به گزارش ایسنا، حجتالاسلام والمسلمین سید علی روحانی- مسئول بخش تدوین بنیاد فرهنگ علامه محمد رضا جعفری- امروز یکشنبه (۱۷ خرداد) همزمان با سالروز ارتحال علامه شیخ محمدرضا جعفری- اندیشمند و احیاگر معارف جعفری- در مراسم رونمایی از آثار منتشر شده این اندیشمند دینی که در تبیین، تعمیق و احیای معارف اصیل اسلامی نقش مؤثری داشتند، در سالن کانون اسلامی انصار برگزار شد، اظهار کرد: ایده تأسیس بنیاد فرهنگ جعفری از سوی آیتالله حاجآقا علوی بروجردی مطرح شد که خود مبتکر و پیگیر این فکر بودند.
وی افزود: بنیاد از ابتدا تا امروز سه مرحله اساسی را پشت سر گذاشته است. مرحله اول، تأسیس بنیاد و توسعه زیرساختهای علمی آن بود. با توجه به جایگاه علمی مردم و نیاز حوزه علمیه قم، این تصمیم گرفته شد.
مسئول بخش تدوین بنیاد فرهنگ جعفری با اشاره به ویژگیهای علمی علامه جعفری گفت: ایشان با تواضع و در حالتی که همواره در مقابل امیرالمؤمنین(ع) از ایشان دفاع میکردند، پذیرفتند که جلسات درسی آغاز شود. هفتهای یک روز تاریخ اسلام به زبان فارسی و بحث امامت به زبان عربی تشکیل میشد.
روحانی افزود: رویکرد ایشان در بحث تاریخ اسلام، مبتنی بر این ادعای بزرگ بود که سقیفه نتیجه طبیعی جامعه اسلامی آن روز بود. ایشان برای اثبات این نظریه، قرآن را به عنوان یک منبع موثق تاریخی مورد استفاده قرار میدادند و نشان میدادند که نفاق از مکه شروع شد و در مدینه نیز اکثر جامعه یا منافق بودند یا ضعیفالایمان.
وی با اشاره به تأسیس ساختمان بنیاد خاطرنشان کرد: در سال ۱۳۸۲، ساختمان بنیاد با مشارکت جمعی از خیرین خریداری و بازسازی شد و این ساختمان وقف رسمی گردید. هیئت متولیان در وقفنامه تعیین و فعالیت قانونی بنیاد آغاز شد.
مسئول بخش تدوین بنیاد فرهنگ جعفری با قدردانی از حاجآقا اختیاری، گفت: کمکهای فکری، مادی و معنوی ایشان از روز اول همکار ما بودند و تا امروز نیز از این کمکها بهرهمند هستیم.
روحانی با اشاره به کتابخانه تخصصی بنیاد اظهار کرد: حدود ۳۰ هزار جلد کتاب عربی به صورت وقف شرعی و قانونی به بنیاد منتقل شد. کتابخانه فهرستنویسی شد و برخی کتابها نسخههایی دارند که در جای دیگر یافت نمیشود.
وی درباره آثار صوتی و تصویری علامه جعفری گفت: ۴۴۴ نوار صوتی از بحث امامت، ۶۶۷ جلسه و ۴۴۰ جلسه تصویری از ایشان موجود است. همچنین ۵۸ دفتر دستنوشته از ایشان به جای مانده که یکی از آنها مربوط به سال ۳۹۸ قمری است و نشان میدهد ایشان در ۱۸ سالگی با خطی زیبا مطالبی را نگاشتهاند که همگی به بنیاد فرهنگ جعفری اهدا شده است.
مسئول بخش تدوین بنیاد فرهنگ جعفری از فعالیتهای آموزشی بنیاد خبر داد و گفت: دوره آموزشی سه ساله در ۶ ترم با ۷۲ واحد درسی تعریف شده که ورود به آن نیازمند آزمون و مصاحبه است. پس از آن، دوره تکمیلی تخصصی یک ساله در رشتههای امامت، تاریخ اسلام، تاریخ کلام و حدیث برگزار میشود.
روحانی با اشاره به فعالیتهای پژوهشی بنیاد افزود: تاکنون دهها مقاله و پژوهش منتشر شده و ۴۸ عنوان اثر از آثار علامه جعفری چاپ گردیده است. همچنین تفسیرهای ایشان و کتابی مفصل درباره نهجالبلاغه در دست انتشار است.
وی چشمانداز بنیاد را تبدیل شدن به یکی از مراکز مرجع در تربیت پژوهشگران و مدافعان علمی مکتب اهلبیت(ع) در سطح ملی دانست و گفت: با عنایت حضرت ولی عصر(عج) و همت اساتید و دانشپژوهانی که در این مرکز تربیت شدهاند، امیدواریم این چشمانداز محقق شود. بسیاری از آنان امروز خود استاد شده و تدریس میکنند.
مسئول بخش تدوین بنیاد فرهنگ جعفری از برنامهریزی برای تشکیل «گروه مطالعات کاربردی آثار علامه جعفری» خبر داد و گفت: در این گروه، تربیتیافتگان بنیاد گرد هم میآیند تا تمامی آثار را مطالعه، نکتهبرداری و تحلیل کرده، نظریات را صورتبندی و روش پژوهشی علامه جعفری را استخراج کنند.
آثار مکتوب و بیانی علامه جعفری حفظ و تدوین شد/ از بقچههای فیش تا خاطرات منتشرنشده
در ادامه این مراسم حجت الاسلام والمسلمین اسدی- مدیر حفظ و نشر بنیاد فرهنگ جعفری- در ادامه مراسم رونمایی از آثار منتشرشده علامه شیخ محمدرضا جعفری اظهار کرد: آثار مرحوم آیتالله جعفری به دو بخش بیانی و بنایی تقسیم میشود. بخش بیانی شامل کلاسهای متعددی است که ایشان در تهران و قم تدریس کردند و همه آنها بر روی نوارهای کاست ضبط و برخی نیز فیلمبرداری شده است.
وی با اشاره به مشکلات تدوین آثار مکتوب ایشان گفت: مجموعه عظیمی از فیشهای تحقیقاتی با غنای علمی بسیار بالا از ایشان به جای مانده، اما با چند مشکل بزرگ مواجه بودیم. نخست آنکه وقتی این آثار از تهران به قم منتقل شد، به صورت بقچه و گونی بود و استخراج و اسکن تکتک فیشها کار بسیار دشواری بود.
مدیر حفظ و نشر بنیاد فرهنگ جعفری خاطرنشان کرد: فیشها با سه خودکار رنگی و بسیار منظم نوشته شده بودند، اما جداسازی و مرتب کردن آنها خود مسئله مهمی بود. من این اطمینان خاطر را به همه شما میدهم که آنچه ممکن بود از مرحوم آقای جعفری حفظ شود، حفظ و نگهداری میشود.
اسدی به نمونهای از پیچیدگی کار اشاره کرد و افزود: یکی از فیشها درباره مدعیان مهدویت از کتاب «مقاتل الطالبین» ابوالفرج اصفهانی استخراج شده بود. علامه جعفری عادت داشت در کتابها، جاهایی که نام مبارک پیامبر(ص) میرسد، صلوات بنویسد و اعرابگذاری کند. جالب آنکه در برخی فیشها جای خالی دیده میشود که نشان میدهد ایشان قصد داشته مطلبی را اضافه کند؛ کشف این نکات از سختترین بخشهای کار مرکز حفظ، تدوین و نشر بنیاد است.
وی ادامه داد: یکی از آثار ارزشمند ایشان، مجموعهای درباره احادیث مهدی(عج) با همکاری مرحوم آقا عزیز طباطبایی است که در آن از کتب اهل سنت، تواتر احادیث مهدویت را اثبات کردهاند، همانند کاری که علامه امینی برای اثبات تواتر حدیث غدیر انجام داد. این مجموعه بیش از ۵۰۰ فیش تحقیقاتی است که احتیاج به کار زیادی دارد.
مدیر حفظ و نشر بنیاد فرهنگ جعفری با اشاره به کتاب «اسماعیلیه فی نشأة الولاء» تألیف علامه جعفری گفت: ایشان در این کتاب با برادران اسماعیلی با اوج تواضع برخورد کرده و ثابت میکند که نصی بر امامت اسماعیل فرزند امام صادق(ع) وجود ندارد. این کتاب در زمان حیات ایشان به انگلیسی ترجمه شد و پس از تبدیل به فارسی و تطبیق با متن عربی، هزاران فیش تحقیقاتی بدان اضافه گردید.
اسدی از مفقود شدن برخی کتب نادر از کتابخانه علامه جعفری ابراز تأسف کرد و گفت: وقتی ایشان از کتابی نام میبرد، ما مجبور میشدیم از کتابخانههای دیگر میکروفیلم آن را تهیه کنیم تا بتوانیم منابع را تأمین کنیم.
وی یکی از دشوارترین بخشهای تدوین آثار را کلاسهای درسی ایشان دانست و افزود: حدود ۸۰ جلسه درس از ایشان موجود است. برای تبدیل این جلسات به کتاب، باید شخصی که خود در آن کلاسها حضور داشته، چندین مرتبه نوارها را گوش کند. همچنین باید فصلبندی، باببندی و منبعیابی انجام شود؛ گاه روایتی در ذهن ایشان است که با وجود دستگاههای جستجوگر امروزی پیدا نمیشود و پژوهشگر باید بسیار بگردد تا آن روایت را بیابد.
مدیر حفظ و نشر بنیاد فرهنگ جعفری معیار مستندسازی کتابها به علامه جعفری را سه ضلع دانست: سخنرانی ایشان، فیشهای تحقیقاتی خطی، و کتابهای حاشیهنویسی شده توسط ایشان.
اسدی از دو اثر مهم در دست انتشار خبر داد و گفت: یکی از سنگینترین آثاری که در دست نشر است، مجموعه خاطرات علامه جعفری است که شامل دوران نجف، ایران قبل از رضاشاه و زندگی ایشان میشود و با نوآوری و ساختاری بدیع منتشر خواهد شد. دیگری مجموعه ۷۰ جلسه مهدویت است که شبهات را پاسخ داده است. همچنین کتاب «بازخوانی حقوق مالی پیامبر» از آثاری است که اکنون در مدارس علمیه تدریس میشود.
وی با اشاره به خاطرهای از علامه جعفری و یک پژوهشگر مسیحی لبنانی گفت: ایشان با همان لباس ساده خود، بدون عمامه و قبا، روایتی از امالی صدوق را برای یک پژوهشگر مسیحی نقل کردند. آن پژوهشگر پس از شنیدن روایت، در تمام مسیر تا فرودگاه ساکت بود و در پایان گفت: «در میان شیعه چنین جواهرات گرانبهایی دارید و کسی نمیشناسد. اسلامی که امروز برخی تریبونها معرفی میکنند، ۱۸۰ درجه با اسلامی متفاوت است که مرحوم آقای جعفری معرفی میکرد.
اسدی با تأکید بر گمنامی علامه جعفری افزود: من از ایشان یاد گرفتم که نوکری امیرالمؤمنین(ع) و امام عصر(عج) را بکنیم؛ چه با بیان، چه با مکتوبات و چه با عزاداری برای سیدالشهدا(ع).
انتهای پیام
