یکشنبه ۱۸ مرداد ۱۴۰۵ | ۰۸:۵۴
یک نقشه راه برای تاب‌آوری «کسب‌وکارهای نوپا»

پژوهشی درباره دوام استارتاپ‌ها در شرایط بحرانی

یک نقشه راه برای تاب‌آوری «کسب‌وکارهای نوپا»

در یک پژوهش کاربردی جدید، عوامل کلیدی تقویت‌کننده تاب‌آوری در استارتاپ‌ها بررسی شده‌اند؛ عواملی که می‌توانند مسیر بقا و رشد این کسب‌وکارها را در شرایط بی‌ثبات هموارتر کنند.

به گزارش ایسنا، تاب‌آوری، مفهومی است که در سال‌های اخیر به یکی از واژه‌های پرکاربرد در ادبیات کسب‌وکار تبدیل شده است. این مفهوم به زبان ساده به توانایی مقاومت در برابر شوک‌ها، سازگاری با شرایط جدید و ادامه مسیر رشد پس از بحران اشاره دارد. در دنیای امروز که تغییرات اقتصادی، فناوری و اجتماعی با سرعت زیادی رخ می‌دهد، کسب‌وکارها ناگزیرند خود را با شرایطی گاه پیش‌بینی‌ناپذیر تطبیق دهند. این موضوع برای کسب‌وکارهای نوپا یا همان استارتاپ‌ها اهمیت بیشتری دارد، زیرا آن‌ها معمولاً منابع مالی و تجربی محدودتری دارند و در برابر تکانه‌های محیطی آسیب‌پذیرتر هستند.

از سوی دیگر، آمار بالای شکست استارتاپ‌ها نشان می‌دهد که راه‌اندازی یک کسب‌وکار جدید همواره با ریسک همراه است. کاهش درآمد، افزایش هزینه‌ها، بحران‌های اقتصادی و رخدادهایی مانند همه‌گیری کرونا، بسیاری از کسب‌وکارهای نوپا را با چالش جدی مواجه کرده است. در چنین شرایطی، تاب‌آوری به‌عنوان یک مهارت کارآفرینانه مطرح می‌شود؛ مهارتی که به شرکت‌ها کمک می‌کند نه‌تنها از بحران عبور کنند، بلکه از دل تهدیدها فرصت بسازند. با توجه به اینکه پژوهش‌های محققان، بیشتر بر سازمان‌های بزرگ یا شرکت‌های کوچک و متوسط متمرکز بوده‌اند، بررسی اختصاصی تاب‌آوری در استارتاپ‌ها ضرورتی جدی به نظر می‌رسد.

در همین راستا، آذر براری جیرندهی، پژوهشگر گروه کارآفرینی واحد قزوین دانشگاه آزاد اسلامی، با همکاری دانشگاه تهران، پژوهشی را درباره شناسایی و تبیین پیشران‌های تاب‌آوری در کسب‌وکارهای نوپا انجام داده است. این پژوهش تلاش کرده است با نگاهی جامع، عوامل کلیدی اثرگذار بر تاب‌آوری استارتاپ‌ها را استخراج و دسته‌بندی کند و تصویری کاربردی برای فعالان این حوزه ارائه دهد.

این مطالعه از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، ترکیبی از رویکرد کیفی و کمی بوده است. در بخش کیفی، پژوهشگر با انجام مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با خبرگان و فعالان حوزه کسب‌وکارهای نوپا، داده‌های لازم را جمع‌آوری کرد. در مجموع ۱۵ مصاحبه انجام شد و داده‌ها در سه مرحله کدگذاری و با استفاده از نرم‌افزار تخصصی تحلیل شدند. در بخش کمی نیز پرسش‌نامه‌ای طراحی و با بهره‌گیری از روش‌های آماری، روابط میان عوامل بررسی شد.

نتایج نشان دادند که تاب‌آوری استارتاپ‌ها تحت تأثیر مجموعه‌ای از عوامل درهم‌تنیده قرار دارد. از جمله مهم‌ترین این پیشران‌ها می‌توان به توانمندی در استفاده از فناوری، به‌روزرسانی مداوم، مهارت‌محوری، وجود زیرساخت مناسب، پویایی، کارگروهی، تحقیق و توسعه، چابکی، همسویی ارکان کلیدی کسب‌وکار، حمایت نهادی، مالکیت معنوی و فرهنگ سازمانی اشاره کرد. همچنین مشارکت ذی‌نفعان، شفافیت در مذاکره و ارتباطات، دسترسی به اطلاعات، انگیزه، دانش حقوقی، نوآوری، انعطاف‌پذیری و توجه به اکوسیستم و عوامل محیطی از دیگر مؤلفه‌های اثرگذار شناسایی شدند.

در جمع‌بندی، پژوهش نشان می‌دهد که تاب‌آوری یک ویژگی تک‌بعدی نیست، بلکه حاصل تعامل دانش، مهارت، فرهنگ، ساختار و محیط پیرامونی است. به‌ویژه عواملی مانند دانش‌محوری، نوآوری، کار تیمی، انعطاف‌پذیری و چابکی نقش پررنگ‌تری در موفقیت استارتاپ‌ها دارند. به بیان ساده، استارتاپ‌هایی که یادگیرنده‌تر، منعطف‌تر و تیم‌محورتر هستند و از فناوری به‌درستی بهره می‌برند، شانس بیشتری برای بقا و رشد در شرایط بحرانی خواهند داشت.

اهمیت این یافته‌ها در آن است که می‌توانند به کارآفرینان، مدیران و سیاست‌گذاران کمک کنند تا تمرکز خود را بر تقویت همین پیشران‌ها بگذارند. برای نمونه، توسعه آموزش‌های کارآفرینانه، تسهیل دسترسی به منابع مالی، حمایت از نوآوری و تقویت شبکه‌سازی می‌تواند زمینه افزایش تاب‌آوری را فراهم کند. همچنین توجه به زیرساخت‌ها، کاهش موانع و بهبود جریان اطلاعات در اکوسیستم استارتاپی، از دیگر اقداماتی است که می‌تواند پایداری این کسب‌وکارها را افزایش دهد.

مقاله علمی پژوهشی برگرفته از این نتایج در فصلنامه «کارافن» وابسته به دانشگاه ملی مهارت منتشر شده است. این نشریه تخصصی به انتشار پژوهش‌های حوزه کارآفرینی و کسب‌وکار می‌پردازد و بستری برای ارائه یافته‌های علمی در این زمینه فراهم می‌کند.

انتهای پیام

# علمی‌ و دانشگاهی

آخرین اخبار علمی‌ و دانشگاهی