یکشنبه ۱ آذر ۱۴۰۵ | ۱۰:۰۸
جعفربن موسی‌الکاظم، سیدالشهدای جنوب تهران؛ برادری که مسیر ولایت را تا آخر رفت

/یادداشت/

جعفربن موسی‌الکاظم، سیدالشهدای جنوب تهران؛ برادری که مسیر ولایت را تا آخر رفت

تهران (ایسنا) - حضرت جعفر بن موسی‌الکاظم(ع) برادر امام رضا(ع)، با ایستادگی در مسیر ولایت به شهادت رسید و امروز آرامگاهش در پیشوا نماد پیوند تاریخی جنوب تهران با فرهنگ ولایت‌مداری و شهادت است.

مهدی مقاری در یادداشتی که در اختیار ایسنا قرار داده، آورده است:

«وقتی نام «سیدالشهدا» به میان می‌آید، ذهن‌ها بی‌اختیار به کربلا می‌رود. به علی‌اکبر و قاسم و عباس. اما در جنوب شرق استان تهران، در شهر پیشوا، لقبی هست که سال‌هاست بر یک امامزاده مانده است: «سیدالشهدای جنوب استان تهران». این لقب را نه رسانه‌ها ساخته‌اند و نه یک مناسبت تقویمی. این لقب، محصول یک زندگی است که در آن، «ولایت‌پذیری» نه یک شعار، بلکه یک انتخاب عملی بود؛ انتخابی که به شهادت ختم شد.

برادری که منتظر نماند
حضرت جعفر بن موسی الکاظم (ع)، فرزند بلافصل امام هفتم و برادر تنی امام هشتم (ع)، در مدینه زندگی می‌کرد. وقتی مأمون، امام رضا (ع) را از مدینه به سمت طوس فرا خواند، جعفر منتظر نماند تا ببیند چه پیش می‌آید. او کاروانی از فرزندان و فرزندزادگان امام کاظم (ع) را گرد آورد و از بغداد راهی خراسان شد. هدف روشن بود: پیوستن به برادر. نه برای مقام، نه برای مال. برای همان چیزی که شیعه قرن‌هاست آن را «ولایت» می‌نامد.
این تصمیم، ساده نبود. مسیر بغداد به خراسان در آن سال‌ها، مسیر امنی نبود. دستگاه عباسی، هر حرکت علوی را زیر نظر داشت. اما جعفر بن موسی، با علم به خطر، قدم در راه گذاشت. او می‌توانست در مدینه بماند و در آرامش زندگی کند. اما «ولایت‌پذیری» با ماندن در حاشیه نمی‌سازد.

درگیری، جراحت و شهادت در سناردک

کاروان به منطقه ساوجبلاغ رسید. سپاهیان مأمون راه را بستند. در درگیری، حسن بن موسی الکاظم (ع) شهید شد و جعفر، مجروح، با شبانگاه خود را به حوالی سناردک، همان پیشوای امروز رساند. در منزل شخصی به نام جلال‌الدین پناه گرفت. اما جراحت عمیق‌تر از آن بود که بتوان ماند. در ۱۵ جمادی‌الثانی سال ۲۱۷ هجری قمری، جعفر بن موسی در همان‌جا درگذشت و در گورستان محلی به خاک سپرده شد .

این پایان داستان نیست. این نقطه‌ای است که یک «امامزاده» به یک «نماد» تبدیل می‌شود.

چرا «سیدالشهدا»؟

لقب «سیدالشهدا» برای امام حسین (ع) محفوظ است. اما در ادبیات محلی و در زبان مردم جنوب استان تهران، جعفر بن موسی به «سیدالشهدای جنوب تهران» شناخته می‌شود. این لقب، یک ادعای کلامی نیست؛ یک اعتراف مردمی است. مردمی که قرن‌هاست در صحن این امامزاده جمع می‌شوند، می‌دانند که او تنها یک «نسب» نیست. او کسی است که برای ولایت، از مدینه بیرون آمد، در راه برادر، جنگید و در غربت، شهید شد.

رهبر شهید انقلاب در سفر سال ۱۳۸۲ به پیشوا، در صحن همین امامزاده ایستادند و گفتند: «اساساً پیشوا مرکز شهادت است، پایگاه شهادت نیکان و برگزیدگان است؛ برجسته‌ترین چهره شهید، همین بزرگوار است که این صحن و سرا به نام اوست». این جمله، مهر تأییدی است بر همان لقبی که مردم سال‌ها در دل و زبانشان نگه داشته‌اند.

از سناردک تا پل باقرآباد؛ یک پیوند تاریخی

نکته‌ای که این لقب را عمق می‌بخشد، پیوند تاریخی است. در ۱۵ خرداد ۱۳۴۲، مردم پیشوا و ورامین در صحن همین امامزاده جمع شدند. کفن پوشیدند. از همان‌جا راه افتادند به سمت تهران. در پل باقرآباد، گلوله‌های گارد شاهنشاهی، مردم را به خاک و خون کشید. مردمی که برای امام حسین (ع) سینه می‌زدند، همان‌جا برای امام خمینی (ره) کفن پوشیدند.

این یعنی پیشوا فقط میزبان یک امامزاده نیست. پیشوا یک زنجیره است: از شهادت جعفر بن موسی در راه ولایت، تا شهادت مردم  شرکت کننده در قیام خونین ۱۵ خرداد در راه همان ولایت، با فاصله‌ای بیش از هزار سال و در مرکز این زنجیره، همان صحنی است که نامش با «سیدالشهدای جنوب تهران» گره خورده است.

حضرت جعفر بن موسی الکاظم (ع) در پیشوا، فقط یک «امامزاده» نیست که اتفاقی در این شهر دفن شده باشد. او برادری بود که منتظر نماند. راه افتاد. جنگید. مجروح شد و در غربت، شهید شد و مردمی که بر گرد آرامگاهش شهر ساختند، هزار سال بعد، همان راه را ادامه دادند. حالا سؤال این است: ما با این میراث چه می‌کنیم؟ فقط زیارتش می‌کنیم، یا روایتش می‌کنیم؟ البته متأسفانه با مدیریت‌های سلیقه‌ای حاکم، این امامزاده واجب‌التعظیم و لازم‌التکریم، نه روایت می‌شود و نه زیارت!!!...

انتهای پیام

آخرین اخبار استان‌ها