راهروهای نمایشگاه کتاب ارومیه این روزها با حضور مخاطبانی از گروههای مختلف سنی حالوهوای متفاوتی دارد؛ کودکان و نوجوانانی که همراه خانواده میان غرفهها میگردند، دانشجویانی که به دنبال کتابهای تخصصی هستند و علاقهمندانی که فرصت نمایشگاه را برای جستوجو میان آثار ادبی و عمومی غنیمت شمردهاند.
هجدهمین نمایشگاه سراسری کتاب ارومیه از ۳۰ شهریورماه آغاز به کار کرده و قرار است تا هفتم مهرماه ادامه داشته باشد؛ نمایشگاهی که امسال با حضور ۲۶۴ ناشر استانی و ملی و عرضه ۱۶ هزار و ۷۴۳ عنوان کتاب در ۶۸ هزار و ۶۵۹ جلد برگزار شده است.
کتابهای حوزههای مختلف از جمله دفاع مقدس، کودک و نوجوان، دانشگاهی، عمومی، فنی و مهندسی، کنکور، مذهبی و پزشکی در این نمایشگاه عرضه میشوند تا مخاطبان با طیف متنوعی از آثار روبهرو باشند.
برگزاری نمایشگاه کتاب، فرصتی است تا کتاب از فضای محدود کتابفروشیها و کتابخانهها فراتر رفته و در معرض دید گروههای مختلف مردم قرار گیرد. تخفیف نیز یکی از ابزارهایی است که میتواند خرید کتاب را برای مخاطبان آسانتر کند.
تخفیف ۳۰ درصدی کتاب برای عموم
علیرضا نوروزی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجانغربی، در آیین افتتاحیه نمایشگاه با اشاره به اهمیت توسعه فرهنگی، بر نقش نمایشگاه کتاب در تقویت فرهنگ مطالعه و دسترسی مردم به منابع مختلف تأکید کرد.
به گفته وی، امسال میزان تخفیف عمومی خرید کتاب در نمایشگاه تا ۳۰ درصد افزایش یافته است. همچنین برای ادارات و مدارس تخفیف ویژه بدون سقف و برای مدارس مناطق محروم ارومیه نیز تخفیف ویژهای تا سقف ۸۳ درصد در نظر گرفته شده است.
نوروزی اظهار کرد: از ابتدای آغاز به کار نمایشگاه تا چهارم مهر، ۴ هزار جلد کتاب به ارزش یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان به فروش رسیده است.
وی این میزان فروش را چندان رضایتبخش ندانست و ابراز امیدواری کرد با استقبال بیشتر مردم و مدارس، میزان فروش افزایش پیدا کند.
نوروزی همچنین یادآور شد: در دوره گذشته نمایشگاه، میزان فروش بیشتری ثبت شده و بر اساس همین میزان فروش، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و خانه کتاب ایران زمینه برگزاری دوره دوم نمایشگاه را فراهم کردند.
به گفته وی، افزایش فروش در دوره جاری میتواند زمینه برگزاری دوره بعدی نمایشگاه را نیز فراهم کند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجانغربی همچنین به نامزدی ارومیه در طرح انتخاب شهر دوستدار کتاب اشاره کرد و گفت ارومیه یکی از نامزدهای شهر دوستدار کتاب است و امیدوار است با تلاش مجموعههای مختلف، این شهر برای نخستین بار به عنوان پایتخت کتاب ایران انتخاب شود.
علاقهای که گاهی با قیمتها گره میخورد
در گفتوگو با بازدیدکنندگان نمایشگاه، علاقه به کتاب و مطالعه همچنان به چشم میآید؛ بسیاری از مردم از اینکه نمایشگاه در ارومیه برگزار شده استقبال میکنند و آن را فرصتی برای دیدن کتابهای جدید و خرید آثار مورد علاقه خود میدانند. با این حال، در میان صحبتهای برخی بازدیدکنندگان، قیمت کتاب نیز به عنوان یکی از دغدغههای خرید مطرح میشود.
یکی از بازدیدکنندگان به ایسنا گفت: کتاب خواندن را دوست دارم و معمولاً وقتی نمایشگاه برگزار میشود، برای خرید کتاب حتما مراجعه میکنم، اما قیمت کتابها نسبت به یکی دو سال گذشته افزایش زیادی داشته است.
وی ادامه داد: متاسفانه توجه به قیمت کتاب فرصت انتخاب را محدود کرده است.
یکی از شهروندان حاضر در نمایشگاه که طی سالهای گذشته کتابخانه شخصی نسبتاً جامعی برای خود فراهم کرده، به ایسنا گفت: هر چند ماه یکبار کتابهای جدیدی به مجموعهاش اضافه میکنم و اعضای خانواده و اقوام نیز میتوانند از این کتابها استفاده کنند.
او میگوید: من هر چند ماه یکبار تعدادی کتاب میخرم و سعی میکنم کتابخانهام را کاملتر کنم. اقوام و دوستان هم، میتوانند از کتابها امانت بگیرند. به نظرم این کار باعث میشود یک کتاب فقط توسط یک نفر خوانده نشود و افراد بیشتری بتوانند از آن استفاده کنند چون ا شرایط اقتصادی فعلی و افزایش قیمت کتاب، خریدکتاب دیگر در اولویتهای سبد خانوارها نیست.
این صحبتها به معنای کاهش علاقه مردم به کتاب نیست؛ بلکه نشان میدهد قدرت خرید نیز در میزان دسترسی به کتاب نقش دارد. در چنین شرایطی، نمایشگاههایی که با تخفیف برگزار میشوند میتوانند بخشی از این فاصله را کاهش دهند.
در زمینه میزان مطالعه و کتابوانی با استانداردهای جهانی فاصله داریم
عادل نجفزاده، نماینده مردم خوی و چایپاره در مجلس شورای اسلامی پنجشنبه دوم مهرماه در حاشیه بازدید از هجدهمین نمایشگاه کتاب ارومیه در جمع خبرنگاران، این رویداد را فرصتی برای تقویت فرهنگ کتابخوانی و افزایش سطح دسترسی مردم به کتاب دانست و گفت: برگزاری نمایشگاههای کتاب با تخفیفهای ویژه میتواند در افزایش سطح آگاهی جامعه و دسترسی خانوادهها به کتاب مؤثر باشد.
وی افزود:هر اندازه بتوانیم سطح دسترسی مردم به کتاب را افزایش دهیم، زمینه تعمیق فرهنگ مطالعه و توسعه جامعه دانشمحور بیشتر فراهم میشود.
نجفزاده یکی از محورهای مهم آموزش، بهخصوص برای جوانان، را توجه به فرهنگ کتابخوانی عنوان کرد و افزود: هنوز در زمینه میزان مطالعه و زمانی که مردم برای کتابخوانی اختصاص میدهند، با استانداردهای جهانی فاصله داریم و فرهنگسازی در این زمینه اهمیت زیادی دارد.
وی تأکید کرد: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و آموزش و پرورش باید برای نهادینه کردن فرهنگ مطالعه در خانوادهها اقدامات مؤثری انجام دهند.
برپایی نمایشگاههای کتاب تداوم یابد
نماینده ولیفقیه در آذربایجانغربی نیز در حاشیه بازدید از این نمایشگاه ضمن قدردانی از برپایی نمایشگاه کتاب در ارومیه، خواستار تداوم برگزاری چنین برنامههایی با هدف گسترش فرهنگ کتابخوانی در استان شد.
حجتالاسلم والمسلمین سید مهدی قریشی با اشاره به اهمیت توجه به گسترش فرهنگ مطالعه اظهار کرد: بعد از پیروزی انقلاب اسلامی، دولتمردان با هدف گسترش فرهنگ کتابخوانی، در قالب رویدادهای مختلف اقدام به برگزاری نمایشگاههای کتاب در سراسر کشور کردند و این اقدام فرصتی برای بهرهمندی اقشار مختلف از نیازهای فرهنگی است.
زمینه حضور و علاقهمندی به کتاب و کتابخوانی فراهم شود
رسول مقابلی، معاون سیاسی و اجتماعی استاندار آذربایجانغربی نیز ۳۰ شهریور در آیین افتتاحیه نمایشگاه، بر اهمیت کتاب و کتابخوانی تأکید کرد و نمایشگاه را فرصتی برای توجه جدی به این حوزه و بسط و توسعه فرهنگ مطالعه در جامعه دانست.
وی با اشاره به گسترش شبکههای اجتماعی و فضای مجازی گفت: کتاب همچنان یکی از ابزارهای مهم انتقال اندیشه، هویت و علم به شمار میرود.
مقابلی همچنین خواستار توجه ویژه به کودکان و نوجوانان شد و افزود: باید زمینه حضور و علاقهمندی این گروه به کتاب و کتابخوانی فراهم شود؛ چرا که توسعه فرهنگ مطالعه در این قشر، زمینهساز شکلگیری جامعهای توسعهیافته خواهد بود.
چالش دیگری در کنار قیمت؛ تغییر عادت مطالعه
در کنار موضوع قیمت، فعالان حوزه کتاب به تغییر سبک مطالعه مردم نیز اشاره دارند.
زینالعابدین حسینزاده، نویسنده و پژوهشگر حوزه کتاب، یکی از مسائل امروز این حوزه را کاهش حوصله مردم برای مطالعه مطالب بلند عنوان میکند.
او بر ضرورت تقویت تبلیغات و اطلاعرسانی نمایشگاههای کتاب تأکید دارد و معتقد است تبلیغات میتواند به افزایش مخاطبان کمک کند.
این نویسنده همچنین نمایشگاه کتاب را فرصتی برای معرفی نویسندگان و آثار ادبی آذربایجانغربی به مخاطبان استان و حتی خارج از استان میداند.
این نگاه نشان میدهد که توسعه فرهنگ مطالعه، تنها به فراهم کردن کتاب محدود نیست؛ نحوه معرفی کتاب، ایجاد جذابیت برای مخاطب، توجه به کودکان و نوجوانان، حضور خانوادهها و فراهم کردن امکان دسترسی اقتصادی نیز در این مسیر اهمیت دارد.
به گزارش ایسنا، هجدهمین نمایشگاه سراسری کتاب ارومیه در حالی روزهای پایانی خود را سپری میکند که در یک سوی آن، هزاران عنوان کتاب و حضور ناشران مختلف، فرصتی برای آشنایی مردم با دنیای کتاب فراهم کرده و در سوی دیگر، صحبتهای مردم از هزینه خرید کتاب نشان میدهد که دسترسی اقتصادی همچنان یکی از عوامل مهم در انتخاب و خرید کتاب است.
با این حال، آنچه از میان صحبتهای مردم و مسئولان میتوان دریافت، این است که علاقه به کتاب همچنان وجود دارد و مسئله اصلی، فراهم کردن مسیرهای بیشتر برای دسترسی مردم به آن است.
تخفیف نمایشگاه، خرید کتاب برای کتابخانههای مدارس، استفاده از کتابخانههای عمومی، امانت دادن کتاب میان خانوادهها و دوستان و گسترش کتابخانههای خانگی، هرکدام میتوانند سهمی در این مسیر داشته باشند.
شاید نمایشگاه کتاب دقیقاً از همین نقطه اهمیت پیدا میکند؛ جایی که کتابها از قفسهها بیرون میآیند و در معرض دید مردم قرار میگیرند، خانوادهها با آثار تازه آشنا میشوند و حتی اگر خرید همه کتابهای مورد علاقهشان برایشان ممکن نباشد، یک عنوان میتواند آغاز خواندن باشد و یک کتابخانه خانگی میتواند خوانندههای بیشتری پیدا کند.
در نهایت، افزایش سرانه مطالعه بیش از آنکه فقط به تعداد نمایشگاهها وابسته باشد، به تداوم دسترسی مردم به کتاب، قدرت خرید، جذابیت محتوای کتابها و تبدیل مطالعه به بخشی از سبک زندگی نیاز دارد؛ مسیری که نمایشگاه کتاب میتواند یکی از ایستگاههای مهم آن باشد.
انتهای پیام
