یدالله(شهاب) گودرزی در یادداشت خود که برای انتشار در اختیار ایسنا قرار داده، نوشته است: «ایران سرزمینی است که شعر در تار و پود تاریخ، فرهنگ و هویت آن تنیده شده است؛ از فردوسی، سعدی و حافظ تا مولانا، بیدل، خیام، نظامی و هزاران شاعر بزرگ دیگر که زبان و فرهنگ ایرانی را در طول قرنها زنده نگه داشتهاند.
با این پیشینه شگفتانگیز، این پرسش جدی مطرح است: چرا کشوری با چنین سابقه و جایگاه بیهمتایی در تاریخ شعر جهان، امروز فاقد یک جایگاه رسمی و ملی برای «ملکالشعرای ایران» است؟
کشوری مانند ایالات متحده آمریکا که در مقایسه با ایران پیشینه تمدنی و ادبی بسیار کوتاهتری دارد، برای شعر و شاعران خود جایگاهی رسمی به نام U.S. Poet Laureate تعریف کرده است؛ جایگاهی که به شاعر برجستهای سپرده میشود تا نماد ادبی و فرهنگی کشور باشد و نقش شعر را در جامعه یادآوری کند. (یا کشورهایی همچون زلاندنو، انگلستان، کانادا، آفریقای جنوبی )
این مقایسه البته به معنای کمارزش دانستن ادبیات آمریکا نیست؛ بلکه پرسش بزرگ و اصلی درباره نگاه ما به میراث ادبی و ظرفیت فرهنگی خودمان است.
ایران نهتنها یکی از بزرگترین سنتهای شعری جهان را دارد، بلکه شعر فارسی قرنها زبان اندیشه، اخلاق، عشق، حکمت، عرفان و هویت ایرانی بوده است. با چنین میراثی، شایسته است درباره ایجاد یک جایگاه ملی و مستقل برای «ملکالشعرای ایران» اندیشیده شود.
چنین جایگاهی میتواند تشریفاتی صرف نباشد؛ بلکه فرصتی فراهم آورَد برای معرفی شعر معاصر ایران، حمایت از شاعران نوآمده و جوان، تقویت ارتباط میان شعر و جامعه، حضور فرهنگی ایران در جهان و پاسداشت جایگاه زبان فارسی.
پیشنهاد من این است که نهادهای فرهنگی کشور، دانشگاهیان، شاعران، انجمنهای ادبی و صاحبنظران ادبیات فارسی، موضوع ایجاد این جایگاه را بهصورت جدی بررسی کنند و سازوکاری شفاف، مستقل و مبتنی بر معیارهای ادبی برای انتخاب آن طراحی شود.
کشوری که شعرش قرنها بخشی از هویت جهان بوده است، شایسته است برای شاعر ملی خود نیز جایگاهی درخور این میراث داشته باشد.
این پرسش را باید جدی گرفت: اگر کشورهای جوانتر برای شعر و شاعر ملی خود جایگاه رسمی تعریف کردهاند، چرا ایران با این همه پیشینه و سرمایه شعری، نباید چنین جایگاهی داشته باشد؟ این درحالی است که قرنها این جایگاه در ایران کهن وجود داشته است.
گاهِ آن است که درباره احیای مفهوم «ملکالشعرای ایران» نه بهعنوان یک عنوان تشریفاتی، بلکه بهعنوان نمادی از احترام به شعر، زبان فارسی و هویت فرهنگی ایران گفتوگو کنیم.»
انتهای پیام
