بر اساس رتبهبندی منتشرشده وبسایت ویژوال کپیتالیست با استناد به دادههای مرکز میراث جهانی یونسکو، ایتالیا با ۶۲ اثر در صدر کشورهای دارای بیشترین آثار میراث جهانی قرار دارد و چین با ۶۱ اثر در جایگاه دوم ایستاده است و همچنین فرانسه با ۵۶ اثر، آلمان با ۵۵ اثر و اسپانیا با ۵۰ اثر در رتبههای سوم تا پنجم قرار گرفتهاند.
هند با ۴۵ اثر در رتبه ششم قرار دارد. پس از آن، مکزیک با ۳۶ اثر، بریتانیا با ۳۵ اثر و روسیه با ۳۳ اثر در جایگاههای هفتم تا نهم قرار دارند. ایران نیز با ۳۰ اثر ثبتشده در فهرست میراث جهانی یونسکو، رتبه دهم را به خود اختصاص داده است.
در این رتبهبندی، آثار میراث جهانی شامل مکانهایی با ارزش جهانی برجسته برای بشریت هستند و طیف گستردهای از آثار فرهنگی و تاریخی تا مناطق طبیعی را دربرمیگیرند. بر اساس توضیحات مرکز میراث جهانی یونسکو، این آثار میتوانند در دسته میراث فرهنگی، طبیعی یا ترکیبی قرار گیرند.
چرا اروپا و آسیا بر فهرست میراث جهانی یونسکو تسلط دارند؟
جایگاه ایتالیا در صدر این فهرست نشاندهنده تراکم کمنظیر میراث فرهنگی در این کشور است که دورههای مختلفی از تاریخ، از دوران باستان روم و شهرهای قرون وسطایی گرفته تا هنر و معماری دوره رنسانس را دربرمیگیرد. فهرست ایتالیا همچنین شامل آثار طبیعی و چشماندازهای فرهنگی است که نشان میدهد ثبت آثار در یونسکو تنها به بناها و آثار تاریخی مشهور محدود نمیشود.
آثار چین نیز تاریخ چند هزار ساله این کشور را در کنار چشماندازهای طبیعی مهم به نمایش میگذارد. این آثار علاوه بر میراث امپراتوری و مذهبی و محوطههای باستانشناسی، مناطق دارای تنوع زیستی، سازندهای کارستی و مناطق کوهستانی را نیز شامل میشوند.
در مجموع، اروپا و آسیا بیش از ۷۰ درصد از آثار را در خود جای دادهاند. یونسکو برای ثبت یک اثر در فهرست میراث جهانی، برخورداری از ارزش جهانی برجسته و داشتن دستکم یکی از ۱۰ معیار تعیینشده را ضروری میداند. این معیارها از برخورداری از شاهکارهای نبوغ خلاقانه انسان تا داشتن زیستگاههای استثنایی برای تنوع زیستی را شامل میشود.
چه چیزی یک اثر را به میراث جهانی تبدیل میکند؟
یونسکو آثار میراث جهانی را به سه دسته فرهنگی، طبیعی و ترکیبی تقسیم میکند. میراث فرهنگی میتواند شامل بناها، محوطههای باستانشناسی و چشماندازهایی باشد که انسانها در شکلگیری آنها نقش داشتهاند. میراث طبیعی نیز شامل سازندهای زمینشناختی منحصربهفرد، زیستبومها، زیستگاهها و مناطقی با زیبایی طبیعی چشمگیر است.
آثار ترکیبی نیز همزمان واجد ارزش فرهنگی و طبیعی هستند که «ماچو پیچو» نمونهای از آن است. کشورها آثار پیشنهادی خود را برای بررسی و ثبت ارائه میکنند اما تصمیم نهایی درباره ثبت آنها پس از ارزیابی نهادهای مشورتی بینالمللی، توسط کمیته میراث جهانی یونسکو گرفته میشود.
وقتی میراث جهانی در معرض خطر قرار میگیرد چه اتفاقی میافتد؟
ثبت یک اثر در فهرست میراث جهانی، بقای آن را تضمین نمیکند. درگیریها، بلایای طبیعی و توسعههای عمرانی میتوانند ویژگیهایی را که یک اثر را در سطح جهانی بااهمیت کردهاند، تهدید کنند.
یونسکو در ۲۰۲۶، تعداد ۶ اثر را به فهرست میراث جهانی در معرض خطر اضافه کرد که سه مورد از آنها از طریق روند اضطراری برای این فهرست پیشنهاد شده بودند. قرار گرفتن یک اثر در فهرست میراث جهانی در معرض خطر میتواند زمینه دریافت کمکهای فنی و مالی و تقویت حمایتهای بینالمللی برای حفاظت از آن را فراهم کند.
وبسایت ویژوال کپیتالیست گزارش کرد، حفاظت از این مکانها تنها به معنای حفظ یک مقصد گردشگری یا بنای تاریخی نیست. حفاظت از میراث جهانی کمک میکند نسلهای آینده نیز بتوانند شواهد ملموس تاریخ بشر و نظامهای طبیعی را که بخشی از میراث مشترک بشریت هستند، از نزدیک تجربه کنند.
انتهای پیام
