کامران باقری لنکرانی امروز یکشنبه ۱۲ مهرماه در نشست خبری پانزدهمین کنگره بین‌المللی سلامت زنان که با محوریت بررسی چالش‌ها و نیازهای زنان شاغل برگزار می‌شود، اظهار کرد: یکی از مسائل مهم در حوزه سلامت، فاصله‌ای است که گاهی میان پژوهشگران و سیاست‌گذاران وجود دارد؛ پژوهشگران معتقدند یافته‌های آنان در تصمیم‌گیری‌ها مورد استفاده قرار نمی‌گیرد و از سوی دیگر، سیاست‌گذاران نیز گاهی مطرح می‌کنند که نتایج پژوهش‌ها متناسب با نیازهای واقعی سیاستگذاری نیست.
وی افزود: برای کاهش این فاصله، باید موضوعات پژوهشی بر اساس مسائل واقعی و جاری جامعه انتخاب شوند و خروجی پژوهش‌ها نیز به شکلی ارائه شود که برای سیاست‌گذاران قابل استفاده باشد. بر همین اساس، کنگره‌های علمی سلامت زنان علاوه بر ارائه یافته‌های علمی، می‌توانند به ایجاد ادبیات مشترک میان جامعه علمی و مدیران و سیاست‌گذاران کمک کنند.
رئیس مرکز تحقیقات سیاستگذاری سلامت ادامه داد: در پایان هر دوره از کنگره، گزارش‌های سیاستی و مستندات علمی تهیه و برای دستگاه‌های مرتبط ارسال می‌شود تا مباحث مطرح‌شده در حوزه تصمیم‌گیری و سیاستگذاری نیز مورد استفاده قرار گیرد.
سلامت زنان شاغل زیر تأثیر مسئولیت‌های دوگانه
رئیس پانزدهمین کنگره بین‌المللی سلامت زنان با اشاره به شرایط زنان شاغل گفت: سلامت زنان شاغل تنها به محیط کار محدود نمی‌شود و باید مجموعه عوامل جسمی، روانی، اجتماعی و خانوادگی مؤثر بر سلامت آنان همزمان مورد توجه قرار گیرد. بسیاری از زنان پس از پایان ساعات کاری، مسئولیت‌های خانوادگی و خانه را نیز بر عهده دارند و این وضعیت عملاً یک «شیفت دوم» را برای آنان ایجاد می‌کند.
وی با بیان اینکه این شرایط می‌تواند سلامت روان زنان را تحت تأثیر قرار دهد، افزود: اختلالات خلقی و اضطرابی در زنان حدود دو برابر مردان گزارش می‌شود و در زنان شاغل، همزمانی مسئولیت‌های حرفه‌ای و خانوادگی می‌تواند فشار روانی را افزایش دهد.
لنکرانی همچنین گفت: فرسودگی شغلی در پزشکان و پرستاران زن حدود ۳۰ درصد بیشتر از مردان است و عواملی مانند شیفت‌های شبانه، فاصله گرفتن از فرزندان، فشارهای ناشی از شرایط بحرانی و تنش‌های روانی می‌تواند این وضعیت را تشدید کند.
افزایش طول عمر زنان در کنار سال‌های همراه با بیماری
وی با اشاره به وضعیت سلامت زنان در ایران اظهار کرد: امید به زندگی زنان از حدود ۵۵ سال پیش از انقلاب اسلامی به بیش از ۷۷ تا ۷۹ سال رسیده است، در حالی که میانگین امید به زندگی زنان در منطقه حدود ۷۳ سال و در جهان حدود ۷۴ سال است.
رئیس پانزدهمین کنگره بین‌المللی سلامت زنان ادامه داد: اگرچه زنان طول عمر بیشتری نسبت به گذشته دارند، اما فاصله میان طول عمر و سال‌های زندگی سالم همچنان قابل توجه است؛ به‌گونه‌ای که زنان به طور متوسط حدود سه سال بیشتر از مردان زندگی می‌کنند، اما حدود ۹ تا ۱۱ سال پایانی عمر آنان با بیماری، ناتوانی یا رنج ناشی از بیماری‌های مزمن همراه است، در حالی که این میزان در مردان حدود ۶ تا هفت سال برآورد می‌شود.
اضافه وزن و چاقی؛ یکی از چالش‌های سلامت زنان
لنکرانی با اشاره به وضعیت اضافه‌وزن و چاقی در زنان گفت: بیش از ۶۳ درصد زنان با اضافه‌وزن یا چاقی مواجه‌اند که حدود ۳۰ تا ۳۳ درصد آنان در گروه افراد مبتلا به چاقی قطعی قرار می‌گیرند و میزان اضافه‌وزن و چاقی در مردان تقریباً نیمی از این میزان است.
وی افزود: چاقی با افزایش خطر ابتلا به بیماری‌هایی مانند دیابت، بیماری‌های قلبی و عروقی و سرطان پستان ارتباط دارد و از این رو، کنترل وزن باید به عنوان یکی از اولویت‌های سلامت زنان مورد توجه قرار گیرد.
رئیس پانزدهمین کنگره بین‌المللی سلامت زنان همچنین به مشکلات اسکلتی ـ عضلانی زنان اشاره کرد و گفت: بیش از ۶۰ درصد کارکنان حوزه آموزش با دردهای مزمن گردن و کمر مواجهند که بخشی از آن با میزان تحرک و شرایط ارگونومیک محیط کار از جمله نوع صندلی و میز ارتباط دارد.
ضرورت حمایت از زنان شاغل در محیط کار
وی بر ضرورت توجه به شرایط کاری زنان تأکید کرد و افزود: نظام سلامت باید در کنار توجه به بیماری‌ها، شرایط شغلی و خانوادگی زنان را نیز در سیاست‌گذاری‌های خود لحاظ کند. ایجاد درمانگاه‌ها و خدمات تخصصی سلامت روان و طب کار با رویکرد جنسیتی، اجرای برنامه‌های غربالگری سازمانی برای چاقی و بیماری‌های مرتبط و توسعه برنامه‌های تحرک و ورزش در محیط‌های کاری از جمله اقداماتی است که می‌تواند در این زمینه مؤثر باشد.
لنکرانی ادامه داد: اختصاص روزانه ۲۰ دقیقه فعالیت بدنی ساختاریافته، ایجاد مشوق برای بخش خصوصی و حمایت از سهم کارفرمایان در پرداخت هزینه‌های مرتبط با بیمه و سلامت زنان از جمله راهکارهایی است که می‌تواند مورد توجه قرار گیرد.
رئیس مرکز تحقیقات سیاستگذاری سلامت همچنین گفت: بیمه همگانی زنان خانه‌دار، بسته‌های حمایتی برای زنان سرپرست خانوار و ایجاد الگوهای کاری شناور یا چرخشی از دیگر موضوعاتی است که باید در سیاست‌گذاری‌های مرتبط با زنان مورد بررسی قرار گیرد.
رئیس پانزدهمین کنگره بین‌المللی سلامت زنان درباره مرخصی زایمان و حمایت از مادران شاغل نیز اظهار کرد: مرخصی ۹ ماهه زایمان، زمان شیردهی و ایجاد مهدکودک در محل کار بدون طراحی حمایت‌های مناسب ممکن است در عمل به پیامدهایی مانند کاهش تمایل به استخدام زنان یا حذف پنهان آنان از بازار کار منجر شود؛ بنابراین حمایت از زنان باید به شکلی باشد که هم سلامت مادر و کودک حفظ شود و هم فرصت‌های شغلی زنان آسیب نبیند.
سهم زنان در مدیریت نیازمند تقویت است
لنکرانی با اشاره به حضور زنان در ساختارهای مدیریتی گفت: اگرچه میزان حضور زنان در عرصه اشتغال افزایش یافته است، اما حضور مستقیم آنان در مدیریت و سیاستگذاری همچنان نیازمند توجه است. ممکن است برخی مدیران مرد درک دقیقی از مسائل خاص زنان نداشته باشند و به همین دلیل، آموزش مدیران و توجه به مسائل زنان در سطوح مختلف مدیریتی اهمیت دارد.
وی افزود: سهم زنان در مدیریت میانی حدود ۲۱ درصد و در مدیریت‌های عالی حدود ۶ درصد است و برای افزایش مشارکت زنان در سطوح تصمیم‌گیری باید برنامه‌ریزی دقیق‌تری انجام شود.
سرطان پستان و ضرورت غربالگری هدفمند
رئیس پانزدهمین کنگره بین‌المللی سلامت زنان با اشاره به سرطان پستان اظهار کرد: میزان ابتلا به سرطان پستان در کشور حدود ۳۵ مورد به ازای هر ۱۰۰ هزار نفر است و بخشی از افزایش موارد به بهبود دسترسی به تشخیص و غربالگری و بخشی نیز به عواملی مانند افزایش سن، مواجهه با عوامل محیطی و چاقی مربوط می‌شود.
رئیس مرکز تحقیقات سیاستگذاری سلامت افزود: با وجود دسترسی بیمه‌ای و امکانات تشخیصی، ترس، خجالت و نگرانی از نتیجه آزمایش و همچنین تصور مصونیت از بیماری، از موانع مراجعه برخی زنان برای غربالگری است.
لنکرانی ادامه داد: از سوی دیگر، در زنان زیر ۳۵ سال که سابقه خانوادگی ندارند نیز گاهی استفاده بیش از اندازه از روش‌های غربالگری غیرضروری مشاهده می‌شود و رسانه‌ها می‌توانند در افزایش سواد سلامت و هدایت افراد به سمت استفاده درست و به‌موقع از خدمات نقش داشته باشند.
وی گفت: با استفاده از سامانه‌های هوشمند می‌توان بر اساس سن و سابقه خانوادگی، توصیه‌های شخصی‌سازی‌شده‌ای درباره انجام ماموگرافی، سونوگرافی یا مراجعه به جراح ارائه کرد و این طرح با حمایت معاونت علمی ریاست‌جمهوری در حال پیگیری است و به‌زودی برای زنان شاغل نیز مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
سابقه خانوادگی و عوامل خطر سرطان پستان
لنکرانی با اشاره به عوامل مؤثر در افزایش خطر ابتلا به سرطان پستان اظهار کرد: سابقه ابتلا به سرطان در بستگان درجه یک و دو، به‌ویژه سرطان‌های پستان، رحم و پانکراس، از عوامل مهم خطر محسوب می‌شود. چاقی، تغذیه نامناسب، مصرف خودسرانه داروهای پیشگیری از بارداری، استرس، بارداری در سنین بالا و نداشتن سابقه شیردهی نیز از دیگر عوامل مورد توجه هستند.
سلامت زنان؛ محور پانزدهمین کنگره بین‌المللی
رئیس پانزدهمین کنگره بین‌المللی سلامت زنان گفت: این کنگره طی ۱۵ دوره تلاش کرده است مسائل سلامت زنان را با نگاهی میان‌رشته‌ای و واقع‌بینانه بررسی کند و در این دوره نیز موضوع سلامت زنان شاغل با همکاری دستگاه‌ها و نهادهای مختلف مورد توجه قرار گرفته است.
وی افزود: وزارت آموزش و پرورش، قوه قضاییه به‌ویژه معاونت پیشگیری، معاونت امور زنان و خانواده استانداری فارس و فرهنگستان علوم پزشکی از جمله مجموعه‌های همکار در برگزاری این کنگره هستند.
لنکرانی همچنین از همکاری ۱۰ ساله با سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی کشورهای اسلامی (آیسسکو) خبر داد و گفت: امسال نیز یک نشست تخصصی سلامت زنان با حضور نمایندگان آیسسکو و چهار کشور فعال منطقه به صورت مجازی برگزار خواهد شد تا زمینه گفت‌وگوی بین‌المللی درباره سلامت زنان در جهان اسلام فراهم شود.
برگزاری کنگره با سه محور اصلی
دبیر علمی پانزدهمین کنگره بین‌المللی سلامت زنان نیز در این نشست گفت: این کنگره ۲۲ و ۲۳ مهرماه با تمرکز بر سلامت زنان شاغل برگزار می‌شود و سه محور اصلی سلامت جسمی و ایمنی شغلی زنان، تعادل میان کار و زندگی و سیاست‌ها و قوانین مرتبط با سلامت و ایمنی شغلی زنان در ایران را دنبال می‌کند.
سولماز قهرمانی افزود: این رویداد با رویکردی میان‌رشته‌ای و با حضور متخصصان حوزه‌های طب کار، ارتوپدی، توانبخشی، روان‌پزشکی، جامعه‌شناسی و مدیریت خدمات سلامت برگزار خواهد شد و همکاری بین‌المللی با آیسسکو نیز در برنامه آن پیش‌بینی شده است.
وی ادامه داد: برای این کنگره ۴۶۰ خلاصه مقاله دریافت شده که از میان آنها ۲۶۰ مقاله به صورت پوستر پذیرفته شده و بخشی از مقالات نیز در روز نخست به شکل سخنرانی ارائه خواهند شد. نتایج داوری و برنامه علمی کنگره نیز در وبگاه آن منتشر می‌شود.
قهرمانی گفت: هشت امتیاز آموزش مداوم برای گروه‌های هدف در نظر گرفته شده است و پزشکان عمومی نیز می‌توانند از امتیاز ویژه مرتبط با حوزه جمعیت استفاده کنند. همچنین ۱۲ ساعت فعالیت فرهنگی برای اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز اختصاص یافته است.
دبیر علمی پانزدهمین کنگره بین‌المللی سلامت زنان از برگزاری کارگاه‌های جانبی نیز خبر داد و افزود: آموزش کاربردی ابزارهای هوش مصنوعی برای دانشجویان و اعضای هیئت علمی، کارگاه تعادل میان کار و زندگی و برنامه «سفیران سلامت» برای دختران پایه هفتم با همکاری آموزش و پرورش از جمله برنامه‌های جانبی این کنگره است.
وی همچنین اظهار کرد: موضوعاتی مانند سلامت باروری، محیط زیست و سایر مسائل مرتبط با سلامت زنان نیز در این رویداد بررسی می‌شود و خروجی علمی و سیاستی کنگره برای استفاده دستگاه‌های مرتبط ارائه خواهد شد.
انتهای پیام
