خیابان زند شیراز دهههاست که به عنوان قطب اصلی درمان در جنوب کشور شناخته میشود؛ معبری که نامش با نام پزشکان صاحبنام و مراکز درمانی گره خورده است. اما این شهرت و تمرکز بیش از حد، طی سالیان اخیر به بهای سنگینی برای شهر تمام شده است.
ازدواج نامبارک ترافیک سنگین و ساختمانهای فرسودهای که به اجبار تغییر کاربری دادهاند، «زند» را از یک معبر استراتژیک به یک پارکینگ بزرگ و کلافهکننده تبدیل کرده است که نه برای بیمار آرامش دارد و نه برای شهروند راه عبور.
پیش از این، ایسنا در سلسله گزارشهایی به واکاوی ابعاد مختلف این بحران پرداخته بود. در نخستین گزارش در تاریخ ۱۰ آذر ۱۴۰۳ با عنوان « گره کور ترافیک بلوار زند شیراز / اینجا مقابل ورودی اورژانسها هم دوبل پارک میکنند» مسئله ترافیک سنگین شیراز در این بلوار به دلیل وجود بیمارستانهای بزرگ و مشهور دولتی جنوب کشور، ادارات و نهادهای کلیدی استان فارس و همچنین مطب بی شمار پزشکان و انواع آزمایشگاههای طبی و مراکز درمانی مطرح شده بود.
در دومین گزارش خبرنگار ایسنا به سراغ محمدحسن اسدی، شهردار شیراز رفت و این موضوع ترافیک در قلب شیراز را با وی مطرح کرد که در نهایت در تاریخ ۱۷ بهمن ۱۴۰۳ گزارشی با عنوان « فعالیت ۵۰۰۰ مطب پزشک تنها در یک خیابان در شیراز» به نقل از شهردار شیراز بر روی خروجی ایسنا منتشر شد که در آن درباره ترافیک سنگین خیابان زند اعلام شده بود که در این خیابان به تنهایی بیش از ۵۰۰۰ مرکز پزشکی فعالیت میکنند و از تلاشهایی برای جابجایی مطب پزشکان در این منطقه سخن گفت.
در تاریخ ۹ شهریور ۱۴۰۴ و به دلیل عدم حل معضل ترافیک در منطقه مرکزی شیراز، ایسنا گزارشی با عنوان « چالش ترافیک در قلب شیراز/ خیز مدیریت شهری برای کاهش ترافیک با جابهجایی مطبها» منتشر کرد که در آن باز هم به سراغ شهردار شیراز رفته و آخرین اقدامات شهرداری را در این رابطه منتشر کرد.
در ادامه پیگیریهای ایسنا، گزارشی در تاریخ ۲۴ آذر ۱۴۰۴ با عنوان « راهکارهای مدیریت شهری برای رفع ترافیک شیراز/ افزایش چندبرابری عوارض مطب پزشکان در مرکز شهر» در گفتوگو با سیدابراهیم حسینی، رئیس شورای شهر شیراز منتشر کرد که در آن رئیس شورای شهر پیشنهاداتی برای حل این معضل و تمرکززدایی مراکز درمانی در قلب شیراز پرداخت.
اکنون مدیریت شهری با پذیرش این واقعیت که ساختار فعلی خیابان زند دیگر پاسخگوی نیازهای درمانی و ترافیکی شیراز نیست، وارد فاز عملیاتی شده است. موضوع جابهجایی مطبها که سالها از آن غفلت شده بود، اکنون با تعامل میاندستگاهی و جانماییهای جدید، به متن اصلی برنامههای شهری بازگشته است تا شاید نسخه شفابخشی برای ترافیک قلب شیراز پیچیده شود.
انتقال مطب پزشکان به صورت تدریجی صورت میگیرد
شهردار شیراز در گفتوگوی جدید خود با ایسنا، با کالبدشکافی وضعیت فعلی این محدوده اظهار کرد: یکی از مهمترین مشکلات این محدوده به ضعف قانون و پس از آن ضعف زیرساختها بازمیگردد. در این محدوده نزدیک به پنج هزار واحد پزشکی فعالیت میکنند در حالی که بسیاری از ساختمانها اساساً برای چنین کاربری طراحی نشدهاند.
محمدحسن اسدی افزود: در برخی موارد حتی واحدهای مسکونی تغییر کاربری دادهاند و ساختمانها فاقد زیرساختهای لازم هستند بهگونهای که بسیاری از آنها پارکینگ مناسب، مسیر تردد استاندارد، آسانسور و فضای انتظار کافی برای بیماران و همراهان ندارند و این مسئله مشکلات متعددی برای شهروندان ایجاد کرده است.
وی در ادامه با بیان اینکه ساماندهی این وضعیت نیازمند همکاری دستگاههای مختلف است، گفت: موضوع ساماندهی مراکز پزشکی خیابان زند یک مسئله بینبخشی است و نمیتوان آن را صرفاً از منظر مدیریت شهری حل کرد، بنابراین لازم است مجموعهای از نهادها از جمله دانشگاه علوم پزشکی در این زمینه همکاری داشته باشند.
جانمایی در سه نقطه شهر
شهردار شیراز ادامه داد: برای مدیریت این موضوع جانماییهایی در سه نقطه شهر انجام شده است تا در صورت فراهم شدن شرایط، بخشی از فعالیتهای پزشکی به این نقاط منتقل شود. در همین راستا نیز گفتوگوهایی با دانشگاه علوم پزشکی شیراز انجام شده و خوشبختانه این مجموعه نیز همکاری لازم را داشته است.
اسدی با تأکید بر اینکه هدف مدیریت شهری انتقال کامل مراکز پزشکی از خیابان زند نیست، تصریح کرد: ما با انتقال صددرصدی مخالف هستیم زیرا این موضوع میتواند مشکلات جدیدی ایجاد کند، اما جابهجایی تدریجی و مرحلهای برخی واحدها میتواند به کاهش فشار ترافیکی و بهبود شرایط خدماترسانی کمک کند.
وی افزود: در چنین روندی میتوان در هر مرحله تعدادی از مراکز را به نقاط جدید منتقل کرد تا هم خدمات پزشکی در شهر دچار اختلال نشود و هم به مرور از تراکم موجود در این محدوده کاسته شود.
به گزارش ایسنا، اظهارات جدید شهردار شیراز نشاندهنده یک تغییر استراتژی از «اجبار به تخلیه» به «توزیع هوشمند» است. به نظر میرسد با جانمایی سه نقطه جدید و جلب همکاری دانشگاه علوم پزشکی، راه برای خروج از بنبست زند هموار شده باشد. موفقیت این طرح در گرو آن است که مراکز جدید، زیرساختهایی را که شهردار بر نبودشان در زند تأکید کرده(مانند پارکینگ و دسترسی استاندارد)، به طور کامل دارا باشند تا پزشکان و بیماران به صورت داوطلبانه هجرت از قلب ترافیک به سمت آرامش درمانی را بپذیرند.
انتهای پیام
