مجید کوهی مدیرکل هواشناسی استان اردبیل در گفتوگو با ایسنا با اشاره به پیشبینیهای مراکز پیشرو اقلیمشناسی جهان اظهار کرد: بر اساس آخرین گزارش سازمان جهانی هواشناسی (WMO) که با اجماع کمنظیر و قطعیت نزدیک به ۱۰۰ درصدی مراکز معتبر بینالمللی همراه است، پدیده النینیو (فاز گرم نوسان جنوبی - ENSO) در اقیانوس آرام استوایی وارد مرحلهای بسیار قدرتمند و بهاصطلاح “سوپر النینیو” شده و انتظار میرود این وضعیت استثنایی حداقل تا اوایل سال ۲۰۲۷ تداوم یابد.
وی افزود: شاخص کلیدی نینو ۳.۴ (Niño ۳.۴) ناهنجاریهای دمایی فراتر از ۲.۲+ تا ۲.۶+ درجه سلسیوس را ثبت کرده و آنچه شدت این رخداد را دوچندان میکند، انباشت گرمای فوقالعاده در لایههای زیرسطحی اقیانوس با ناهنجاریهایی بالغ بر ۸+ درجه سلسیوس است. این تزریق عظیم انرژی گرمایی به جو، بدون شک الگوهای گردش عمومی اتمسفر و مسیر سامانههای بارشی را در سراسر کره زمین دستخوش جابهجاییهای معنادار خواهد کرد.
النینیوی بسیار قوی لزوماً به معنای اثرات یکسان در همهجا نیست
مدیرکل هواشناسی اردبیل با اشاره به اینفوگرافیک مفهومی WMO سازمان جهانی هواشناسی (پیوست بیانیه اخیر) تصریح کرد: در اینفوگرافیک مفهومی WMO بهصراحت تأکید شده است که شدت بالای یک النینیو لزوماً به معنای اثرات مشابه و یکدست در تمام نقاط جهان نیست. در این طرحواره میبینیم که همزمان با پمپاز رطوبت و افزایش همرفت در بخشهایی از حوضه اقیانوس آرام و شرق آفریقا(مناطق پربارش و مستعد سیلاب)، در سوی دیگر اقلیم با ایجاد فرونشینی تودههای هوای ، خشکسالیهای شدید، خشکیدگی پوشش گیاهی و خطر آتشسوزی در مناطقی نظیر شمال شرق برزیل، جنوب شرق آسیا و بخشهایی از استرالیا شکل میگیرد.
کوهی در ادامه با تحلیل نقشه جهانی توزیع بارش افزود:نقشه تغییرات بارش (El Niño shifts rainfall patterns) بهروشنی دوقطبیهای اقلیمی را به تصویر کشیده است؛ نوارهای آبیرنگ پهنههای پربارشتر از نرمال (مانند مرکز و شرق اقیانوس آرام، سواحل شرقی آفریقا و بخشهایی از جنوب آمریکای شمالی) و نوارهای قهوهایرنگ مناطق کمبارشتر از نرمال (نظیر شبهقاره هند، مجمعالجزایر اندونزی و جنوب آفریقا) را نشان میدهند. این تصویر نشان میدهد که پاسخ وردسپهر (تروپوسفر) به این سامانهها کاملاً غیرخطی و منطقهای است.
وضعیت ایران و استان اردبیل؛ نقش دورپیوندهای مکمل
مدیرکل هواشناسی استان اردبیل درباره پیامدهای احتمالی این پدیده بر ایران و بهویژه استان اردبیل توضیح داد: نکته بسیار حائز اهمیت در تحلیلهای اقلیمی، پرهیز از نتیجهگیریهای سادهانگارانه است. تأثیرپذیری فلات ایران و حوضه خاورمیانه صرفاً تابع مستقیم اقیانوس آرام نیست؛ بلکه همافزایی و تداخل امواج ناشی از النینیو با سایر گردانندهها بهویژه فاز دوقطبی مثبت اقیانوس هند (Positive IOD با پیشبینی میانگین حدود ۰.۹+ درجه) و همچنین شرایط حرارتی اقیانوس اطلس تعیینکننده نهایی چگونگی آرایش خطوط همارتفاع، فرارفت رطوبت از دریای سرخ و موقعیت تاوهقطبی (Polar vortex) و جتاستریم جنبحارهای است.
وی ادامه داد: برای ماههای پیشرو (فصل پاییز و اوایل زمستان)، برونداد مدلهای اقلیمی احتمال ناهنجاری مثبت دمایی (فراتر از نرمال) را برای غالب مناطق نیمکره نشان میدهند. در خصوص بارش نیز، گرچه بر روی کاغذ و از نظر آماری همزمانی النینیوی قوی با IOD مثبت پتانسیل تقویت سامانههای جنوبی و ورود امواج ناپایدار بارانزا به فلات مرکزی و نیمه جنوبی/جنوبغربی کشور را ارتقا میدهد، اما در شمالغرب کشور و استانی مانند اردبیل که از توپوگرافی پیچیده، نفوذ زبانه پرفشار مهاجر اروپایی و برهمکنش سامانههای دریای سیاه و خزر تأثیر میپذیرد، رفتار بارشها میتواند دارای تغییرپذیری و ناهمگنی محلی باشد.
تأکید بر تکیه به دادههای دیدبانی و هشدارهای رسمی
مدیرکل هواشناسی اردبیل در پایان بر اعلام آمادگی کامل شبکه پایش و اداره پیشبینی و مدیریت بحران مخاطره وضع هوای اداره کل هواشناسی استان اردبیل تاکید کرد.
انتهای پیام
