این مستندساز و مدیر خانه مستند- در گفتوگو با ایسنا درباره تفاوت شرایط مستندسازی در جنگ فعلی نسبت به جنگ ۱۲روزه گفت: در هر دو مقطع، کشور با تهاجم مواجه بوده و از نظر ماهوی تفاوت چندانی وجود ندارد، اما اتفاقاتی که از پایان جنگ ۱۲روزه تا امروز رخ داده، فضای اجتماعی را پیچیدهتر کرده است.
وی افزود: یکی از مهمترین رخدادها از دست دادن رهبر شهید کشور بود که شوک بزرگی به جامعه وارد کرد و طبیعتاً بر فضای عمومی و روایتگری نیز اثر گذاشت. به همین دلیل میتوان گفت جنگ فعلی از نظر محتوایی پیچیدهتر از جنگ ۱۲روزه است و با نوعی جنگ همهجانبهتر مواجه هستیم.
شوقی ادامه داد: در چنین شرایطی روایتها نیز پیچیدهتر شدهاند و تلاش برای ثبت و روایت آنچه در میدان رخ میدهد نسبت به گذشته افزایش یافته است، چراکه جامعه در فضایی قرار دارد که همزمان با تحولات سیاسی و اجتماعی، دوباره با وضعیت جنگی روبهرو شده است.
چالشها و تغییرات در روند مجوزدهی
مدیر خانه مستند درباره روند مجوزدهی برای تولید مستند در این دوره نیز توضیح داد: در جنگ ۱۲روزه با نوعی بیتفاوتی از سوی برخی نهادهایی مواجه بودیم که انتظار میرفت در چنین شرایطی از روایتگری در سینمای مستند حمایت کنند، اما عملاً اقدام مؤثری صورت نگرفت.
او تأکید کرد: اساساً مستندساز برای روایت واقعیت نیازمند مجوز به معنای محدودکننده آن نیست و باید بتواند آزادانه آنچه در میدان و جامعه مشاهده میکند را ثبت کند. با این حال، در آن مقطع موانع مختلفی وجود داشت و به جز برخی حمایتهای مرکز گسترش سینمای مستند، کار جدی و گستردهای شکل نگرفت.
شوقی گفت: در شرایط فعلی، دستکم برخی نهادهای نظامی و متولی میدان از همان روزهای ابتدایی با همکاری برخی حوزه های هنری، مجوزهایی برای فعالیت مستندسازان صادر کردند و اکنون گروهی از مستندسازان با این مجوزها در میدان حضور دارند و مشغول ثبت و روایت اتفاقات هستند.
نقش روایت مستند در تقویت تابآوری اجتماعی
این مستندساز درباره تأثیر روایت مستند بر روحیه جامعه نیز اظهار کرد: در ماههای اخیر رخدادهایی را پشت سر گذاشتهایم که به شکلگیری برخی شکافها در جامعه منجر شده، اما تجربه نشان داده است وقتی پای ایران در میان باشد، بسیاری از ایرانیان با وجود تفاوت سلیقهها و گرایشها حول مسئله ایران جمع میشوند.
اگر روایتها از دل جامعه و فارغ از نگاههای بسته یا صرفاً ایدئولوژیک شکل بگیرد، میتواند به تقویت ایستادگی، مقاومت و حتی تابآوری جامعه کمک کند.
وی افزود: روایت صادقانه آنچه در جامعه رخ میدهد میتواند این همبستگی را تقویت کند. اگر روایتها از دل جامعه و فارغ از نگاههای بسته یا صرفاً ایدئولوژیک شکل بگیرد، میتواند به تقویت ایستادگی، مقاومت و حتی تابآوری جامعه کمک کند.
بیشتر بخوانید:
مستندسازان در خط مقدم / از دوربین تا موبایل، هر فریم یک سند
آغاز تولید چند مستند درباره جنگ
شوقی همچنین درباره فعالیتهای خانه مستند در این دوره گفت: خانه مستند با جمعی از مستندسازان در ارتباط است و از همان روزهای ابتدایی شکلگیری این وضعیت، برخی از دوستان کار خود را آغاز کردند و همچنان دوربینهایشان را زمین نگذاشتهاند.
او افزود: تیمهای مختلفی برای تولید آثار شکل گرفته و تجربه مستندسازان در پروژههایی که پیشتر در سوریه، عراق، لبنان، افغانستان و همچنین در جریان جنگ ۱۲روزه داشتهاند، به انسجام بیشتر کارها کمک کرده است.
به گفته او، در حال حاضر تولید روایتهای کوتاه و مستندهای مینیمال با توجه به شتاب ماجراها در دست تولید و در کنار آن، چند پروژه بلند نیز آغاز شده است.
مدیر خانه مستند توضیح داد: با توجه به اینکه هنوز با روایتی ناتمام مواجه هستیم، بخشی از تولیدات در حال شکلگیری است و مستندسازان از دل شهر و از کف خیابان مشغول ثبت روایتهای انسانی جنگ هستند.
توصیه به مستندسازان: ایران باید در اولویت باشد
شوقی در پایان با اشاره به مسئولیت حرفهای مستندسازان در شرایط جنگی گفت: جنگ پروتکلهای حرفهای و انسانی خاص خود را دارد و رعایت این اصول برای هر مستندساز و راوی ضروری است.
وی افزود: در شرایط کنونی مهمترین مسئله ایران است و بسیاری از مستندسازان نیز با همین دغدغه برای روایت این روزها اعلام آمادگی کردهاند. به باور من، فارغ از هر اختلاف یا مسئلهای، باید مسئله ایران در اولویت مستندسازان باشد همه چیز باید برای ایران باشد.
انتهای پیام
