نوشین زمانیان در گفتوگو با ایسنا با اشاره به نقش هنرستانهای هنری در توسعه فرهنگ و اقتصاد هنر، اظهار کرد: هنرستانها از جنبههای مختلفی در رشد جامعه نقشآفرینی میکنند که نخستین و مهمترین آن، شناسایی و پرورش استعدادهای هنری دانشآموزان است. در این مراکز، آموزشها بهصورت مهارتی و متناسب با رشته تحصیلی ارائه میشود، تا دانشآموزان علاوه بر فراگیری مباحث نظری، مهارتهای تخصصی مورد نیاز را نیز کسب کنند.
وی ادامه داد: یکی دیگر از مأموریتهای مهم هنرستانها، حفظ و انتقال هنرهای بومی و سنتی هر منطقه است. هر استان و شهرستان دارای ظرفیتها و هنرهای بومی خاص خود است، که میتوان از طریق آموزش در هنرستانها، ضمن حفظ این میراث فرهنگی، آن را به نسلهای آینده منتقل کرد. بنابراین هنرستانها نقش مهمی در تربیت نیروی انسانی متخصص برای حوزه هنر دارند و فارغالتحصیلان این مراکز میتوانند در رشتههای مختلف هنرهای تجسمی، هنرهای نمایشی و سایر شاخههای هنری وارد بازار کار شوند.
این مدیر هنرستان افزود: این افراد علاوه بر فعالیت در مراکز دولتی، فرهنگسراها، مجموعههای فرهنگی و هنری و سایر دستگاههای اجرایی، امکان راهاندازی کسبوکار شخصی و فعالیت در قالب خوداشتغالی را نیز دارند، که این موضوع میتواند به توسعه کارآفرینی در حوزه صنایع فرهنگی کمک کند.
زمانیان هنرستانها را پایگاههای فرهنگی و هنری محلات دانست و گفت: این مراکز میتوانند با برگزاری نمایشگاههای هنری، اجرای تئاتر، برنامههای موسیقی و دعوت از هنرمندان و استادان، ارتباط مؤثری میان جامعه و هنر برقرار کنند و به ارتقای فعالیتهای فرهنگی در سطح محلات کمک کنند. دانشآموزان هنرستانها همچنین ظرفیت حضور در پروژههای شهری را دارند و میتوانند در طراحی دیوارنگارهها، ساخت آثار حجمی، اجرای پروژههای هنری و سایر برنامههای فرهنگی مشارکت مؤثری داشته باشند.
هنرستانها در مسیر توسعه آموزش مهارتی
وی درباره تعداد هنرستانهای دارای رشتههای هنری در مشهد، ادامه داد: تقریباً در هر ناحیه آموزش و پرورش مشهد بین ۱۰ تا ۱۱ هنرستان وجود دارد که در کنار رشتههای صنعت، خدمات و کشاورزی، رشتههای هنری نیز ارائه میکنند. همچنین در کنار این هنرستانها، مراکزی نیز بهصورت تخصصی در حوزه هنر فعالیت دارند، که تمامی رشتههای آنها در زمینه هنر تعریف شده است.
این مدیر هنرستان با اشاره به تغییر نگرش خانوادهها نسبت به آموزشهای مهارتی، اضافه کرد: طی چند سال گذشته استقبال دانشآموزان پایه نهم از هنرستانها رشد چشمگیری داشته و سیاست توسعه متوازن آموزش نیز در این زمینه مؤثر بوده است. همچنین امروز حتی میتوان گفت در برخی مناطق، تعداد متقاضیان ورود به هنرستانها از متقاضیان رشتههای ریاضی و علوم تجربی بیشتر شده است و در بسیاری از هنرستانها ظرفیت ثبتنام پاسخگوی تعداد متقاضیان نیست.
گرافیک، طراحی دوخت و معماری؛ پرمخاطبترین رشتههای هنری در مشهد
زمانیان درباره پرطرفدارترین رشتههای هنری، بیان کرد: نمیتوان یک رشته را بهعنوان پرمتقاضیترین رشته معرفی کرد، زیرا علاقه دانشآموزان در مناطق مختلف متفاوت است و شرایط فرهنگی هر منطقه بر انتخاب رشته تأثیر میگذارد. بهطور مثال در مشهد رشتههایی مانند گرافیک، طراحی دوخت و معماری از استقبال بیشتری برخوردار هستند، اما در برخی شهرستانها، رشتههای مرتبط با هنرهای بومی و سنتی همان منطقه متقاضیان بیشتری دارند.
وی با اشاره به تغییرات محتوای آموزشی هنرستانها، ادامه داد: هنرستانها از جمله بخشهایی هستند که بهصورت مستمر بهروزرسانی میشوند که آموزشها متناسب با نیازهای بازار کار و تحولات فناوری باشد. همچنین یک مرحله بازنگری اساسی در کتابهای درسی هنرستانها در سال ۱۳۹۵ انجام شد و از سال گذشته نیز بار دیگر سرفصلها، محتوای آموزشی و عناوین رشتهها مورد بازنگری قرار گرفت. در این بازنگری، برخی رشتهها تخصصیتر شدهاند. برای نمونه، رشته گرافیک که پیشتر بهصورت کلی ارائه میشد، اکنون به گرایشها و مهارتهای تخصصیتری تقسیم شده است تا دانشآموزان مهارتهای کاربردیتر و متناسب با نیازهای امروز بازار کار را فراگیرند.
توسعه هنرستانها نیازمند افزایش فضای آموزشی و تجهیزات تخصصی
این مدیر هنرستان با اشاره به چالشهای هنرستانهای هنری، بیان کرد: خوشبختانه در سالهای اخیر مشکل کمبود نیروی انسانی تا حد زیادی برطرف شده و دستکم در هنرستانهایی که در مناطق برخوردار مشهد فعالیت میکنند، این مسئله کمتر به چشم میخورد. همچنین با این حال، مهمترین چالش هنرستانها کمبود فضای آموزشی و تجهیزات تخصصی است. اگر قرار باشد تعداد بیشتری از دانشآموزان جذب هنرستانها شوند، باید امکانات متناسب با این افزایش تقاضا نیز فراهم شود.
زمانیان ادامه داد: در بسیاری از موارد، با وجود تعداد زیاد متقاضی، به دلیل محدودیت فضای آموزشی ناچار هستیم تنها یک کلاس تشکیل دهیم، در حالی که امکان راهاندازی کلاسهای بیشتری وجود دارد. همچنین در صورت کاهش جمعیت دانشآموزان مدارس نظری، میتوان بخشی از فضاهای آموزشی آنها را در اختیار هنرستانها قرار داد که امکان توسعه آموزشهای مهارتی و پذیرش دانشآموزان بیشتری فراهم شود.
وی درباره برنامههای آموزش و پرورش برای شناسایی استعدادهای هنری دانشآموزان، اضافه کرد: یکی از مهمترین برنامهها، هدایت تحصیلی در پایان پایه نهم است که بر اساس نمرات، آزمونهای رغبتسنجی و سایر شاخصها انجام میشود. علاوه بر این، در هفته مشاغل، هنرستانها میزبان دانشآموزان دوره متوسطه اول هستند و از طریق نمایشگاهها، بازدیدهای حضوری و برنامههای معرفی رشتهها، آنان را با ظرفیتهای هنرستانها آشنا میکنند.
این مدیر هنرستان خاطرنشان کرد: اجرای طرح «هادیان فنی» نیز از دیگر برنامههای آموزش و پرورش است که طی آن هنرآموزان و گروههای تخصصی هنرستانها در مدارس متوسطه اول حضور پیدا کرده و رشتههای مختلف هنر، صنعت، خدمات و کشاورزی را برای دانشآموزان معرفی میکنند که انتخاب آگاهانهتری داشته باشند.
زمانیان با اشاره به تأثیر فناوریهای نوین بر آموزش هنر، ادامه داد: از سال تحصیلی ۱۴۰۵ـ۱۴۰۶ محتوای آموزشی هنرستانها بهطور کامل بهروزرسانی میشود و استفاده از فناوریهای جدید در سرفصلهای درسی افزایش خواهد یافت. همچنین در رشتههای هنری، آموزش مهارتهای مرتبط با فناوریهای نوین توسعه پیدا کرده و مباحث مرتبط با هوش مصنوعی نیز در شاخه کاردانش به جداول درسی اضافه میشود. هدف از این تغییرات، ارتقای کیفیت آموزش، افزایش مهارتآموزی دانشآموزان و تربیت نیروهای متخصصی است که بتوانند متناسب با نیازهای امروز بازار کار و صنایع فرهنگی فعالیت کنند.
انتهای پیام
