوب است.

از طرفی ایران با توجه به مسئولیتی که بر دوش رییس‌جمهور پزشکیان برای به نتیجه رساندن مذاکرات گذاشته شده، سعی می‌کند که با دقت بندهای توافق شده را یک به یک به پیش ببرد و ضمن حفظ منافع ملی این مذاکرات را به دستاوردی برای ملت ایران تبدیل کند. مقامات ارشد کشور و مذاکره‌کنندگان به‌خوبی می‌دانند که شرایط اقتصاد و معیشت کشور در چه وضعیتی است و از این رو وظیفه سنگینی را بر دوش خود برای عبور از این شرایط احساس می‌کنند.

انتهای پیام