آگاتا کریستی
ایسنا - «آگاتا کریستی» رماننویس کارآگاهی و نمایشنامهنویس انگلیسی بود که بیش از دو میلیارد نسخه از کتابهایش به فروش رسیده و به حدود دهها زبان ترجمه شدهاند. او یکی از محبوبترین نویسندگان ادبیات مدرن است که با لقب «ملکه داستانهای جنایی» شناخته میشود.
«آگاتا مری کلاریسا میلر» در ۱۵ سپتامبر ۱۸۹۰ به دنیا آمد. پدرش مردی آمریکایی و ثروتمند به نام فردریک میلر بود. آگاتا پس از برادرش «مونتی» و خواهرش «ماج» متولد شد. «آگاتا» که در خانه نزد مادرش آموزش دیده بود، در حین کار بهعنوان پرستار در جنگ جهانی اول نوشتن داستان کارآگاهی را آغاز کرد.
او در اکتبر ۱۹۱۲ میلادی با همسرش «آرچیبالد کریستی» آشنا شد و در سال ۱۹۱۴ میلادی با او ازدواج کرد. این دو در سال ۱۹۱۹ صاحب یک فرزند شدند اما در نهایت در سال ۱۹۲۸ از یکدیگر جدا شدند.
نخستین رمان او، «ماجرای مرموز در استایلز» (۱۹۲۰)، شخصیت «هرکول پوآرو»، کارآگاه بلژیکی عجیب را معرفی کرد. «پوآرو» در حدود دهها رمان و بسیاری از داستانهای کوتاه دیگر بارها ظاهر شد. «جین مارپل»، بانوی سالخورده، دیگر شخصیت اصلی کارآگاهی بود که توسط «آگاتا» خلق و نخستینبار در «قتل در خانهٔ کشیش» (۱۹۳۰) ظاهر شد. نخستین موفقیت بزرگ «کریستی» با «قتل راجر آکروید» (۱۹۲۶) فرا رسید و پس از آن حدود ۷۵ رمان نوشت که معمولا در فهرستهای پرفروش قرار میگرفتند.
از نمایشنامههای «کریستی» به «تله موش» (۱۹۵۲) میتوان اشاره کرد که رکورد جهانی طولانیترین اجرای پیوسته در یک تئاتر را ثبت کرد. علاوه بر این «شاهد دادستانی» (۱۹۵۳) مانند بسیاری از آثار او به عنوان فیلمی موفق (۱۹۵۷) اقتباس شد. «و سپس هیچکس نبود»، «قتل در قطار سریعالسیر شرق» و «مرگ بر روی نیل» نیز از دیگر اقتباسهای قابل توجه سینمایی این نویسنده به شمار میروند.
در سال ۱۹۳۰ کریستی با باستانشناسی به نام سر «مکس مالوون» ازدواج کرد و پس از آن هر سال چند ماه را همراه او در سفرهای اکتشافی در عراق و سوریه گذارند. گزارش شخصی او از این سفرها، «بیا، بگو چطور زندگی میکنی»، در سال ۱۹۴۶ منتشر شد.
کریستی همچنین رمانهای عاشقانه غیرکارآگاهی، مانند «غایب در بهار» (۱۹۴۴)، را با نام مستعار «مری وستماکوت» نوشت. او در ۱۲ ژانویه ۱۹۷۶ در ۸۵ سالگی درگذشت و «خودزندگینامه»اش در سال ۱۹۷۷ منتشر شد.