به گزارش ایسنا، شبکه المیادین در یادداشتی تحلیلی نوشت: تحرکات دیپلماتیک اخیر چین در خاورمیانه نشان‌دهنده تلاش پکن برای تقویت حضور سیاسی و جلوگیری از کنار گذاشته شدن از روند تحولات و توافق‌های احتمالی منطقه است. این تحرکات در شرایطی دنبال می‌شود که تنش‌های منطقه‌ای، امنیت مسیرهای انتقال انرژی و آینده روابط ایران و آمریکا به دغدغه‌های مهم پکن تبدیل شده است.
در همین چارچوب، شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین دوم نوامبر با هیثم بن طارق، پادشاه عمان دیدار کرد. همچنین وانگ یی، وزیر خارجه چین با مقام‌های ایرانی و سعودی؛ شامل علی باقری‌کنی و مساعد بن محمد العیبان رایزنی داشت. سفر اخیر مشاور امنیت ملی عربستان به پکن و انتقال پیامی از سوی محمد بن سلمان نیز بخشی از این تحرکات دیپلماتیک ارزیابی می‌شود.
در ادامه این تلاش‌ها، چای جون، فرستاده ویژه چین در امور غرب آسیا قرار است در نیمه نخست نوامبر به ایران، عمان و عربستان سفر کند. این رفت‌وآمدها بیانگر تلاش پکن برای حفظ ارتباط با طرف‌های اصلی تحولات منطقه و ارزیابی مواضع آنها در قبال بحران‌های جاری است.
امنیت انرژی؛ مهم‌ترین دغدغه پکن
به نوشته المیادین، یکی از مهم‌ترین انگیزه‌های چین برای افزایش فعالیت دیپلماتیک در غرب آسیا، نگرانی از پیامدهای تنش‌های منطقه‌ای بر امنیت انرژی است. اختلال احتمالی در تردد کشتی‌ها از تنگه هرمز و دریای سرخ می‌تواند هزینه انتقال نفت و حمل‌ونقل دریایی را افزایش دهد و بر بازارهای انرژی و اقتصاد چین تأثیر بگذارد.
از این منظر، پکن به دنبال جلوگیری از گسترش درگیری‌ها و حفظ ثبات مسیرهای راهبردی انتقال انرژی است. عمان نیز به دلیل روابط خود با تهران و واشنگتن و برخورداری از سابقه میانجیگری میان دو طرف، جایگاه مهمی در محاسبات چین دارد. هماهنگی با مسقط می‌تواند به پکن امکان دهد در روند تلاش‌ها برای کاهش تنش‌ها نقش‌آفرینی کند.
ملاحظات چین درباره میانجیگری میان تهران و واشنگتن
چین همچنین در پی حفظ دستاورد توافق ایران و عربستان در سال ۲۰۲۳ است؛ توافقی که یکی از مهم‌ترین موفقیت‌های دیپلماتیک پکن در غرب آسیا به شمار می‌رود. با این حال، ورود مستقیم و علنی به میانجیگری میان ایران و آمریکا برای چین با ملاحظاتی همراه است.
نویسنده این یادداشت معتقد است که پکن نسبت به موفقیت چنین میانجیگری‌ای اطمینان ندارد و نمی‌خواهد در رقابت سیاسی با واشنگتن، مسئولیت شکست احتمالی مذاکرات را بر عهده بگیرد. به همین دلیل، چین ترجیح می‌دهد به جای اعلام آمادگی برای میانجیگری مستقیم، از طریق رایزنی‌های غیرعلنی و ارتباط با بازیگران منطقه‌ای، زمینه‌های لازم را فراهم کند.
در همین حال، تحولات روابط روسیه و آمریکا نیز برای پکن اهمیت دارد. چین نگران است که نزدیکی احتمالی مسکو و واشنگتن، زمینه افزایش نقش روسیه در مذاکرات و توافق‌های مرتبط با ایران را فراهم کند و جایگاه پکن را در این پرونده تحت تأثیر قرار دهد.
نگاه چین به پرونده عربستان و یمن
طبق این گزارش، موضوع دیگری که در محاسبات منطقه‌ای چین اهمیت دارد، تحولات یمن و روابط عربستان با جنبش انصارالله است. پکن ضمن توجه به روابط اقتصادی و سیاسی خود با ریاض، نگران پیامدهای ناامنی در منطقه بر منافع این کشور است.
در همین زمینه، رویترز در ماه سپتامبر گزارش داده بود که چین پس از درخواست عربستان، به‌صورت غیرعلنی از تهران خواسته است برای مهار تحرکات جنبش انصارالله تلاش کند. این موضوع نشان می‌دهد پکن علاوه بر پیگیری تحولات مرتبط با ایران و آمریکا، به دنبال ایفای نقش در کاهش تنش‌های مرتبط با عربستان و یمن نیز هست.
المیادین در ادامه آورده است که چین در شرایط کنونی میانجیگری علنی میان تهران و واشنگتن را پرریسک می‌داند، اما قصد ندارد از تحولات غرب آسیا فاصله بگیرد. پکن می‌کوشد با استفاده از دیپلماسی پشت‌پرده، حفظ ارتباط با طرف‌های منطقه‌ای و حمایت از ثبات مسیرهای انتقال انرژی، منافع اقتصادی خود را تأمین و جایگاه سیاسی‌اش را در معادلات آینده منطقه تقویت کند.
انتهای پیام
