حجت‌الاسلام والمسلمین عماد در گفت‌وگو با ایسنا، در پاسخ به پرسشی درباره سخنان رئیس‌جمهور در مجمع عمومی سازمان ملل متحد و ابعاد و بازتاب آن، اظهار کرد: آنچه در نطق آقای دکتر پزشکیان به عنوان رئیس‌جمهور اسلامی ایران در اجلاس عمومی سازمان ملل متحد ارائه شد، نمادی از اتقان، استحکام و جامعیت و در عین حال قدرتمندی و مقاومت ملت مسلمان ایران و با تکیه بر اصول اخلاقی و ناظر به هویت ایرانی اسلامی بود.
سخنان رئیس‌جمهور در سازمان ملل نماد مقاومت و صلح‌طلبی ملت ایران بود
وی افزود: این سخنان نمادی از مقاومت ایرانیان در دوره جنگ و در دوره سکوت آتش بود و ضمن اینکه بر صلابت و مقاومت ایرانیان تأکید داشت و بر ایستادگی آنها در مسیر دفاع از تمامیت ارضی و آرمان‌های ملی ایران و اسلام تأکید می‌کرد، بر هویت ضدجنگ ایرانی و اسلامی و صلح‌طلبی نیز تأکید داشت.
مشاور رئیس‌جمهور ادامه داد: این جمله دقیق و سرافرازانه‌ای که رئیس جمهور گفت مبنی بر اینکه «ما هرگز از جنگ نمی‌هراسیم، ولی هرگز از گفت‌وگو سر برنمی‌پیچیم»، جمله‌ای بود که جهات گوناگون کار را ناظر به معارف دینی و هویت ایرانی ابراز کرد.
عماد گفت: این سخن، بازتاب آن سخن نورانی امیرالمؤمنین(ع) است که هرگز ابتدا شما شمشیر را از نیام برنیاورید و آغازگر یک درگیری نباشید اما اگر شمشیری علیه شما از نیام برآمد، شجاعانه بایستید و مقابله کنید و دفاع کنید.
وی افزود: ایران نشان داد که خودش آغازگر جنگ نیست و تمایلی به برافروخته شدن جنگ ندارد اما در مقام دفاع از هویت، ارزش و دفاع از مردم خودش و تمامیت ارضی خودش، از دفاع و جنگیدن سر برنمی‌تابد و تاب و شجاعت گفت‌وگو برای صلح را دارد و در عین حال آمادگی دفاع و جنگ برای ماندن و حفظ تمامیت ارضی را هم دارد. این مهم‌ترین نکته سخنان رئیس‌جمهور بود.
تأکید رئیس‌جمهور بر وحدت‌بخشی و حمایت از مردم فلسطین
مشاور رئیس‌جمهور در ادامه گفت: از جمله نکات مهم دیگر این سخنان، وحدت‌بخشی این بیان و خطابه، در جامعه ایران و ایجاد یک انسجام اجتماعی بود و تأکید ایشان بر ماندن و حضور ملت در صحنه از فرازهای برجسته این سخنان بود.
وی دفاع از ملت فلسطین و حقوق فلسطینیان و مظلومان عالم را از دیگر نکات برجسته سخنان رئیس‌جمهور دانست و افزود: رئیس‌جمهو یاد و خاطره امام شهید را زنده کرد و به شهادت مظلومانه رهبر شهید اشاره کرد و خوی استکباری، ستمکار و آدمکش آمریکا و اسرائیل را در خاطره‌ها زنده کرد؛ مردم بدانند که با چه دشمنی مواجه‌اند و جهان بداند که با چه دشمنی مواجه است و این کار خوبی بود.
عماد همچنین با اشاره محدودیت‌هایی که برای حضور هیأت ایرانی در اجلاس و ارائه نطق وجود داشت، گفت: در جهانی که همه رسانه‌ها می‌خواهند ما را به سمت سانسور ما ببرند و ما را بایکوت کنند، رئیس‌جمهور صدای ملت ایران در آن اجلاس بود.
وی با ابراز امیدواری از اینکه این سخنان تأثیر روشن خود را بر افکار عمومی جهانیان گذاشته باشد، افزود: امیدوارم این سخنان بیش از این هم تأثیر خودش را بگذارد و ما بتوانیم مسیر دفاع از خودمان و ملتمان را با قدرت بیشتر، ان‌شاءالله ادامه دهیم.
رضایتمندی و حمایت اقشار مختلف جامعه ایران از این خطابه از نشانه‌های مهم موفقیت و تاثیرگذاری عمیق آن در پهنه ملی و عرصه بین المللی است.
حفظ وحدت ملی باید معیار عملکرد رسانه‌ها باشد
وی در پاسخ به پرسشی مبنی بر اینکه چرا علی‌رغم تاکید امام راحل بر منشور برادری و رهبر شهید و رهبر انقلاب بر حفظ وحدت، عواملی در داخل و خارج از وحدت‌شکنی سود می‌برند و وحدت آن‌گونه که باید شکل نمی‌گیرد، گفت: نکته اصلی، باورمندی جامعه ایران، از سطوح عالی رهبران و راهبری کشور تا مدیران، قوا، بدنه نخبگان و عموم مردم ایران به قدرت تأثیرگذار عنصر وحدت و اتحاد ملی و انسجام اسلامی است. آنها پی برده‌اند و می‌دانند که آنچه ایران را در جنگ ۱۲ روزه و جنگ رمضان و پس از آن موفق قرار داده و ایران را سربلند کرده، یک‌صدایی ملت در دفاع از حقوق و تمامیت ارضی ایران است.
وی ادامه داد: این وحدت کارساز است و ملت و دوستان ملت به این امر به خوبی واقف‌اند. احیانا اگر موارد جزئی از اختلاف افکنی در سطح جامعه با آن مواجه می‌شویم، در هر بخشی از بخش‌های اجتماعی که رخ می‌دهد، امیدوارم ناشی از عدم درک درست و عدم اطلاع درست باشد و هیچ انگیزه نفسانی و روحی پشت آن نباشد.
باید از هر چیزی که شائبه شکستن وحدت ملی را داشته باشد، پرهیز شود
مشاور رئیس‌جمهور اظهار کرد: به تعبیر دیگری، آنچه رخ می‌دهد گاهی از سر جهل است و گاهی از سر جهالت. اگر مسئله از سر جهل باشد، امیدوارم با آگاهی‌بخشی و انتشار و تولید داده‌های مناسب و پیام‌های خوب و رفتارها، بتوانیم این جهل را برطرف کنیم.
وی افزود: امیدوارم سهم جهالت و سهم تصمیم و تعمد بر خطا برای اینکه دعواهای جزئی داخلی را زنده بکنیم، وجود نداشته باشد یا سهمش بسیار اندک باشد.
عماد تأکید کرد: طبیعتاً همه مسئولان باید به این نکته توجه داشته باشند. یکایک کسانی که در رسانه و در حوزه پیام و مسئولیت دارند، باید بر اصل انسجام ملی و اتحاد مقدسی که رهبر شهید و رهبر فرزانه انقلاب به آن اشاره می‌کنند، اهتمام کنند. باید از هر چیزی که شائبه شکستن وحدت ملی را داشته باشد، پرهیز شود.
وی گفت: امیدوارم رسانه‌ها، چه در عرصه رسانه‌های صوتی و تصویری، چه در رسانه‌های نوشتاری و چه در گروه‌های اجتماعی و فعالیت‌های رسانه‌ای فضای مجازی که در بستر پلتفرم‌های مختلف شکل می‌گیرد، بتوانیم معیار و خط‌کش انسجام ملی را شاقول قرار دهیم و بر آن اساس، هر چیزی را که حدس می‌زنیم احتمال اندکی دارد که به وحدت ملی صدمه بزند، از آن دست برداریم.
شکستن وحدت میان قوا و مقامات مورد اعتماد، خطای بزرگی است
عماد ادامه داد: امروز وحدت موجود بین قوای سه‌گانه و شکستن مقامات و مسئولانی که مورد اعتماد ملت و نظام و دستگاه رهبری هستند، خطای بزرگی است که اگر آگاهانه انجام شود، ممکن است آنان بوی خیانت به ملت به مشام برسد و اگر ناآگاهانه باشد، باز هم صدمه می‌زند.
وی افزود: احتیاط برای حفظ انتظام و وحدت ملی و همبستگی اجتماعی، یک احتیاط واجب و ضروری است که همه ایرانیان، مسلمانان و همه دغدغه‌مندان و دلسوزان نظام از صنوف مختلف اجتماعی باید به آن توجه کنند.
رئیس مرکز ارتباطات دولت و روحانیت گفت: ما هم به سهم خودمان باید به عنوان کسانی که دستی بر آتش دارند، هرچه اندک، سعی کنیم گفت‌وگوها، بیان و تبیین ما در جهت روشن شدن حقیقت و ایجاد همدلی و همبستگی میان اقشار مختلف مردم، قوا و دستگاه‌های مختلف باشد.
تأثیر شعار وفاق دولت در بدنه مدیریتی محسوس است
عماد در پاسخ به این پرسش که چقدر شعار وفاق دولت در بدنه‌های اجتماعی و همدلی مردم موثر بوده است، گفت: ما دو مقوله داریم؛ یک مقوله اختلاف کردن و تنازع با همدیگر و یک مقوله هم همدلی کردن، ایجاد وفاق، همبستگی و حرکت به سمت وحدت ملی اما کدام یک با ذات و فطرت الهی انسان سازگار است؟
طبیعت انسانی به دنبال وحدت و زیبایی است، نه تنازع
وی اظهار کرد: هر آنچه انسان به فطرت خودش ارائه می‌کند، داوری درباره خوبی یا بدی آن بر عهده فطرت عقلانی، اخلاقی و الهی انسان است و مهم‌ترین معیار همین است.
عماد برای توضیح این موضوع گفت: شما وقتی گل را با زیبایی‌هایش به نمایش می‌گذارید، در مقابل یک صحنه لجنزار، کدام‌یک چشم‌ها را می‌نوازد؟ کدام یک قلب‌ها را شاد می‌کند؟ کدام یک انبساط خاطر ایجاد می‌کند؟ انسان به کدام‌یک نگاه عمیق می‌کند و از کدام‌یک روی برمی‌گرداند؟
وی ادامه داد: طبیعت انسانی تمایل به نگاه کردن ممتد و مداوم به لجنزار ندارد. این انسان، طبیعتش پاکی، طهارت، زیبایی، طراوت و بوی خوش را می‌طلبد. یک گلزار هست که آدمی را در خودش مسکن می‌دهد و انسان از یک لجنزار فرار می‌کند.
مشاور رئیس‌جمهور افزود: به هر ذات انسانی بگویید آیا کنار هم بودن برادرانه زیستن، دست در دست هم گذاشتن، همدلی کردن و دلسوزی کردن که همه اینها به انسجام و وحدت اجتماعی می‌رسد، پدیده وحدت اجتماعی دلرباتر است یا تنازع و درگیری؟
اختلافی که از سر ناآگاهی باشد باید با مطالعه و علم پیدا کردن و تعلم برطرف شود
وی تأکید کرد: هیچ انسان عاقل و خردمندی که طبیعت او، طبیعت پاک فطری الهی مانده باشد، از اختلاف خوشش نمی‌آید. اگر احیانا کسانی از اختلاف خوششان می‌آید، بدانند که به جان خودشان ستمی کرده‌اند که او را از بوی خوش عطر وحدت متنفر کرده و به سمت اختلاف می‌رود.
عماد گفت: اختلافی که از سر ناآگاهی باشد باید با مطالعه و علم پیدا کردن و تعلم برطرف شود. اختلافی که از سر ذاتیات نفسانی باشد وحشتناک است؛ آدم باید نفس خودش را تربیت کند و پناه ببرد.
وی برای بیان این موضوع به یکی از حکایت‌های دیرین در ادبیات ایرانی اشاره کرد و گفت: این قصه‌ای که در ادبیات فاخر ایرانی و در اشعار شاعران بزرگ ایرانی آمده که آن کسی که دائما به تیمار حیوانات مشغول بود و در اصطبل‌ها زندگی می‌کرد، وقتی از بازار عطر فروشان عبور می‌کرد حالش بد شد و هرچه عطر و گل و گلاب برایش آوردند، دیدند حالش بدتر می‌شود. کسی که او را می‌شناخت آمد و گفت چه شده؟ این شخص طبیعتش تغییر کرده است. باید پهن و فضولات حیوانی را بیاورید و به مشام او برسانید تا حالش برگردد. این کار را کردند و حالش برگشت.
وی افزود: این قصه حقیقت ذات انسانی این است که اگر با او خوب برخورد نکنیم، از حالت طبیعی گل‌دوستی به لجن‌دوستی مبتلا می‌شود. این آن چیزی است که همه ما باید مواظبت کنیم.
عماد تأکید کرد: جامعه‌ای که عناصر اخلاقی را از دست بدهد، به اختلاف وحشتناک می‌افتد. اگر عناصر اخلاقی، عقلانی و فطرت پاک انسانی و الهی حاکم باشد، اختلاف‌ها کم و کمتر می‌شود و برطرف می‌شود.
وی ادامه داد: هر جایی که سخن از وحدت باشد، آنجا سخن حق است و خدا حضور دارد. امام (ره) چند بار به ما گفت اگر همه انبیای الهی کنار هم جمع شوند، هیچ اختلافی نمی‌کنند. این اختلاف مال شیطان چیست؟ چرا باور نمی‌کنید که شیطان گاهی بر ما مسلط می‌شود؟
ضرورت خودارزیابی کسانی که به اختلاف دامن می‌زنند
مشاور رئیس‌جمهور گفت: همه آنانی که تمایل به اختلاف کردن دارند باید این سؤال را از خودشان بکنند و یک آزمون درونی و یک تست دقیق روحی، روانی و اخلاقی داشته باشند که نکند خدای نکرده دچار مشکل شده و از لحاظ شاخص‌های اخلاقی و تربیتی دچار مشکل شده‌ایم که خوشمان می‌آید سخن از اختلاف بگوییم؟ یا اینکه از وحدت چه بدی دیده‌ایم که به اختلاف روی می‌آوریم.
وی افزود: زیان تمام این اختلاف‌ها متوجه حقیقت و عدالت و انسانیت می‌شود و سودش را شیطان و شیطانیان می‌برد و کسانی که با آن روحیه و با نظام استکباری خودشان می‌خواهند جهان‌خواری و انسان‌خواری بکنند. این را باید همه ما توجه کنیم.
قبل از دیدن یقه چرک دیگران، به یقه خودمان نگاه کنیم
وی با اشاره به سخنان آیت‌الله حائری شیرازی اظهار کرد: مرحوم آیت‌الله حائری شیرازی در درس اخلاق خودش در سالهای پایانی دهه ۵۰ و اوایل دهه ۶۰ گفت که هر کسی باید نگاهش را قبل از اینکه به یقه چرک دیگران بیندازد، به یقه خودش بیندازد که مبادا یقه خودش چرک باشد.
مشاور رئیس‌جمهور ادامه داد: اگر این نکته را رعایت کنیم، سعی خواهیم کرد که اختلاف‌ها را کم کرده با گفت‌وگو حل کنیم.
اظهار نظر غیرعالمانه و غیرمستند، یکی از مصادیق وحدت‌شکنی است
عماد در پاسخ به پرسشی درباره مصادیق رفتارهای وحدت‌شکن، گفت: یکی از اصلی‌ترین مصادیق، اظهار نظر غیرعالمانه و غیرمبتنی بر دانش و آگاهی است.
وی افزود: ما یک بیماری در جامعه‌مان داریم که همه ما فکر می‌کنیم در همه جا باید سخن بگوییم. گاهی با کمترین اطلاعات، در حوزه‌هایی که نیازمند اطلاعات قوی و مستند و رواست، اظهار نظر می‌کنیم.
رئیس مرکز ارتباطات دولت و روحانیت با گرامیداشت یاد و خاطره آیت‌الله العظمی شبیری زنجانی گفت: یکی از نکات مهمی که در روش و سیره ایشان وجود داشت این بود که هیچ چیزی را که فاقد استناد و منبع درست و سلسله سند نقل درست باشد، نقل نمی‌کرد. حتی خاطراتی را که می‌خواست بگوید، با تمام جوانب آن و با تمام سلسله سند و نقل آن می‌گفت؛ تمام استنادات را پیاپی می‌گفت و بعد خاطره را بیان می‌کرد.
سخن بدون علم، انسان را وارد مسیر دفاع از خطا می‌کند
عماد اظهار کرد: این درس برای ماست؛ بی‌مستند سخن گفتن ما را وارد یک میدان دیگر می‌کند و آثار روحی دارد. وقتی که ما حرفی را زدیم، نفس ما، ما را وادار به دفاع آنان و مقاومت در مقابل اقرار به خطا می‌کند.
وی افزود: اگر ما آگاهانه، عالمانه و مستند سخن بگوییم، خیلی از این مشکلات برطرف می‌شود. لذا یکی از موارد مهم و مصادیق این کار، سخن بدون علم است.
مشاور رئیس‌جمهور با اشاره به آیه‌ای از قرآن کریم گفت: ما چه بشنویم، بگوییم و به قلب خودمان راه بدهیم و به قلب ما خطور بکند، اگر خطا باشد مسئولیت دارد و باید پاسخگو باشیم؛ ما بی‌آگاهی گاهی سخن می‌گوییم و به نظر من یکی از مهم‌ترین ریشه‌های کار همین است.
گروه‌گرایی نباید به بت تبدیل شود
عماد اضافه کرد: یکی از ریشه‌های دیگر این است که گاهی می‌خواهیم نگاه و روایت خودمان را قالب کنیم، در عین اینکه باورمندی عقلانی چندانی به آن نداریم.
وی ادامه داد: یکی از دیگر از مصادیق وحدت شکنی گروه‌گرایی‌های کور است. سازمان‌های اجتماعی، تشکل‌های اجتماعی و نهادهای مدنی، نهادهای خوبی هستند اگر اخلاق بر آنها حاکم باشد و دیسیپلین‌های لازم را رعایت کنند اگر در حوزه‌های مختلف از پروتکل‌های قابل قبول عقلانی، جهانی، دینی و اخلاقی و ایرانی استفاده کنند.
مشاور رئیس‌جمهور افزود: شهید بهشتی می‌گفت اگر حزب برای خدا باشد معبد است اما اگر حزب برای خودش و ما، بت شود، از هر بتکده بدتر است.
هر کاری نیازمند شناخت، روش و مهارت است
عماد اظهار کرد: سالم عبور کردن و انجام موفق و سالم و استاندارد هر کاری چند شرط دارد؛ آن کار را و زوایای آن کار و روشش را خوب بدانیم و مهارت لازم را برای انجام آن داشته باشیم.
وی افزود: ما در گفت‌وگوها، اطلاع‌رسانی‌ها، رفتارها، موضع‌گیری‌ها و در بیانیه دادن‌های خودمان، اگر به قاعده عمل کنیم، خیلی توفیق پیدا می‌کنیم.
هویت حوزه‌های علمیه بر عقلانیت، علم، اخلاق و حق‌طلبی است
عماد در پاسخ به این پرسش که برخی از طلبه‌ها جوان در بیان انتقادات، از نقد گذشته و به توهین به شخصیت‌های مورد اعتماد رهبری و مردم روی می‌آوردند، آیا واقعا این تفکر حوزه است؟ گفت: حوزه یک نهاد کلان و وسیع است که مهم‌ترین عناصر اصلی هویتی آن چند چیز است. همه آنانی که در حوزه زیست می‌کنند، با این هویت و ویژگی‌ها، حوزوی شمرده می‌شوند.
وی افزود: اگر کسی اتصال به این ویژگی‌ها نداشته باشد، هویت حوزوی در او وجود ندارد. هویت حوزوی، عقلانی بودن، علمی بودن، انسان‌باور بودن، خداباور بودن، حق‌طلب بودن و حرکت به سمت تعالی و عناصر اخلاقی است.
مشاور رئیس‌جمهور ادامه داد: هر کسی که این ویژگی‌ها در او وجود نداشته باشد، شاخص‌های هویتی صنف روحانی و حوزوی را ندارد.
لباس روحانیت باید یادآور الگوهای بزرگ حوزه باشد
وی گفت: ممکن است آن فرد، هم‌لباس یک عالم فرهیخته باشد، اما این لباس خودش باید ما را متوجه این بکند که اگر بزرگانی در این حوزه علمیه بودند، مانند امام (ره)، مرحوم آیت‌الله علامه طباطبایی، مرحوم آیت‌الله گلپایگانی، مرحوم آیت‌الله بهجت، مرحوم آیت‌الله صافی و مرحوم آیت‌الله شبیری، ویژگی آنها چه بوده است. هر کسی در حوزه باید نگاه کند که قله، الگوی و اسوه او کدام است.
وی ادامه داد: اگر رهبری شهید اسوه او است، آیا ویژگی‌های اخلاقی، روحی، رفتاری و روشی او بر ما هم حاکم است؟ آیا روحیه شهید مطهری، شهید بهشتی، شهید صدر و آیت‌الله طالقانی حاکم است؟ از کدام‌یک از آنها رفتارهای تند و خشن را دیده‌ایم؟
هویت روحانیت به علمی رفتار کردن است
عماد گفت: سبک و سیره و سیاق بزرگان ما یک چیزی بوده است. هویت روحانیت به علمی رفتار کردن است. حوزه‌های ما حوزه‌های علمیه‌اند و دین را هم علمی می‌دانند. عالمانه می فهمند و عالمانه نشر می‌دهند.
وی افزود: حوزه‌های ما برای اخلاق و حفظ کرامت انسانی سرمایه‌گذاری می‌کنند. استقلال حوزه مهم است که تعهدی به هیچ چیزی و هیچ کسی جز حق و حقیقت و عدالت ندارد؛ هیچ تعهدی جز نسبت به ذات اقدس الهی و انبیای الهی و کتاب و سنت ندارد.
روحانی باید مراقب باشد با رفتار خود مردم را از دین دور نکند
عماد گفت: اما آیا در اخلاق انبیایی، برخی از رفتارها پسندیده است؟ توصیه ما به همه دوستان جوان‌تر این است که حسب روایت «أخوک دینک»؛، دین تو برادر توست. حداقل دین تو برادر توست. در مورد برادر خودت احتیاط بکن. من اگر در حوزه آمده‌ام، باید اولین مواظبت‌ها را بکنم که صدمه نزنم.
مشاور رئیس‌جمهور با اشاره به مرحوم علی صفایی حائری اظهار کرد: مرحوم آقای علی صفایی می‌گفت من نگران نیستم که روز قیامت از من بپرسند تو چرا چند نفر را مسلمان نکردی و هدایت نکردی من نگران این هستم که قیامت از من بپرسند که با رفتار تو چند نفر از دین برگشتند.
وی در پایان تأکید کرد: برخی از رفتارها را به جامعه عقلایی و نوع بشر ارائه بکنیم و ببینیم آیا این رفتارها قابل قبول انسان فطری، عقلانی و اخلاقی هست یا نه. اگر هست انجام بدهیم و اگر نیست انجام ندهیم.
انتهای پیام
