اسفندیار خزایی دوشنبه ۱۱ آبان در جریان بازدید از حوزه آبخیز رسول‌آباد شهرستان بهار، با تأکید بر ضرورت مدیریت علمی منابع طبیعی اظهار کرد: توسعه پایدار منابع طبیعی و صیانت از منابع آب و خاک در گرو اجرای طرح‌های اصولی آبخیزداری و جلب مشارکت مردم و جوامع محلی است.
وی با اشاره به پیشینه مطالعاتی و اجرایی حوزه‌های آبخیز تاج‌آباد و رسول‌آباد افزود: عملیات اجرایی در این حوزه‌ها با وسعت هفت هزار و ۵۰۰ هکتار، شامل چهار روستا و شش سامانه، از سال ۱۳۸۱ آغاز شده و تاکنون اقدامات عمرانی قابل توجهی با هدف مهار سیلاب، کنترل فرسایش خاک و تقویت سفره‌های آب زیرزمینی انجام شده است.
خزایی با تشریح اقدامات انجام‌شده در این حوزه‌ها بیان کرد: تاکنون سه هزار و ۸۰۰ مترمکعب عملیات خشکه‌چین، پنج هزار مترمکعب گابیون‌بندی و سه هزار مترمکعب عملیات سنگی‌ملاتی اجرا شده که مجموع اعتبارات هزینه‌شده تاریخی در این بخش به شش میلیارد تومان می‌رسد.
وی همچنین از اجرای یک پروژه سنگین سنگی‌ملاتی با حجم سازه یک‌هزار و ۱۵۰ مترمکعب و اعتبار پنج میلیارد تومان خبر داد و گفت: این طرح با استفاده از اعتبارات محرومیت‌زدایی قرارگاه سازندگی امام حسن مجتبی (ع) و بسیج سازندگی اجرا شده است.
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان، کنترل سیلاب و رسوب، تغذیه سفره‌های آب زیرزمینی و کمک به بهبود معیشت جوامع محلی پایین‌دست را از مهم‌ترین اهداف اجرای این طرح‌ها برشمرد و تصریح کرد: در حال حاضر وضعیت سازه‌های آبخیزداری این منطقه مطلوب است و بند رسول‌آباد با ارتفاع مفید ۵.۵ متر به همراه ۱۰ بند سنگی‌ملاتی دیگر با حجم سه هزار مترمکعب، نقش مهمی در پایداری اکوسیستم منطقه دارند.
وی با اشاره به تداوم اجرای طرح‌های آبخیزداری در استان خاطرنشان کرد: در سال ۱۴۰۴ نیز دو بند سنگی‌ملاتی دیگر با حجم دو هزار مترمکعب در حوزه‌های تاج‌آباد و همه‌کسی احداث شده و پروژه‌های جدیدی نیز برای سال ۱۴۰۵ به تصویب رسیده است.
ایجاد نخستین پارک آبخیز همدان با محوریت اکوتوریسم
خزایی در ادامه از برنامه‌ریزی برای ایجاد نخستین پارک آبخیز استان همدان در شهرستان بهار خبر داد و با تشریح ویژگی‌های این طرح گفت: پارک آبخیز برخلاف پارک‌های جنگلی سنتی که عمدتاً بر تفرج متمرکز هستند، رویکردی جامع‌تر دارد و در کنار ایجاد فرصت‌های گردشگری، حفاظت از منابع آب و خاک، شناخت ویژگی‌های ژئومورفولوژی و زمین‌شناسی و معرفی پوشش گیاهی و جانوری منطقه را دنبال می‌کند.
وی افزود: استان همدان پس از استان زنجان، دومین استان کشور است که راه‌اندازی پارک آبخیز را در دستور کار قرار داده و پیشنهاد اولیه اجرای این طرح در شهرستان بهار مطرح شده است.
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان با اشاره به ظرفیت‌های طبیعی و زیستی منطقه تصریح کرد: اجرای این طرح علاوه بر برخورداری از ارزش‌های زیست‌محیطی، می‌تواند زمینه سرمایه‌گذاری تعاونی‌های محلی، توسعه اکوتوریسم و بهره‌گیری از ظرفیت هزار و ۶۵۸ گونه گیاهی شناسایی‌شده در منطقه را فراهم کند.
خزایی مدیریت جامع حوزه‌های آبخیز را دانشی میان‌رشته‌ای دانست که ارتباط مستقیمی میان منابع طبیعی، آب، محیط زیست و کشاورزی برقرار می‌کند و افزود: پارک آبخیز با معرفی گونه‌های دارویی و ارزشمند بومی و حفاظت از پایه‌های مادری طبیعت، می‌تواند در ارتقای تاب‌آوری اکولوژیکی و رونق گردشگری پایدار منطقه نقش مؤثری داشته باشد.
بهره‌برداری از بندهای آبخیزداری در بهار؛ تقویت منابع آب زیرزمینی و رونق گردشگری روستایی
فرماندار شهرستان بهار هم از بهره‌برداری دو پروژه مهم آبخیزداری در مناطق همه‌کسی و رسول‌آباد خبر داد و گفت: اجرای این طرح‌ها علاوه بر کمک به تقویت سفره‌های آب زیرزمینی و جلوگیری از فرسایش خاک، زمینه‌ساز توسعه گردشگری روستایی و ایجاد درآمد پایدار برای جوامع محلی خواهد بود.
ابراهیم لشکری‌آزاد با اشاره به اهمیت اجرای طرح‌های آبخیزداری و حفاظت از منابع طبیعی با مشارکت اداره منابع طبیعی و بسیج سازندگی اظهار کرد: در این شهرستان دو پروژه بزرگ آبخیزداری در منطقه همه‌کسی و روستای رسول‌آباد اجرا شده و به بهره‌برداری رسیده است.
وی با بیان اینکه این بندها دستاوردهای ارزشمندی برای منطقه به همراه دارند، افزود: اجرای این پروژه‌ها در تأمین و تقویت منابع آب زیرزمینی، پیشگیری از فرسایش خاک و رفع مسائل فنی مرتبط با مدیریت منابع آب نقش مؤثری دارد.
پارک آبخیز و کاروانسراها؛ فرصتی برای رونق گردشگری روستایی
لشکری‌آزاد در ادامه با اشاره به طرح ایجاد پارک آبخیز در شهرستان بهار، این اقدام را فرصتی برای بهره‌گیری از ظرفیت‌های طبیعی و گردشگری منطقه دانست و اظهار کرد: باید تلاش کنیم سرمایه‌ها و ظرفیت‌های موجود را به ارزش افزوده و درآمد تبدیل کنیم.
وی با اشاره به امکان هم‌افزایی میان پارک آبخیز و کاروانسراهای منطقه افزود: اگر فضای تفریحی و گردشگری پارک آبخیز در کنار ظرفیت یک کاروانسرای منحصربه‌فرد قرار گیرد، گردشگران با مجموعه متنوع‌تری از جاذبه‌ها مواجه می‌شوند و این موضوع می‌تواند به افزایش جذب گردشگر منجر شود.
فرماندار شهرستان بهار با تأکید بر ضرورت مشارکت روستاییان در اجرای طرح‌های گردشگری خاطرنشان کرد: از اهالی روستاها دعوت می‌کنیم در صورت نیاز، برای بهره‌برداری از ظرفیت‌های گردشگری منطقه نسبت به تهیه و ارائه طرح اقدام کنند و فرمانداری نیز در زمینه تأمین اعتبار مورد نیاز همکاری خواهد کرد.
اجرای طرح‌های آبخیزداری در ۱۵۵ هکتار از اراضی روستای رسول‌آباد بهار
مهدی محمدی رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری بهار هم در تشریح اقدامات این اداره اظهار کرد: در راستای حفظ و حراست از منابع طبیعی و توسعه پوشش گیاهی، پروژه‌های بیولوژیک و مهندسی متعددی در سطح شهرستان بهار اجرایی شده است که از جمله مهم‌ترین آن‌ها می‌توان به عملیات احیا در اراضی آسیب‌دیده اشاره کرد.
وی درباره جزئیات اجرای این طرح بیان کرد: در همین راستا ۱۵۵ هکتار از عرصه هایی که پوشش گیاهی آن‌ها به دلیل چرای مفرط یا آتش‌سوزی‌های گذشته تضعیف شده بود، در روستای رسول‌آباد با مشارکت خود اهالی و بهره‌گیری از اعتبارات ملی تحت پوشش عملیات احیا قرار گرفت و خوشبختانه پوشش گیاهی این منطقه با موفقیت بازگشت.
محمدی تصریح کرد این اقدامات به عنوان الگویی موفق مورد بازدید بازرسان سازمان قرار گرفته و مقرر شده است تجارب این طرح به سایر شهرستان‌ها نیز منتقل شود.
محمدی همچنین خاطر نشان کرد پیوند میان علم و اجرا نیازمند تعامل مستمر با مراکز دانشگاهی است و در همین راستا هماهنگی‌های لازم با دانشگاه ملایر صورت گرفته است.
رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری بهار درباره همکاری‌های علمی پیش‌رو افزود: در جلساتی که با ریاست و معاونت انجمن علمی دانشگاه ملایر برگزار شد، مقرر گردید اساتید و دانشجویان این دانشگاه بازدیدهای میدانی و کلاس‌های عملی در حوزه‌های آبخیز شهرستان بهار داشته باشند. محمدی تاکید کرد حضور دانشگاهیان، ایستگاه‌های تولید بذر و همکاری با مراکز علمی کمک شایانی به شناسایی گونه‌های گیاهی بومی و ارتقای سطح پژوهش‌های زیست‌محیطی در منطقه خواهد کرد.
انتهای پیام
