به گزارش ایسنا، گونه جدیدی از پنگوئن جنتو در جزایر دورافتاده کرگلن کشف شده است؛ این نخستین گونه جدید پنگوئن است که طی بیش از ۱۰۰ سال گذشته شناسایی و نامگذاری میشود.
به نقل از ساینسدیلی، شواهد ژنتیکی نشان داده است که جمعیتی از پنگوئنهای جنتو در جزایر دورافتاده کرگلن، گونهای ناشناخته بودهاند و پنگوئنهای جنتو در واقع از چهار گونه متمایز تشکیل شدهاند.
این کشف در عین حال زنگ خطری درباره تهدیدی رو به رشد به صدا درمیآورد؛ چراکه گرم شدن اقیانوسها میتواند تا سال ۲۰۵۰ بخشهایی از زیستگاه مناسب چندین جمعیت جزیرهای این پنگوئنها را از بین ببرد.
پنگوئن امپراطور چهارپا، ساکن جنوبگان، شاید شناختهشدهترین عضو خانواده پنگوئنها باشد، اما تنها گونه این خانواده نیست. ۱۷ گونه دیگر پنگوئن نیز در سراسر نیمکره جنوبی زندگی میکنند و بسیاری از آنها در جزایر دورافتادهای سکونت دارند که دسترسی و مطالعه آنها برای دانشمندان دشوار است.
همین دورافتادگی شاید توضیح دهد که چگونه یک گونه کامل از پنگوئنهای جنتو توانسته است برای مدت طولانی از دید دانشمندان پنهان بماند. این پرندگان در جزایر کرگلن زندگی میکنند که در زبان فرانسوی «جزایر انزوا» نامیده میشوند و تقریبا ۳۲۰۰ کیلومتر با نزدیکترین خشکی مسکونی دائمی فاصله دارند.
اکنون یک گروه بینالمللی به سرپرستی پژوهشگرانی از شیلی و دانشگاه کالیفرنیا، برکلی، این جمعیت را به عنوان گونهای متمایز شناسایی کرده است. به این ترتیب، این کشف نخستین گونه جدید پنگوئن است که طی بیش از ۱۰۰ سال گذشته نامگذاری شده است.
دیانای از وجود چهار گونه پنگوئن جنتو پرده برداشت
شواهد ژنتیکی نشان میدهد آنچه دانشمندان پیشتر یک گونه واحد و گسترده از پنگوئنهای جنتو تصور میکردند، در واقع از چهار گونه جداگانه تشکیل شده است.
یکی از این گونهها تا کنون هرگز به طور رسمی شناسایی نشده بود. این پنگوئن، به جز تفاوتهای ظریف در اندازه بدن و صداها، شباهت زیادی به سایر جنتوها دارد؛ همان زیرتنه سفید و پشت سیاه رنگی که به پنگوئنها کمک میکند هنگام شکار در اقیانوس از دید شکارچیان پنهان بمانند.
اما از نظر ژنتیکی، تفاوت آن با سایر گونهها کاملا مشخص است. دانشمندان چنین جاندارانی را گونههای پنهان یا کریپتیک (Cryptic species) مینامند؛ یعنی گونههایی که از نظر ظاهری بسیار شبیه به گونههای خویشاوند خود هستند، اما تفاوتهای ژنتیکی قابل توجهی دارند.
پژوهشگران همچنین مشخص کردند سه جمعیت پنگوئن جنتو که پیشتر در رده زیرگونه قرار گرفته بودند، از نظر ژنتیکی تفاوت کافی دارند که به عنوان گونههای مستقل شناخته شوند.
گونه جدید جنتوی جنوبشرقی با نام علمی Pygoscelis kerguelensis ممکن است آینده نامطمئنی داشته باشد. دو گونه دیگر از این چهار گونه تازهشناساییشده نیز ممکن است با تغییرات اقلیمی و دگرگونی مناطق جنوبگان و زیرجنوبگان آسیبپذیر شوند.
در میان این چهار گونه، تنها جنتوی جنوبی که اکنون با نام علمی Pygoscelis ellsworthi شناخته میشود، در جنوبگان زندگی میکند. پیشبینیهای اقلیمی نشان میدهند این گونه ممکن است نسبتا کمتر تحت تاثیر تغییرات اقلیمی قرار گیرد و حتی دامنه پراکنش آن افزایش پیدا کند.
یک قرن اختلاف نظر درباره پنگوئنهای جنتو
برای حل اختلافات طولانیمدت درباره طبقهبندی پنگوئنهای جنتو، «راوری بویی»، استاد زیستشناسی تلفیقی در دانشگاه کالیفرنیا، برکلی و «الی پولن»، استاد دانشگاه شیلی در سانتیاگو همکاری کردند.
آنها متخصصان پنگوئن از سراسر جهان را گرد هم آوردند تا یک مطالعه گسترده ژنومی روی جمعیتهای مختلف جنتو انجام دهند.
پژوهشگران پیشین تا ۶ زیرگونه برای پنگوئنهای جنتو پیشنهاد کرده بودند، اما هیچ توافق جهانی درباره این طبقهبندی وجود نداشت. پژوهش جدید بر اساس توالییابی کل ژنوم ۶۴ پنگوئن از ۱۰ کلونی تولید مثل انجام شده است. برای نخستین بار، نمونهبرداری پژوهشگران تقریبا تمام محدوده جغرافیایی پراکنش پنگوئنهای جنتو را پوشش داد. گروه تحقیقاتی همچنین ویژگیهای فیزیکی و رفتاری پرندگان، از جمله رنگآمیزی بدن، صداها، زمان تولیدمثل، رژیم غذایی و شیوه تغذیه آنها را بررسی کرد.
پنگوئنها چگونه در نیمکره جنوبی پراکنده شدند؟
پژوهشی در سال ۲۰۱۹ نشان میدهد که پنگوئنها حدود ۲۲ میلیون سال پیش در نزدیکی استرالیا و نیوزیلند پدید آمدهاند. پنگوئنهای امپراطور و شاه بعدها از سایر دودمانهای پنگوئن جدا شدند؛ امپراطورها با جنوبگان و پنگوئنهای شاه با منطقه زیرجنوبگان مرتبط شدند.
حدود ۱۲ میلیون سال پیش، شکلگیری جریان پیرامون جنوبگان به گروههای دیگر پنگوئن کمک کرد در منطقه زیرجنوبگان پراکنده شوند. آنها در نهایت جزایر و مجمعالجزایر دورافتاده را به زیستگاه خود تبدیل کردند و تا شمال آفریقا و آمریکای جنوبی پیش رفتند.
پنگوئنهای جنتو یک مزیت مهم نسبت به بسیاری از خویشاوندان خود دارند: رژیم غذایی انعطافپذیر. آنها برخلاف برخی گونهها که به شدت به یک نوع طعمه وابستهاند، تقریبا هر چیزی را که بتوانند زیر آب شکار کنند، میخورند. این انعطافپذیری با کاهش جمعیت کریلها اهمیت بیشتری پیدا کرده است. تعداد پنگوئنهایی که رژیم غذایی محدودتری دارند، از جمله پنگوئنهای امپراطور و آدلی، در برخی مناطق کاهش یافته است. در مقابل، جمعیت جنتوهایی که در کنار آنها در شبهجزیره جنوبگان زندگی میکنند، در حال افزایش است.
رژیم غذایی متنوع چگونه به شکلگیری گونههای جدید کمک کرد؟
رژیم غذایی متنوع جنتوها، شامل ماهی، کریل، ماهی مرکب و سپیداج، باعث شده این پنگوئنها برای یافتن غذا مجبور نباشند فاصله زیادی از محل زندگی خود دور شوند. بازگشت مداوم به محلهای لانهسازی نیز به جدایی جمعیتهای مختلف و سازگاری آنها با محیطهای متفاوت کمک کرده است.
پژوهشگران تخمین میزنند چهار گونه جنتو طی ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار سال گذشته از یکدیگر جدا شدهاند. انزوای جغرافیایی جزایر و همچنین جبهه قطبی جنوبگان که مرزی میان آبهای متفاوت از نظر دما و شوری است، در این روند نقش داشتهاند.
بررسی ژنوم این پنگوئنها نشان داد هر گونه ویژگیهای ژنتیکی متفاوتی برای سازگاری با محیط خود پیدا کرده است. برای نمونه، جنتوی جنوبی ژنهای بیشتری مرتبط با تولید گرما، ذخیره چربی و درک نور دارد که میتواند به زندگی در شرایط سخت قطبی کمک کند.
در مقابل، جنتوی شرقی ژنهای مرتبط با سوختوساز کربوهیدرات، انتقال و مصرف اکسیژن، عملکرد ریه و توانایی غواصی بیشتر دارد. این ویژگیها احتمالا به آن کمک میکنند مدت طولانیتری زیر آب بماند و در جستوجوی غذا فعالیت کند.
جنتوی شمالی آمریکای جنوبی نیز ژنهای بیشتری مرتبط با گوارش، عملکرد قلب و فعالیت عضلات دارد؛ ویژگیهایی که به گفته پژوهشگران میتوانند برای تغذیه طولانیمدت در زیر آب مفید باشند.
مدلهای اقلیمی نشان میدهند تغییرات آبوهوایی میتواند تا سال ۲۰۵۰ زیستگاه مناسب گونههای جنتوی جزیرهای را به شدت کاهش دهد؛ در حالی که محدوده مناسب زندگی جنتوی جنوبگان ممکن است گسترش پیدا کند. گرمشدن اقیانوسها، تخریب زیستگاه، شکار توسط گونههای مهاجم، رقابت با ماهیگیری تجاری و گرفتارشدن در تورها نیز از دیگر تهدیدهای این پنگوئنها هستند.
پژوهشگران معتقدند دادههای ژنومی این مطالعه فقط برای شناخت تکامل پنگوئنها مفید نیست و میتواند به حفاظت از آنها نیز کمک کند. بررسی ژنهای مرتبط با مقاومت در برابر آنفلوانزای پرندگان ممکن است به شناسایی جمعیتهای آسیبپذیرتر و برنامهریزی بهتر برای حفاظت از آنها کمک کند.
انتهای پیام
