دکتر مهدی حجتی، فلوشیپ فوقتخصصی جراحی سوختگی و ترمیمی و رئیس بخش سوختگی بیمارستان زارع ساری سهشنبه ۳۱ شهریور در نشست خبری با اصحاب رسانه، ارائه نتایج طرحها و مقالات پژوهشی اثرگذار و مسئلهمحور دانشگاه علوم پزشکی مازندران، با اشاره به پیچیدگی سوختگیهای شدید اظهار کرد: سوختگی بر اساس عمق، درصد سطح کل بدن درگیر (TBSA)، محل آناتومیک آسیب، سن و وضعیت عمومی بیمار ارزیابی میشود و در موارد شدید میتواند نیازمند درمان طولانیمدت و چندمرحلهای باشد.
وی افزود: سوختگیهای وسیع و عمیق، بهویژه موارد همراه با آسیب استنشاقی یا درگیری نواحی حساس بدن، ممکن است به مراقبتهای تخصصی، احیای مایع، کنترل درد، پایش وضعیت همودینامیک، مراقبت از زخم و مدیریت عوارض نیاز داشته باشد.
حجتی با اشاره به درمان سوختگیهای عمیق تصریح کرد: در مواردی که بافت آسیبدیده قابلیت ترمیم مناسب ندارد، دبریدمان بافتهای نکروتیک و غیرقابل حیات و پوشش مناسب زخم از اصول مهم درمان است و در صورت نیاز، از روشهایی مانند گرافت پوستی برای پوشش زخم استفاده میشود.
رئیس بخش سوختگی بیمارستان زارع ساری ادامه داد: درمان بیماران سوختگی پس از مرحله حاد نیز ادامه دارد و برخی بیماران به دلیل ایجاد اسکار هیپرتروفیک، کلوئید و کنتراکچرهای اسکاری با محدودیت حرکتی و اختلال عملکرد اندام مواجه میشوند و ممکن است به درمانهای ترمیمی، فیزیوتراپی، کاردرمانی یا جراحی بازسازی نیاز داشته باشند.
وی با اشاره به پیامدهای روانی و اجتماعی سوختگی گفت: تغییرات ظاهری، بهویژه در سوختگیهای صورت و نواحی قابل مشاهده بدن، میتواند بر تصویر بدنی، کیفیت زندگی و بازگشت بیمار به فعالیتهای اجتماعی و شغلی تأثیر بگذارد؛ بنابراین بازتوانی بیماران باید ابعاد جسمی، عملکردی و روانی را بهصورت همزمان مورد توجه قرار دهد.
حجتی با تأکید بر نقش پیشگیری در کاهش موارد سوختگی اظهار کرد: پیشگیری باید قبل از وقوع حادثه آغاز شود و رعایت استانداردهای ایمنی در محیط کار و منزل، آموزش خانوادهها و شناسایی عوامل خطر، از مهمترین اقدامات در این زمینه است.
وی با اشاره به گروههای شغلی در معرض خطر افزود: کارگران ساختمانی و افرادی که در محیطهای کاری فاقد استانداردهای ایمنی فعالیت میکنند، در معرض حوادث مختلف از جمله سوختگی قرار دارند و استفاده از تجهیزات حفاظت فردی، آموزش مستمر و نظارت بر رعایت الزامات ایمنی باید جدی گرفته شود.
این فلوشیپ فوقتخصصی جراحی سوختگی و ترمیمی همچنین استفاده نادرست از وسایل گرمایشی و پختوپز را از عوامل مهم حوادث خانگی بیان کرد و گفت: در برخی خانوادههای کمبرخوردار، استفاده از تجهیزات نامناسب یا غیراستاندارد میتواند خطر آتشسوزی و سوختگی را افزایش دهد و آموزش نحوه استفاده صحیح از این وسایل ضروری است.
وی نقش رسانهها را در پیشگیری از سوختگی مهم دانست و افزود: رسانهها میتوانند با انتشار محتوای علمی و قابل فهم درباره عوامل خطر، اصول ایمنی، روشهای پیشگیری و اقدامات صحیح اولیه هنگام بروز حادثه، نقش مؤثری در ارتقای سواد سلامت جامعه داشته باشند.
حجتی با اشاره به هزینههای سنگین درمان سوختگی گفت: بیماران مبتلا به سوختگی شدید ممکن است علاوه بر بستری و درمان اولیه، به پانسمانهای تخصصی، جراحیهای متعدد، پیگیریهای درمانی، درمان اسکار و خدمات توانبخشی نیاز داشته باشند و همین موضوع میتواند فشار اقتصادی قابل توجهی بر خانوادهها وارد کند.
رئیس بخش سوختگی بیمارستان زارع ساری بر افزایش حمایت بیمهها تأکید کرد و گفت: پوشش مناسبتر هزینههای درمان، دارو، تجهیزات پزشکی، اعمال جراحی و خدمات توانبخشی بیماران سوختگی میتواند دسترسی آنان به خدمات تخصصی را تسهیل و بخشی از فشار اقتصادی ناشی از درمان را کاهش دهد.
وی همچنین توسعه و تجهیز مراکز تخصصی سوختگی را ضروری دانست و اظهار کرد: درمان استاندارد بیماران سوختگی نیازمند تیم درمانی تخصصی، تجهیزات مناسب، امکانات مراقبتهای ویژه، خدمات جراحی و ترمیمی و ظرفیتهای بازتوانی است و تقویت این زیرساختها میتواند در کاهش عوارض و بهبود کیفیت زندگی بیماران مؤثر باشد.
حجتی خاطرنشان کرد: مدیریت سوختگی از پیشگیری و اقدامات اولیه آغاز میشود و تا درمان حاد، مراقبت از زخم، پوشش زخم، جراحی ترمیمی، کنترل اسکار و بازتوانی جسمی، عملکردی و روانی ادامه دارد؛ بنابراین سرمایهگذاری در پیشگیری و آموزش، در کنار تقویت ظرفیتهای درمانی و حمایتی، میتواند از تحمیل بسیاری از عوارض و هزینههای ناشی از سوختگی به بیماران و خانوادهها جلوگیری کند.
افزایش سهم بیمهها در هزینههای درمان سوختگی ضروری است
فوقتخصص جراحی پلاستیک، ترمیمی و سوختگی، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران و رئیس بیمارستان زارع ساری نیز در این نشست خبری با اشاره به ابعاد پزشکی، اجتماعی و اقتصادی سوختگی، بر ضرورت توجه جدی به پیشگیری و حمایت از بیماران سوختگی تأکید کرد.
دکتر مجتبی قربانی، با بیان اینکه سوختگی علاوه بر عوارض جسمی، میتواند پیامدهای روانی، اجتماعی و اقتصادی گستردهای برای فرد و خانواده به همراه داشته باشد، اظهار کرد: درمان سوختگی، بهویژه در موارد شدید، هزینههای قابل توجهی دارد و ممکن است به جراحیهای متعدد، مراقبتهای تخصصی، استفاده از تجهیزات و داروهای ویژه و دورههای طولانی توانبخشی نیاز داشته باشد.
قربانی با اشاره به آسیبپذیری بیشتر برخی اقشار کمبرخوردار در برابر حوادث سوختگی افزود: کارگران ساختمانی و کارگرانی که در محیطهای کاری از ایمنی کافی برخوردار نیستند، از جمله گروههایی هستند که در معرض خطر بیشتری قرار دارند و رعایت استانداردهای ایمنی در محیط کار باید مورد توجه جدی قرار گیرد.
رئیس بیمارستان زارع ساری همچنین استفاده از وسایل غیراستاندارد گرمایشی و پختوپز، از جمله گاز پیکنیکی در برخی خانوادههای کمبرخوردار را از دیگر عوامل خطر بیان کرد و گفت: شرایط اقتصادی برخی خانوادهها ممکن است آنها را به استفاده از وسایلی سوق دهد که در صورت استفاده نادرست یا رعایت نکردن نکات ایمنی، خطر سوختگی و آتشسوزی را افزایش میدهد.
وی با تأکید بر اینکه هزینههای درمان سوختگی برای بسیاری از خانوادهها سنگین است، بر ضرورت افزایش سهم بیمهها در پوشش هزینههای درمان، تجهیزات و خدمات مورد نیاز بیماران سوختگی تأکید کرد و افزود: حمایت مؤثرتر بیمهها میتواند دسترسی بیماران، بهویژه اقشار کمبرخوردار، به خدمات تخصصی و تجهیزات مورد نیاز را تسهیل کند و بخشی از فشار اقتصادی ناشی از درمان را کاهش دهد.
عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران همچنین بر ضرورت تأمین و توسعه تجهیزات تخصصی مورد نیاز مراکز درمان سوختگی تأکید کرد و گفت: ارتقای امکانات و تجهیزات تخصصی، در کنار نیروی انسانی مجرب و روشهای نوین درمان، میتواند در بهبود روند درمان و کاهش عوارض ناشی از سوختگی مؤثر باشد.
قربانی، آموزش و فرهنگسازی را یکی از ارکان اصلی پیشگیری از سوختگی دانست و همکاری رسانهها را در این زمینه مؤثر دانست و گفت: رسانهها میتوانند با اطلاعرسانی مستمر درباره عوامل خطر، شیوههای پیشگیری و ضرورت رعایت اصول ایمنی، نقش مهمی در کاهش حوادث سوختگی و پیامدهای ناشی از آن ایفا کنند.
وی بر ضرورت توجه همزمان به پیشگیری، آموزش، ارتقای ایمنی محیط کار و زندگی، افزایش حمایت بیمهای، تأمین تجهیزات تخصصی و توسعه خدمات درمانی و توانبخشی برای بیماران سوختگی تأکید کرد
انتهای پیام
