نتایج گزارش «شاخص جهانی نوآوری ۲۰۲۵» مشخص کرد، نوآوری در جهان بیش از گذشته در تعداد محدودی از مناطق جغرافیایی متمرکز شده است بهطوریکه ۱۰۰ خوشه برتر نوآوری، حدود ۷۰ درصد از درخواستهای ثبت اختراع و فعالیتهای سرمایهگذاری خطرپذیر جهان را به خود اختصاص دادهاند. منظور از خوشه نوآوری، مناطقی است که دانشگاهها، شرکتهای فناوری، استارتآپها، پژوهشگران و سرمایهگذاران در کنار هم اکوسیستم نوآوری را شکل میدهند.
بر اساس این گزارش، چین با ۲۴ خوشه نوآوری در میان ۱۰۰ خوشه برتر جهان، بیشترین تعداد خوشههای برتر را در اختیار دارد. آمریکا نیز با ۲۲ خوشه در رتبه دوم قرار گرفته است. این گزارش همچنین به حضور پررنگ مراکز نوآوری در ژاپن، کره جنوبی، کشورهای اروپایی و هند اشاره میکند.
در رتبهبندی جهانی، خوشه شنژن-هنگکنگ-گوانگژو در جایگاه نخست قرار گرفته است. پس از آن توکیو-یوکوهاما در ژاپن و سنخوزه-سانفرانسیسکو در آمریکا رتبههای دوم و سوم را به خود اختصاص دادهاند. پکن، سئول، شانگهای-سوژو، نیویورک، لندن، بوستون-کمبریج و لسآنجلس نیز ۱۰ خوشه برتر نوآوری جهان را تشکیل میدهند.
از میان ۱۵ خوشه نخست، ۶ خوشه در چین، پنج خوشه در آمریکا، دو خوشه در ژاپن، یک خوشه در کره جنوبی و یک خوشه در فرانسه قرار دارند که نشاندهنده تمرکز بالای فعالیتهای فناورانه در چند اقتصاد بزرگ جهان است.
نتایج بررسی سازمان جهانی مالکیت فکری نشان میدهد، ۱۰ خوشه برتر نوآوری جهان نزدیک به ۴۰ درصد از کل درخواستهای ثبت اختراع بینالمللی را تولید میکنند که بیانگر تمرکز فزاینده ظرفیتهای علمی، پژوهشی و فناورانه در تعداد محدودی از مناطق جهان است.
این سازمان در رتبهبندی خود به جای مرزهای سیاسی، از رویکرد «پایین به بالا» استفاده کرده است به این معنی که مناطقی با بیشترین تراکم مخترعان، پژوهشگران و نویسندگان مقالات علمی را شناسایی میکند. به همین دلیل بسیاری از خوشهها چند شهر یا حتی چند منطقه فرامرزی را در بر میگیرند و اکوسیستم کامل نوآوری را تشکیل میدهند.
کارشناسان معتقدند شکلگیری چنین خوشههایی نتیجه تعامل مداوم دانشگاههای پژوهشی، شرکتهای فناوری، استارتآپها و سرمایهگذاران است. حضور همزمان این بازیگران باعث جذب استعدادهای بیشتر، افزایش سرمایهگذاری و تسریع تجاریسازی فناوریها میشود و در نهایت مزیت رقابتی این مناطق را تقویت میکند.
در سالهای اخیر، رشد سریع خوشههای نوآوری چین، یکی از مهمترین تحولات این حوزه بوده است. علاوه بر قرار گرفتن خوشه شنژن-هنگکنگ-گوانگژو در صدر جهان، خوشههای پکن و شانگهای-سوژو نیز در میان برترین اکوسیستمهای نوآوری قرار گرفتهاند و چین اکنون بیشترین تعداد خوشههای برتر جهان را در اختیار دارد.
طبق گزارش ویژوال کپیتالیست، آمریکا همچنان در حوزه تجاریسازی فناوری، جذب سرمایهگذاری خطرپذیر و توسعه شرکتهای نوآور، جایگاه بسیار قدرتمندی دارد. خوشههایی مانند سیلیکونولی، نیویورک، بوستون، لسآنجلس و سیاتل، همچنان از مهمترین مراکز جهانی نوآوری بهویژه در حوزههایی مانند هوش مصنوعی و فناوریهای پیشرفته محسوب میشوند.
انتهای پیام
