دکتر حسین ظهوری دکترای تنوع‌زیستی به مناسبت روز ملی پوزپلنگ ایرانی در گفت‌وگو با ایسنا، با تاکید براینکه یوزپلنگ در واقع یوز آسیایی است چراکه در گذشته در آسیا پراکنش داشته است، گفت: به دلیل انقراض این گونه در مناطق مختلف آسیا، یوزپلنگ تنها در ایران پراکنش دارد به همین دلیل به یوزپلنگ ایرانی شهره شده است.

وی به تشریح شاخص‌های این جانور پرداخت و گفت: یوزپلنگ در تقسیم‌بندی حیوان در زمره گربه‌سانان قرار دارد، البته در حد واسط سگ‌سانان و گربه‌سانان نیز جای گرفته است چراکه برخی مشخصه‌های این حیوان به سگ‌سانان و برخی دیگر به مانند گربه‌سانان است، اما از نظر آناتومی و مشخصات کلی شبیه گربه‌هاست، به همین دلیل جزو گربه‌سانان قرار گرفته است.

ظهوری گفت: یوزپلنگ گربه‌سان بزرگ جثه‌ای است که از نظر ظاهری شبیه به پلنگ است، با این تفاوت که یک یال روی گردن خود دارد که هیچ گربه‌سان دیگری آن را ندارد، همچنین خط اشکی دارد که در دیگر گربه‌سانان ایران دیده نمی‌شود، خال‌های بدن یوزپلنگ توپر بوده و این مهم شاخصه این حیوان است و مانع تشابه آن با پلنگ شده است، این حیوان دست و پایی کشیده و بلند و دم درازی دارد که پلنگ فاقد این مشخصات است.

وی با بیان اینکه یوز آسیایی تنها گربه‌سانی است که در زمان راه رفتن رد ناخن‌های خود را روی زمین می‌گذارد در صورتی که گربه‌سانان دیگر توانایی جمع کردن ناخن‌های خود را دارند تا اثری باقی نماند، افزود: این گربه‌سان ضعیف و ظریف است، شکار را خودش انجام می‌دهد و تازه می‌خورد به همین دلیل نگهداری آن در اسارت سخت است، در صورتی که پلنگ شکار را انجام می‌دهد و بعد از مدتی آن را مصرف می‌کند و حتی ممکن است گوشت بو بگیرد و بعد بخورد و این تفاوت ظرافت یوزپلنگ را نشان می‌دهد.

این دکترای تنوع زیستی اضافه کرد: سرعت یوزپلنگ نقطه قوت و ضعف این حیوان به شمار می‌رود به طوری که سرعت بسیار زیادی را تنها برای چند ثانیه دارد، این سرعت به قدری از حیوان انرژی می‌گیرد که پس از آن باید استراحت کند، این امر خود عامل شکار این حیوان و به نوعی عامل ضعف یوز محسوب می‌شود، در این شرایط شکار این گونه با موتورسیکلت به سادگی انجام می‌شود.

وی عنوان کرد: شاخصه این جانور سرعت بسیار زیاد است، اما نقطه ضعف آن نیز محسوب می‌شود، چراکه اگر شکار انجام نشود، خطرات بسیار را به پوزپلنگ تحمیل می‌کند، حیوان بارها برای نزدیک شدن به شکار خود سرعت خود را بالا می‌برد و این امر انرژی بالایی از او می‌گیرد، حتی ممکن است خطر مرگ را برای او به همراه داشته باشد.

ظهوری در خصوص پراکندگی این جانور در ایران گفت: پراکنش این جانور در بخش‌های مرکزی ایران همچون استان‌های سمنان، یزد و خراسان است که لکه‌ای را در قسمت مرکزی به سمت شرق بر روی نقشه ایجاد کرده است، اما اینکه امروز هم شاهد حضور این حیوان در این مناطق هستیم یا خیر به عوامل متعددی برمی‌گردد. البته تعداد آنها قطعا در حدی نیست که به وفور شاهد حضورشان باشیم.

وی با بیان اینکه متاسفانه این جانور تقریبا در معرض انقراض است و وخامت شرایط آن از در معرض خطر بودن گذشته است، گفت:  در IUCN(اتحادیه محافظت از طبیعت) شاخصه‌ای تحت عنوان bottle neck(گردن بطری) وجود دارد که در خصوص کاهش جمعیت یوزپلنگ آسیایی و ایرانی