مجید رکنیان دوشنبه نهم شهریور در جمع خبرنگاران اظهار کرد: شهرستان اسدآباد دارای دو آبخوان و سفرههای آب زیرزمینی شامل آبخوان منطقه چهاردولی و آبخوان دشت اسدآباد بوده که آماربرداری دشت چهاردولی اسدآباد از سال ۱۳۷۵ انجام شده و بر اساس آمار موجود، بهطور متوسط سالانه ۷۵ سانتیمتر افت تراز آبهای زیرزمینی این دشت را شاهد هستیم.
وی کسری مخزن آبخوان دشت چهاردولی را ۷۳ میلیون مترمکعب برشمرد و گفت: این میزان کسری مخزن تقریباً دو برابر حجم سد اکباتان است.
مدیر منابع آب شهرستان اسدآباد در ادامه با اشاره به وضعیت آبخوان دشت اسدآباد اظهار کرد: آماربرداری این دشت نیز از سال ۱۳۷۵ انجام شده و متوسط افت سالانه تراز آبهای زیرزمینی آن ۸۳ سانتیمتر است.
رکنیان کسری مخزن تجمعی آبخوان دشت اسدآباد را ۳۱۸.۴ میلیون مترمکعب داتست و تصریح کرد: واقعیت موجود در دشت اسدآباد این است که بهرهبردار مطلق منابع آبی این دشت، بخش کشاورزی است و تا زمانی که اقتصاد منطقه متکی بر کشاورزی باشد، وضعیت آبخوان نیز به همین شکل خواهد بود.
رکنیان با بیان اینکه هیدروگراف دشت اسدآباد نشاندهنده روند افت منابع آب زیرزمینی این دشت است، تصریح کرد: از سال ۱۳۷۳ تاکنون حدود ۳۱۸ میلیون مترمکعب آب از سفرههای آب زیرزمینی دشت اسدآباد برداشت شده است.
وی خاطرنشان کرد: با چنین میزان برداشتی، بهطور قطع هر سال با افت تراز آب زیرزمینی مواجه خواهیم بود و حتی دورههای ترسالی نیز نمیتواند این میزان برداشت و حجم آب خارجشده از سفرههای زیرزمینی دشت اسدآباد را جبران کند.
مدیر منابع آب شهرستان اسدآباد خاطر نشان کرد: هر نهاد یا سازمان مردمنهادی که در حوزه آب فعالیت دارد و خواهان دریافت هیدروگراف دشت اسدآباد باشد، این اطلاعات را در اختیار آن قرار خواهیم داد.
مدیر منابع آب شهرستان اسدآباد در ادامه با اشاره به اقدامات انجام شده برای مقابله با برداشتهای غیرمجاز از منابع آب زیرزمینی گفت: از سال ۱۳۸۵ تاکنون وزارت نیرو ۳۸۵ حلقه چاه غیرمجاز را در سطح شهرستان شناسایی کرده که از این تعداد تاکنون ۳۵۹ حلقه مسدود شده و دیگر قابلیت بهرهبرداری ندارند.
رکنیان حجم آب صرفهجویی شده ناشی از انسداد این تعداد چاه غیرمجاز را ۱۲ میلیون مترمکعب اعلام کرد و افزود: برای چهار حلقه از چاههای غیرمجاز باقیمانده، مطابق قانون پروانه صادر شده و برای سایر چاههای غیرمجاز که مشمول قانون تعیین تکلیف نشدهاند نیز با پیگیریهای انجام شده، به منظور پلمب به مراجع قضایی معرفی شده و حکم انسداد و پلمب دارند.
رکنیان از انسداد شش حلقه چاه غیرمجاز در شهرستان از ابتدای سال تاکنون خبر داد و افزود: شهرستان اسدآباد در سطح استان همدان دارای کمترین تعداد چاههای غیرمجاز است.
۷۸ درصد چاههای کشاورزی اسدآباد به کنتور هوشمند مجهز هستند
وی با اشاره به تعداد چاههای مجاز شهرستان اسدآباد گفت: این شهرستان دارای یکهزار و ۳۰۰ حلقه چاه مجاز است که از این تعداد یکهزار و ۵۸ حلقه مربوط به چاههای کشاورزی مجاز است.
مدیر منابع آب شهرستان اسدآباد ادامه داد: ۸۲۴ حلقه چاه مجاز کشاورزی، معادل ۷۸ درصد چاههای کشاورزی شهرستان، به کنتور هوشمند مجهز هستند.
وی افزود: تلاش داریم از طریق مراجع قضایی و با ابلاغیه قضایی، مالکان سایر چاهها را نیز مجاب به استفاده از کنتورهای هوشمند کنیم تا برداشت از منابع آب زیرزمینی مطابق میزان مجاز انجام شود.
رکنیان در ادامه با اشاره به وضعیت بارشهای شهرستان اسدآباد هم اظهار کرد: از ابتدای سال آبی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ تاکنون حدود ۴۱۲ میلیمتر بارش در شهرستان ثبت شده که این میزان نسبت به سال گذشته ۲۰ درصد و نسبت به متوسط بلندمدت ۱۲ درصد افزایش داشته است.
چاه غیر مجاز در پیرامون تالاب پیرسلمان نداریم
رکنیان همچنین با اشاره به وضعیت تالاب پیرسلمان اسدآباد گفت: مطالعات حریم و بستر تالاب پیرسلمان انجام شده و نتایج آن به مراجع ذیصلاح اعلام شده است.
وی با بیان اینکه در مجاورت تالاب پیرسلمان چاه غیرمجاز وجود ندارد، افزود: در حال حاضر تغییر اقلیم در این منطقه اتفاق افتاده و علاوه بر آن، برداشت از آبهای زیرزمینی و افت تراز آب زیرزمینی موجب شده است تالاب پیرسلمان دیگر شرایط آبدهی گذشته را نداشته باشد.
رکنیان ادامه داد: از گذشته یک حلقه چاه مجاز کشاورزی در نزدیکی تالاب وجود دارد که با همکاری محیط زیست و جهاد کشاورزی تلاش میکنیم الگوی کشت برای این چاه رعایت شود و از کشت محصولات پرآبطلب جلوگیری کنیم.
وی در ادامه با اشاره به وضعیت رودخانه روستای پلشکسته اظهار کرد: در این منطقه با دو مشکل مواجه هستیم که یکی از آنها تشدید تنش آبی و برداشت بیرویه از منابع آب زیرزمینی و در پی آن وقوع فرونشست زمین است.
رکنیان اظهار کرد: فرونشست زمین موجب شده شیب طبیعی رودخانه از حالت نرمال خارج شده و به شیب صفر و حتی منفی برسد؛ بهطوریکه جریان آب در رودخانه به حداقل رسیده و در برخی مواقع شاهد برگشت و پسزدگی آب هستیم.
وی با بیان اینکه این وضعیت اراضی کشاورزی مجاور رودخانه را نیز تحت تأثیر قرار داده است، گفت: در فصل بارش، آب سطح اراضی مجاور رودخانه را فرا میگیرد و کشاورزان نمیتوانند فعالیتهای کشاورزی خود را انجام دهند.
لایروبی ۶.۵ کیلومتر از رودخانه پلشکسته تا پیش از فصل بارش
مدیر منابع آب شهرستان اسدآباد افزود: برای رفع این مشکل از حدود دو سال پیش پیگیر تأمین اعتبار، انتخاب پیمانکار و مشاور برای انجام مطالعات شیببندی رودخانه بودهایم تا پروفیل شیب رودخانه تهیه شود و پیمانکار نیز با استفاده از ادوات موجود نسبت به اصلاح شیب رودخانه اقدام کند.
وی با اشاره به حمایت مسئولان شهرستان برای اجرای این طرح خاطرنشان کرد: خوشبختانه در حال حاضر توانستهایم اعتبار لازم برای این پروژه را تأمین کنیم و از حدود ۱۵ روز پیش ادوات لایروبی در این رودخانه مستقر شده و عملیات لایروبی در حال انجام است.
رکنیان با بیان اینکه در سال جاری لایروبی ششونیم کیلومتر از رودخانه پلشکسته در اولویت برنامههای این مجموعه قرار دارد، گفت: تلاش داریم این عملیات پیش از آغاز فصل بارشها به پایان برسد تا با لایروبی رودخانه، امکان عبور ایمن سیلاب فراهم شده و مشکل آبگرفتگی اراضی پیرامونی پلشکسته برطرف شود.
وی اضافه کرد: علاوه بر لایروبی ششونیم کیلومتر از این رودخانه، در صورت تأمین اعتبار لازم، لایروبی و رفع نقاط حادثهخیز سایر رودخانهها، بهویژه رودخانههای واقع در مراکز جمعیتی نیز تا پیش از فرا رسیدن فصل بارشها در دستور کار قرار دارد تا از وارد شدن خسارت به مناطق مسکونی جلوگیری شود.
مدیر منابع آب شهرستان اسدآباد در ادامه با اشاره به رهاسازی نخالههای ساختمانی در بستر رودخانهها اظهار کرد: تخلیه نخالهها و ضایعات ساختمانی باید از سوی دهیاریها و شهرداریها مدیریت شود و صاحبان پروانههای ساختمانی نیز باید ملزم شوند نخالههای خود را در مراکزی که از قبل برای این منظور مجوز گرفته و مشخص شده است، تخلیه کنند.
وی ادامه داد: در شهر اسدآباد نقاطی وجود دارد که بدون توجه به قانون مدیریت پسماند، نخالههای ساختمانی در رودخانهها رها میشوند و این امر موجب تنگتر شدن عرض بستر رودخانهها شده و این نقاط را در فصل بارندگی به نقاط حادثهخیز تبدیل میکند که نظارت بر این موضوع نیازمند جدیت بیشتر دهیاریها و شهرداریها خواهد بود.
انتهای پیام