ساعت ۸ و ۳۵ دقیقه است. ما را که از دور میبینند به سرعت سوار تراکتورها میشوند و دیگر برای برداشت ماسۀ بیشتر طمع نمیکنند و فرار را بر قرار ترجیح میدهند. یکی از کارشناسان منابع طبیعی که لباس یگان حفاظت به تن دارد به سمتشان میدود اما آنان دیگر خیلی دور شدهاند.
مهندس میگوید: «دیگه خیلی وقیح شدن، این وقت صبح هم حتی مشغول برداشت هستن. قبلنا این ساعات روز خبری ازشون نبود. مثل اینکه به اونام خیلی فشار اومده...» و میخندد. تلخی، کاملا از خندهاش پیداست.
سعید، از اهالی شهر نشتارود و کارمند یکی از دوایر شهری است. به ما میگوید: «چندتا عکس میخوای که توی فصلهای مختلف سال برات بفرستم؟ برداشت شن و ماسه توی ساحل و خود رودخانه ازارود که دیگه واسه نشتارودیا عادی شده! اگر یه روز تراکتوری توی رودخانه نباشه باید تعجب کرد!»
با خودرو و از مسیر کنار رودخانه که به سمت بالادست رودخانه ازارود میروی، هر چندصد متر تپهای از ماسه میبینی. تراکتور، نیسان و بیلهای تراکتوری کوچک از جمله ماشینآلاتی است که در مسیر رودخانه به وفور وجود دارد.
«ر-میم»، از ساحل نشینان مجاور رودخانه که برای آبیاری گلهای اطراف منزل بیرون آمده و بازنشسته نیروی انتظامی است، با تایید برداشتهای غیرمجاز در ساحل و مسیر رودخانه به ایسنا گفت: این مشکل سالهاست در نشتارود وجود دارد. حتی بر سر این برداشتها بعضاً، زد و خوردهای وحشتناکی رخ داده و ماموران انتظامی کمتر برای بررسی اوضاع به این منطقه میآیند.
به گفته او، بسیاری از این قاچاقچیان و برداشتکنندگان، جزء اراذل و مجرمان سابقهدار هستند. از وی پرسیدم چرا بازداشت و زندانی نمیشوند؟ در پاسخ گفت: بیشترشان با قید وثیقه بیرون هستند؛ فرد زندانی برای دولت هزینه دارد، اینها اگر اینجا برداشت نکنند یا منازل مردم را سرقت میکنند، یا مزاحم زن و بچه مردم میشوند و یا مردم را تلکه میکنند. پس همین بهتر که اینجا باشند و به کسی آسیب نرسانند.
یکی از فعالان محیط زیست اما مقدار تناژ برداشت غیرمجاز شن و ماسه در رودخانهها را بسیار کمتر از برداشتهای دارای مجوز اعلام کرده و میگوید: برداشتکنندگان شن و ماسه به دو دسته مجاز و غیرمجاز تقسیمبندی میشوند؛ نکته اینجاست که برداشتکنندگان دارای مجوزی که به منظور ساماندهی رودخانهها اعم از لایروبی یا دیوارهسازی و یا هر فعل دیگری وارد شدهاند، به مراتب بیشتر از قاچاقچیان برداشت غیرمجاز در لوای فعالیت مجاز انجام میدهند.
کمیل منصوری در گفتوگو با ایسنا، برداشتهای مصالح از رودها در غرب استان مازندران را منحصر به یک یا دو رودخانه نمیداند و معتقد است: متولی رودخانههای استان نظارت کافی و وافی بر مجوز برداشتهای صادر شده ندارد و برخی از این شرکتهای مجاز، به انحای مختلف انحرافات و تخلفات بسیاری دارند که نمیتوان گفت سهوی است.
منصوری با بیان اینکه واگذاری ساماندهی رودخانهها به این شکل، با توجه به تصویب قانون «تامین مالی تولید و زیرساختها» اجرایی شده است، تصریح کرد: به موجب ماده ۴۳ این قانون که در ۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۳ ابلاغ شد، شرکتهای آب منطقهای استانها مجوز یافتند تا به منظور پیشگیری از سیل و بازسازی خسارت ناشی از آن، ساماندهی و لایروبی رودخانه ها و احداث و مرمت آببندانها، بهرهبرداری از مصالح مازاد رودخانهای را از طریق مزایده به پیمانکاران و بهرهبرداران شن و ماسه با بکارگیری پیمانکاران دارای صلاحیت به شرط واریز حقوق دولتی و رعایت ملاحظات زیستمحیطی و حقوق ذینفعان واگذار نمایند.
وی افزود: مطابق بندهای الف و ب و تبصره ماده ۴۳ قانون تامین مالی تولید و زیرساختها، به منظور تسریع در جبران خسارت و ترمیم خرابیهای ناشی از وقوع سیل و جلوگیری از افزایش خسارت، این واگذاریها توسط کارگروهی متشکل از چند مدیر ارشد استانی و با مجوز «ترک تشریفات مزایده» برای بهرهبرداری از مصالح مازاد رودخانهای و خاک مازاد صادر میشود.
این فعال محیط زیست با بیان اینکه نظارت بر اجرای درست این قانون از خود قانون مهمتر است، خاطرنشان کرد: از نواقص قانون، یکی، مسئله ترک تشریفات بود و مسئله دیگر اینکه نباید اجازه میداد، مصالح از یک نقطه و مکان برداشت و در همانجا هزینه شود چراکه این مسائل فسادزاست و دست متخلفان را باز میگذارد.
منصوری با بیان اینکه یک سر تخلفات اینچنینی به میزان تخلفات ساختوساز در استان مرتبط است، توضیح داد: حدود ۵۰ درصد ساختوساز در روستاها و شهرها از محل کمیسیونهای مواد ۵ و ۱۰۰ و غیره است که جلوگیری از آنها، به کمتر شدن حجم برداشتهای شن و ماسه میانجامد.
وی با ابراز تاسف گفت: نسلهای آینده ما را به دلیل این تخلفات و کوتاهیها سرزنش خواهند کرد و اگر اندکی به فکر نسل آینده و ایران فردا باشیم، قطعا چنین اتفاقاتی رخ نخواهد داد.
دو روز پیش یعنی شنبه ۵ اردیبهشت بود که علیاکبر عالیشاه، دادستان مرکز مازندران و دبیر شورای حفظ حقوق بیتالمال مازندران، در جلسهای با حضور معاونان دادستانی، مدیرکل و مسئولان ادارهکل منابع طبیعی استان، خاطرنشان کرد: مسئولان نباید به بهانه شرایط خاص کشور از انجام وظایف قانونی خود شانه خالی کنند؛ در چنین شرایطی است که عیار مدیران مشخص میشود و معلوم میشود چه کسانی با اخلاص و صداقت در مسیر خدمت به نظام، مردم و کشور ایستادهاند.
عالیشاه تأکید کرد: بهعنوان مدعیالعموم و بر اساس تکلیف قانونی در حفظ و احیاء حقوق عامه، با هرگونه کوتاهی و ترک فعل مدیران در صورت مشاهده و گزارش برخورد خواهم کرد و این موضوع را وظیفه شرعی، الهی و قانونی خود میدانم.
با این اوصاف اما تلاشهای مکرر خبرنگار ایسنا برای پیگیری و دریافت پاسخ از فرماندار تنکابن علیرغم تماسهای مکرر بینتیجه ماند اما پیگیریهای ایسنا به گفتوگویی با رئیس اداره آب منطقهای شهرستان ختم شد.
رئیس اداره آب منطقهای شهرستان تنکابن، با اشاره به برداشتهای غیرمجاز شن و ماسه از بستر رودخانههای این شهرستان، از پیگیریهای قضایی و همکاری با دستگاههای اجرایی برای مسدودسازی راههای دسترسی متخلفان خبر داد و تأکید کرد: علیرغم همه این اقدامات اما متاسفانه متخلفان با دستگاههای مدرن حفاری، حتی پس از بستن مسیرها، طی چند ماه دوباره راهها را باز میکنند.
حمیدرضا افقی، در گفتوگو با ایسنا، با ابراز تأسف از تداوم برداشتهای غیرمجاز شن و ماسه از رودخانههای این شهرستان گفت: این تخلفات نه تنها در مسیر رودخانه، بلکه در حاشیه و ساحل نیز انجام میشود. ما مستندات تصویری متعددی از این تخلفات داریم و شکایتهای کیفری متعددی را نیز در مراجع قضایی طرح کردهایم.
وی افزود: تعدادی از پروندههای تخلف در دادگاه مطرح و متخلفان محکوم هم شدهاند. با این حال، روند تخلفات متوقف نمیشود.
افقی با اشاره به یک نمونه اقدام عملیاتی طی ماهای اخیر، اظهار کرد: در یک مورد حتی با همکاری نیروهای انتظامی، در نیمههای شب، سه دستگاه ماشینآلات حفاری غیرمجاز در مسیر رودخانه ازارود نشتارود را توقیف و به پارکینگ منتقل کردیم.
رئیس اداره آب منطقهای تنکابن، در پاسخ به این پرسش که آخرین اقدامات پیشگیرانه چه بوده، خاطرنشان کرد: قبل از سال ۱۴۰۵ و با همکاری شهرداری، تمام راههای ورودی به مناطق برداشت غیرمجاز مسدود شد؛ اما متأسفانه به دلیل استفاده متخلفان از ماشینآلات سنگین، طی دو تا سه ماه مجدداً همان راهها باز شدند.
وی در پایان تأکید کرد: ما پیشنهاد هماهنگی برای بتنریزی نقاط دسترسی را مطرح کردهایم تا با همکاری پیمانکار و تأمین مصالح، امکان ورود خودروهای حفار به بستر رودخانه بهطور کامل سلب شود و پیگیر اجرای این طرح هستیم.
به گزارش ایسنا، شهر نشتاورد یکی از شهرهای شهرستان تنکابن است که در بخش نشتا قرار گرفته و بواسطه برخورداری از رودهای متعدد به این نام شهرت یافته است. «اِزارود» رودخانه پرآبی است که در غرب شهر نشتارود قرار گرفته است.
انتهای پیام
