سه‌شنبه ۱۳ مرداد ۱۴۰۵ | ۱۵:۳۳
کاری که مسعود نجابتی برای اربعین کرده است

کاری که مسعود نجابتی برای اربعین کرده است

در میان انبوه تصاویر و نشانه‌های بصری که هر ساله در ایام اربعین حسینی خلق می‌شوند، آثاری که مسعود نجابتی - استاد برجسته تایپوگرافی و گرافیک دینی ایران - از خود به جای گذاشته است، جایگاهی ویژه و ماندگار دارد.

به گزارش ایسنا، نجابتی که به عنوان چهره سال هنر انقلاب در سال ۱۴۰۲ معرفی شد، سال‌هاست که با تکیه بر دانش عمیق خود در حوزه خط و تایپوگرافی، به خلق آثاری پرداخته که مرزهای هنر سنتی و معاصر را در خدمت مفاهیم عمیق عاشورایی به هم گره می‌زند.

«حب‌الحسین یجمعنا»؛ شعار وحدت در قالب هنر

یکی از ماندگارترین آثاری که نام نجابتی را با حماسه اربعین گره زده، طراحی «حب‌الحسین یجمعنا» است؛ جمله‌ای که به شعار محوری همه شیعیان در مسیر پیاده‌روی اربعین تبدیل شده است. نجابتی این عبارت را با خط ثلث و با نگاهی هنرمندانه طراحی کرده؛ اثری که فراتر از یک پوستر ساده، به نشان بصری وحدت میلیون‌ها زائر از سراسر جهان بدل شده است. 

از «کربلا طریق الاقصی» تا موکب هنر در دل طریق‌الحسین(ع)

این اثر در روزهایی که دشمنان با جنگ فرهنگی به دنبال ایجاد تفرقه میان مذاهب اسلامی هستند، پیامی روشن دارد: «دوستی حسین همه ما را دور هم جمع کرده است». نجابتی با این طراحی، مفاهیم عمیق عاشورایی همچون «لبیک یا حسین» و «حب‌الحسین یجمعنا» را در قالب آثاری فاخر و ماندگار به تصویر کشیده است.

پوستر شعار اربعین؛ روایتی از پیوند نسل‌ها

دیگر اثر شاخص نجابتی در حوزه اربعین، طراحی پوستر شعار اربعین ۱۴۰۳ با عنوان «کربلا طریق الاقصی» است. این اثر که به سفارش کمیته فرهنگی ستاد اربعین طراحی شد، تنها یک پوستر معمولی نیست؛ او در این اثر با الهام از شیوه‌های سنتی خوشنویسی و گرافیک اسلامی اما با نگاهی معاصر، پیامی فراتر از یک رویداد را به تصویر کشیده است. انتخاب این شعار و نحوه پرداخت بصری آن، نشان از درک عمیق نجابتی از فلسفه اربعین به عنوان حرکتی فراملی و متصل به آرمان‌های بزرگتر دارد.

از «کربلا طریق الاقصی» تا موکب هنر در دل طریق‌الحسین(ع)

موکب هنر؛ نگارخانه‌ای به وسعت طریق‌الحسین

اما هنر مسعود نجابتی در اربعین تنها به طراحی پوستر خلاصه نمی‌شود. او با دیدگاهی فراتر، مفهوم «گالری» را از دیوارهای بسته به دل مسیر پیاده‌روی اربعین کشانده است. موکب بین‌المللی «طوفان‌الفن» به همت بخش بین‌الملل حوزه هنری انقلاب اسلامی و کانون هنر شیعی، با مدیریت مسعود نجابتی، برای سومین بار در مسیر طریق‌الحسین(ع) برپا می‌شود. 

این موکب، فضایی برای خلق آثار هنری زنده و تعامل هنرمندان با زائران است، بخش‌های هنری و خدماتی چون هنرهای تجسمی، خطاطی، چاپ اقلام و شعارهای فرهنگی روی البسه زوار را شامل می‌شود و بخش ویژه‌ای نیز برای کودکان و نوجوانان در نظر گرفته شده است. اجرای هنری جمعی با حضور نجابتی در مراسم اربعین حسینی، نمونه‌ای از این رویکرد پویا و مشارکتی است که هنر را از انفعال به کنشی زنده در متن حماسه تبدیل می‌کند.

تایپوگرافی؛ تلفیق خط و پیام مقاومت

مسعود نجابتی که فعالیت‌های گسترده‌ای در حوزه گرافیک مقاومت دارد، در آثاری با مضامین عاشورایی، به بهترین شکل ممکن از هنر تایپوگرافی برای القای مفاهیم استفاده کرده است. او که نزد استادان بزرگی همچون سبزه‌کار و موحد، خط نستعلیق و ثلث را آموخته، بر این باور است که «فرم و محتوای هر نوع نوشتهٔ گرافیکی باید با یکدیگر همخوانی داشته باشد». 

مراسم رونمایی از نشان ویژه و پوستر دومین رویداد بین‌المللی «نحن ابناء الحسین(ع)» با حضور او و همچنین تجلیل از وی در آیین «هنر مسعود» نمونه‌هایی دیگر از تلاش او برای ارائه هنری متعهدانه و در عین حال زیباشناسانه از واقعه کربلاست. آثار او در این حوزه، تنها بازنمایی یک واقعه تاریخی نیستند؛ بلکه بیانیه‌ای بصری برای مبارزه با ظلم و استکبارند که با زبان هنر، پیامی جهانی را فریاد می‌زنند.

مسیری از مشهد تا کربلا

این هنرمند متعهد، رویکرد خود را در هنر آیینی محدود به یک مکان خاص نمی‌کند. او که مدتی است در مشهد ساکن شده، با جمعی از متخصصان در شاخه‌های مختلف هنری از جمله نگارگری، خوشنویسی و معماری به همکاری پرداخته است. این نگاه چندوجهی به آثاری که برای اربعین خلق می‌کند، عمق بیشتری می‌دهد و آن‌ها را از یک پوستر یا تابلوی صرف، به یک بیانیه فرهنگی - هنری ارتقا می‌دهد که ریشه در سنت دارد، اما با زبانی امروزی سخن می‌گوید.

در نهایت، می‌توان گفت، نقش مسعود نجابتی در هنر اربعین، فراتر از طراحی یک اثر شاخص است. از خلق نشان ماندگار «حب‌الحسین یجمعنا» به عنوان نماد وحدت شیعیان تا طراحی پوستر رسمی اربعین و برپایی موکب‌های هنری در عمود ۷۸۵، نشان داده که هنر متعهد می‌تواند در دل حماسه‌ای عظیم، راوی و هم‌سفر میلیون‌ها انسان باشد و پیامی جاودان را از نسلی به نسل دیگر منتقل کند.

انتهای پیام

# فرهنگی و هنری

آخرین اخبار فرهنگی و هنری