ابوالفضل طاهری درگفت‌وگو با ایسنا با اشاره به اینکه دانشگاه مسئله‌محور، که در ادبیات امروز با عنوان نسل چهارم دانشگاه شناخته می‌شود، بیش از هر حوزه‌ای بر پژوهش متمرکز است، اظهار کرد: در این رویکرد، دانشجویان و جذب علمی آنان باید به‌گونه‌ای باشد که مفاهیم و پایان‌نامه‌ها به معنای شناخته شده خود با صنعت یا محیط بیرون ارتباط برقرار کنند و به شکلی عینی و مسئله‌محور پیش روند. از این‌رو، این روزها بر دانشگاه مسئله محور به‌عنوان محور اصلی تأکید بسیاری می‌شود تا پژوهش‌هایی عملیاتی در این حوزه انجام شود.
وی افزود: در دوره تحصیلات تکمیلی، به‌ویژه دوره دکتری، این موضوع با دقت و حساسیت بیشتری پیگیری می‌شود. اخیراً پروژه‌های تعریف شده و نقشه‌راه‌هایی که در حوزه‌های آکادمیک و علمی کشور تدوین می‌شود، حتی دوره کارشناسی را نیز به سمت‌وسویی سوق می‌دهد که از همان مقطع، انجام پژوهش‌ها، پروژه‌ها و کارورزی‌های عملی و عملیاتی مدنظر قرار گیرد. به همین جهت، این مسئله امروزه بسیار مطرح می‌شود که احساس می‌کنیم در کشور خودمان با کمی تأخیر به این موضوع یعنی دانشگاه نسل چهارم رسیده‌ایم. متأسفانه در دانشگاه‌های ما بحث بیشتر بر محور نظری مطرح شده و به همین دلیل در حوزه کاربردی با تاخیر شروع به فعالیت کرده‌ایم و ما بسیاری از نیروهای آکادمیک را در سال‌های گذشته هدر داده‌ایم.
ما کارخانه تولید مدرکی را می‌سازیم که در نهایت به نتیجه‌ای منتهی نمی‌شود
این پژوهشگر اندیشه سیاسی با بیان اینکه ادغام دانشگاه‌های کوچک و محلی باید در سال‌های گذشته انجام می‌شد، اظهار کرد: البته کاری که وزارت علوم آغاز کرده، کاری بسیار مهم، دقیق و به‌جاست. با توجه به آماری که از نشریات بین‌المللی داریم با فاصله اندکی تعداد دانشگاه‌های ما از کشوری مانند چین با جمعیت نزدیک به یک میلیارد و ۴۰۰ میلیون نفر بیشتر است و این برای ما فاجعه‌آمیز است. یعنی کارخانه تولید مدرکی را می‌سازیم که در نهایت به نتیجه‌ای منتهی نمی‌شود.
طاهری خاطرنشان کرد: کاهش تعداد مؤسسه‌های آموزش عالی، به‌ویژه بخش‌های دولتی، کمک می‌کند بودجه علمی کشور تجمیع شود و دانشگاه‌های بزرگ‌تر در حوزه معیشت استادان، منابع مالی پژوهشی دانشجویان و خدمات ارائه‌شده، بهتر عمل کنند. باید این کار با مداومت دنبال شود و نگران ناراحتی برخی مقامات محلی و برخی نمایندگان مجلس نباشد. به‌هرحال آن افراد علاقه‌مند هستند بگویند ما یک پروژه انجام دادیم و در شهر خود دانشگاه زدیم؛ این موضوع باید درک شود و در برابر آن ایستاد و مؤسسات کوچکی که بازدهی ندارند، در چند دانشگاه سطح یک ادغام شوند تا کیفیت آموزش نیز به‌طبع افزایش یابد.
وی گفت: وزارت علوم و شخص وزیر حرکت بسیار خوبی را آغاز کرده و امیدوارم این پروژه به نهایت برسد زیرا سیاست و سیاست‌گذاری و به‌طورکلی عالم سیاست، عالم تصمیم است و کسی پیروز این میدان خواهد بود که بتواند تصمیم بگیرد و اراده انجامش را نیز داشته باشد. شخص وزیر این اراده را دارد و امیدواریم بتوانند این کار را انجام دهند. حقوق اساتید به‌ویژه در دانشگاه‌های سطح یک کشور، آن‌قدر نیست که حتی پاسخگوی یک زندگی روزمره سطح متوسط باشد. وقتی شما حقوق استاد را افزایش نمی‌دهید، او یا مهاجرت خواهد کرد یا شوق ادامه دادن کار آکادمیک نخواهد داشت. بنابراین دانشگاه و علم مسئله‌محور تولید نمی‌شود، زیرا وقتی استاد یا دانشجو در آن سطح درگیر معیشت باشد، نمی‌تواند به سطح بالاتری فکر کند.
این پژوهشگر اندیشه سیاسی با تاکید بر اینکه متأسفانه از کسانی که در سطوح دکتری قرار دارند، جذب بسیار کمی انجام می‌شود و آنها به‌کار گرفته نمی‌شوند، تصریح کرد: وقتی نیروی نخبه در کشور خودش به کار گرفته نشود، مهاجرت‌هایی که متأسفانه در این سال‌ها بسیار داغ شده، انجام می‌شود.
طاهری افزود: دانشگاه مسئله محور باید بتواند استاد خود را به لحاظ مالی تامین کند تا استاد تمام‌وقت در اختیار باشد و برای دغدغه‌های دانشجو، مخصوصاً در حوزه استفاده از علومی که کسب کرده، برنامه‌ریزی شود تا دانشجویی که به سطح دکترا رسیده و می‌تواند از آنچه به دست آورده ارائه داشته باشد، در کشور خودش بماند و بتواند به مسیر علمی خود ادامه دهد.
انتهای پیام
