یوسف ثبوتی چهارسنبه ۲۲ مهر در مراسم رونمایی از کتاب دو جلدی «راهنمای کلام اسلامی آکسفورد» در دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان، با اشاره به آشنایی خود با بخشی از آثار و فعالیت‌های پژوهشی میثم کرمی، اظهار کرد: من در حوزه علم کلام و علم تاریخ تخصص ندارم، اما امروز صبح درباره این موضوع مطالعه کردم و با بخشی از فعالیت‌های ایشان آشنا شدم.
مؤسس دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان با بیان اینکه در طول حدود ۷۰ سال فعالیت و تجربه، با شاگردان، معلمان و استادان بسیاری برخورد داشته است، افزود: میثم کرمی از نظر من فردی استثنایی است؛ اینکه فردی در گوشه‌ای از خرمدره این حجم از مطالب علمی را گردآوری و تولید کرده، برای من بسیار قابل توجه است.
پروفسور ثبوتی با اشاره به بخشی از آثار و نوشته‌های مرتبط با کرمی، بر اهمیت تلاش‌های او در گردآوری و ارائه مطالب علمی تأکید کرد.
در ادامه مشاور استاندار زنجان با تأکید بر اهمیت احیای علوم اسلامی، گفت: اگر کلام اسلامی متناسب با ظرفیت‌های خود در جهان اسلام گسترش می‌یافت، امروز می‌توانستیم شاهد شکل‌گیری کلام جدیدی باشیم که ارتباط معناداری با علم و عقل دارد.
رسول بیات با اشاره به اهمیت فعالیت‌های علمی و فرهنگی میثم کرمی، مترجم این اثر، اظهار کرد: این مراسم فرصتی برای قدردانی از تلاش‌های فردی است که با جدیت و پشتکار در مسیر پژوهش، ترجمه و معرفی میراث فکری ایران و اسلام گام برداشته است.
وی با اشاره به جایگاه دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان در ارتباط با جامعه، افزود: گسترش مسئولیت اجتماعی دانشگاه‌ها و ایجاد ارتباط میان دانشگاه و مردم، از اقدامات ارزشمند در مسیر توسعه فرهنگی است. دانشگاه زمانی می‌تواند نقش مؤثرتری در جامعه ایفا کند که زمینه حضور و مشارکت مردم را در فعالیت‌های علمی و فرهنگی فراهم کند.
بیات با اشاره به ظرفیت‌های علمی دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان، ادامه داد: فعالیت‌هایی مانند توسعه فضای سبز و ایجاد امکانات علمی و فرهنگی برای جامعه، نمونه‌هایی از مسئولیت اجتماعی دانشگاه‌هاست که می‌تواند به تقویت پیوند میان مردم و محیط‌های دانشگاهی کمک کند.
مشاور استاندار زنجان با اشاره به جایگاه دانشگاه آکسفورد و فعالیت‌های علمی آن، بیان کرد: آکسفورد از مراکز علمی باسابقه و شناخته شده جهان است و ترجمه و انتشار آثاری که در چنین مجموعه‌هایی تولید می‌شوند، می‌تواند زمینه دسترسی بیشتر مخاطبان فارسی‌زبان به مطالعات تخصصی را فراهم کند.
وی با تأکید بر ضرورت توجه بیشتر به علوم اسلامی، اظهار کرد: پس از انقلاب، برخی حوزه‌های علوم اسلامی، از جمله کلام اسلامی و اخلاق اسلامی، آن‌گونه که شایسته بود مورد توجه قرار نگرفتند و در نتیجه، ظرفیت‌های این حوزه‌ها برای حضور مؤثرتر در فضای علمی و دانشگاهی کمتر به کار گرفته شد.
بیات افزود: یکی از مباحث مهم در کلام جدید، بررسی رابطه علم و دین و همچنین نسبت عقل و دین است. دستاوردهای علمی دانشگاه‌ها نیز می‌توانند در قالب مباحث کلام جدید مورد بررسی قرار گیرند و زمینه گفت‌وگوهای علمی تازه‌ای را فراهم کنند.
وی در بخش دیگری از سخنان خود، با اشاره به ویژگی‌های فعالیت علمی میثم کرمی، هدفمندی، جدیت و خودباوری را از عوامل مهم موفقیت در این مسیر دانست و گفت: انسان برای زندگی خود به هدف، برنامه و نقشه راه نیاز دارد و فعالیت علمی زمانی به نتیجه می‌رسد که با جدیت و باور به توانایی‌های فردی همراه باشد.
مشاور استاندار زنجان با اشاره به آثار متعدد کرمی در حوزه فلسفه، عرفان، کلام و تاریخ اندیشه اسلامی، اظهار کرد: توجه به بزرگان علمی و فرهنگی و معرفی اندیشه‌ها و آثار آنان، از دیگر ابعاد ارزشمند فعالیت‌های این پژوهشگر است.
وی ادامه داد: پاسداشت شخصیت‌های علمی و فکری کشور، اقدامی ارزشمند در جهت حفظ و تقویت سرمایه فرهنگی جامعه است. جامعه‌ای که به بزرگان و اندیشمندان خود توجه کند، زمینه بهتری برای انتقال تجربه‌ها و دستاوردهای علمی به نسل‌های آینده فراهم خواهد کرد.
بیات با تأکید بر ضرورت حمایت از پژوهشگران و فعالان فرهنگی، خواستار فراهم شدن شرایط مناسب‌تر برای ادامه فعالیت‌های علمی میثم کرمی شد و اظهار کرد: افرادی که بخش مهمی از زندگی خود را صرف پژوهش، ترجمه و تولید آثار علمی و فرهنگی می‌کنند، باید از حمایت‌های لازم برخوردار باشند تا بتوانند با آسودگی خاطر به فعالیت‌های خود ادامه دهند.
همچنین پژوهشگر تاریخ و فرهنگ اسلام و مترجم کتاب «راهنمای کلام اسلامی آکسفورد» با تأکید بر ضرورت بازنگری در وضعیت پژوهش‌های علوم انسانی و اسلامی، گفت: برای معرفی دقیق میراث علمی جهان اسلام به جامعه جهانی، باید از پژوهش‌های روشمند، مطالعات تخصصی و ترجمه آثار معتبر بین‌المللی بهره گرفت.
میثم کرمی با اشاره به فعالیت‌های علمی خود اظهار کرد: در ۲۵ سال گذشته، بخش عمده‌ای از زندگی‌ام را صرف پژوهش، گردآوری منابع و انتشار آثار علمی کرده‌ام و خوشحالم که این تلاش‌ها مورد توجه استادان و چهره‌های علمی قرار گرفته است.
وی با قدردانی از مسئولان دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان، استادان، مسئولان استانی، اصحاب رسانه و حاضران در این مراسم، افزود: برگزاری این آیین فرصتی ارزشمند برای معرفی فعالیت‌های علمی و فرهنگی است و از همه کسانی که برای برگزاری آن همکاری کردند، سپاسگزارم.
کرمی با اشاره به نقش خانواده در شکل‌گیری مسیر علمی خود، از پدرش به‌عنوان یکی از مهم‌ترین پشتیبانان این مسیر یاد کرد و گفت: پدرم پس از ۳۰ سال خدمت در آموزش‌وپرورش و هنگام بازنشستگی، بخش عمده پاداش پایان خدمت خود را برای تهیه یک مجموعه علمی هزینه کرد؛ اقدامی که نشان‌دهنده اهمیت علم و دانش در خانواده ما بود.
وی با بیان اینکه بخش قابل توجهی از فعالیت‌هایش به گردآوری و سازمان‌دهی منابع تخصصی اختصاص داشته است، اظهار کرد: حاصل سال‌ها تلاش، ایجاد کتابخانه‌ای تخصصی شامل ده‌ها هزار عنوان کتاب، صدها هزار میکروفیلم از نسخه‌های خطی و میلیون‌ها فیش و داده پژوهشی طبقه‌بندی‌شده است که می‌تواند زمینه‌ای برای مطالعات تاریخی و اسلامی فراهم کند.
این پژوهشگر تاریخ و فرهنگ اسلام با اشاره به وضعیت پژوهش در حوزه علوم انسانی و اسلامی، ادامه داد: یکی از مسائل مهم، ضرورت ارتقای کیفیت روش‌شناسی در پژوهش‌های دانشگاهی است. تولید مقاله و پایان‌نامه به‌تنهایی نمی‌تواند معیار کافی برای سنجش کیفیت علمی باشد، بلکه پژوهش باید از نظر روش، دقت، منابع و میزان نوآوری نیز ارزیابی شود.
وی با انتقاد از برخی رویه‌های موجود در نظام آموزش عالی کشور، تصریح کرد: برای دستیابی به جایگاه مؤثر در عرصه بین‌المللی، باید کیفیت پژوهش‌ها ارتقا یابد و ارتباط میان دانشگاه‌های ایران و مراکز علمی معتبر جهان تقویت شود. معرفی دستاوردهای علمی ایران و اسلام نیز مستلزم آثاری است که از پشتوانه مستندات و روش‌های علمی برخوردار باشند.
کرمی با اشاره به تجربه مراکز دانشگاهی معتبر جهان در مطالعات موضوع‌محور درباره شخصیت‌ها و جریان‌های فکری جهان اسلام، گفت: پژوهش‌های تخصصی درباره اندیشمندانی مانند ابن‌سینا، غزالی و فخر رازی و نیز موضوعاتی مانند تاریخ کلام، فلسفه، عرفان و مطالعات قرآنی، امکان شناخت عمیق‌تر میراث علمی اسلامی را فراهم می‌کند.
وی افزود: بخش مهمی از تلاش‌های پژوهشی در این حوزه باید به شناسایی و معرفی تحقیقات جدیدی اختصاص یابد که در دانشگاه‌ها، مراکز علمی و نشریات معتبر بین‌المللی منتشر می‌شوند. ترجمه این آثار می‌تواند به پژوهشگران فارسی‌زبان کمک کند تا با دستاوردهای جدید آشنا شوند و مطالعات خود را بر پایه منابع گسترده‌تر توسعه دهند.
مترجم کتاب «راهنمای کلام اسلامی آکسفورد» با اشاره به محتوای این اثر، اظهار کرد: این کتاب مجموعه‌ای از مطالعات تخصصی درباره کلام اسلامی و جریان‌های فکری مرتبط با آن را در بر می‌گیرد و می‌تواند برای دانشجویان، استادان و پژوهشگران این حوزه منبعی ارزشمند باشد.
وی با بیان اینکه ترجمه متون تخصصی نیازمند صرف زمان و دقت فراوان است، ادامه داد: در ترجمه چنین آثاری، صرف انتقال واژه‌ها کافی نیست؛ بلکه مترجم باید مفاهیم، زمینه‌های تاریخی و اصطلاحات تخصصی را به‌درستی بشناسد و در انتقال دقیق محتوای علمی به زبان مقصد بکوشد.
کرمی خاطرنشان کرد: هدف از ترجمه این کتاب، فراهم کردن امکان دسترسی بیشتر پژوهشگران فارسی‌زبان به پژوهش‌های تخصصی روز در حوزه کلام اسلامی است. امیدوارم این اثر بتواند زمینه‌ساز مطالعات بیشتر و گفت‌وگوهای علمی گسترده‌تر درباره میراث فکری جهان اسلام شود.
وی با تأکید بر ضرورت توجه به میراث علمی ایران و اسلام گفت: شناخت این میراث تنها با افتخار به گذشته محقق نمی‌شود، بلکه نیازمند مطالعه دقیق منابع، بازخوانی آثار گذشتگان و استفاده از روش‌های معتبر پژوهشی است. برای آنکه این میراث در عرصه جهانی شناخته شود، باید آن را به‌درستی بررسی، معرفی و به نسل‌های آینده منتقل کنیم.
انتهای پیام
