۱۴۰۵-۰۴-۲۳ | ۱۱:۲۳
منبع: نمایندگی مرکزی
پسته زرندیه گرفتار در سه‌ضلعی بحران/تیغ خاموشی‌ها زیر گلوی طلای سبز

پسته زرندیه گرفتار در سه‌ضلعی بحران/تیغ خاموشی‌ها زیر گلوی طلای سبز

مرکزی (ایسنا) - پسته، محصولی که سال‌ها سهم قابل توجهی در ارزآوری غیرنفتی کشور داشته و نام ایران را در بازارهای جهانی تثبیت کرده است، این روزها زیر سایه بحران‌های پی‌درپی تولید، روزهای دشواری را پشت سر می‌گذارد.

در حالی که کاهش منابع آبی، خاموشی‌های برق، تغییرات اقلیمی و افزایش هزینه‌های تولید، نفس باغداران را به شماره انداخته، آمارها نیز از افت قابل توجه تولید این محصول راهبردی در سال جاری حکایت دارد؛ به‌گونه‌ای که پیش‌بینی می‌شود تولید پسته کشور از حدود ۲۵۰ هزار تن در سال گذشته به حدود ۱۳۰ هزار تن در سال جاری کاهش یابد؛ کاهشی که زنگ خطر را برای یکی از مهم‌ترین محصولات صادرات‌محور ایران به صدا درآورده است.

در این میان، شهرستان زرندیه در استان مرکزی که با در اختیار داشتن نزدیک به ۸۰ درصد باغ‌های پسته استان، یکی از قطب‌های مهم تولید این محصول در کشور به شمار می‌رود، بیش از هر زمان دیگری در معرض پیامدهای این بحران قرار گرفته است. شهرستانی که سال‌ها به واسطه اقلیم مناسب، خاک حاصلخیز و تولید پسته باکیفیت و عمدتاً ارگانیک، جایگاه ویژه‌ای در زنجیره تولید و صادرات پسته ایران به دست آورده و امروز هزاران خانوار، معیشت خود را از باغ‌های پسته این منطقه تأمین می‌کنند.

زرندیه با حدود ۱۲ هزار هکتار باغ پسته در استان مرکزی، میزبان بیش از ۱۰ هزار هکتار از این باغ‌هاست؛ هشت هزار هکتار در منطقه سلطان‌احمدلو و حدود دو هزار هکتار در منطقه خشکرود قرار دارد. محصول این باغ‌ها پس از فرآوری، به بازارهای بین‌المللی از جمله کشورهای اوراسیا، ترکیه، روسیه، کشورهای حاشیه خلیج فارس و دیگر کشورهای همسایه صادر می‌شود و نقش مهمی در ارزآوری و اشتغال منطقه ایفا می‌کند.

با این حال، آنچه امروز باغداران زرندیه را بیش از هر چیز نگران کرده، تنها کاهش محصول امسال نیست؛ بلکه تداوم مجموعه‌ای از چالش‌های زیرساختی از جمله کمبود منابع آب، خاموشی‌های مکرر برق در حساس‌ترین مقطع آبیاری، افزایش هزینه‌های تولید و آسیب دیدن جوانه‌های بارده سال آینده است؛ عواملی که به گفته فعالان این بخش، نه تنها عملکرد باغ‌ها را در سال جاری کاهش داده، بلکه آینده تولید پسته در این منطقه را نیز با تهدیدی جدی روبه‌رو کرده است.

در چنین شرایطی، بررسی وضعیت باغ‌های پسته زرندیه، مطالبات باغداران و چالش‌های پیش‌روی این صنعت، بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است؛ صنعتی که فعالان آن معتقدند مشکل اصلی، نبود بازار برای صادرات نیست، بلکه استمرار موانع تولید و ضعف زیرساخت‌هاست؛ چالش‌هایی که اگر برای رفع آنها چاره‌ای اندیشیده نشود، می‌تواند جایگاه یکی از مهم‌ترین قطب‌های تولید پسته کشور را با تهدیدی جدی مواجه کند.

افت بیش از ۵۰ درصدی تولید پسته کشور در سال جاری/ خاموشی‌ها، تهدید جدی برای محصول امسال و سال آینده

در همین رابطه محمود بارانی عضو کمیسیون باغبانی و مسئول دپارتمان اتاق اصناف کشاورزی ایران در گفت‌وگویی تفصیلی با ایسنا، اظهار کرد: امسال برای بخش عمده‌ای از باغ‌های پسته کشور، سال «نیاور» محسوب می‌شود و همین مسئله در کنار مشکلات زیرساختی، شرایط تولید را نسبت به سال گذشته به مراتب دشوارتر کرده است.

وی با اشاره به برآوردهای انجام شده درباره میزان تولید پسته کشور افزود: سال گذشته میزان تولید پسته ایران در حدود ۲۵۰ هزار تن برآورد شد، اما پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهد که این رقم در سال جاری به حدود ۱۳۰ هزار تن کاهش خواهد یافت؛ موضوعی که بیانگر افت بیش از ۵۰ درصدی تولید نسبت به سال گذشته است.

پسته زرندیه گرفتار در سه‌ضلعی بحران/تیغ خاموشی‌ها زیر گلوی طلای سبز

عضو کمیسیون باغبانی و مسئول دپارتمان اتاق اصناف کشاورزی ایران ادامه داد: این کاهش صرفاً ناشی از چرخه طبیعی باردهی باغ‌های پسته نیست، بلکه مجموعه‌ای از عوامل از جمله تنش‌های آبی، محدودیت‌های تأمین برق، افزایش فشار بر منابع آب زیرزمینی و خسارت‌هایی که خاموشی‌های سال گذشته به باغ‌ها وارد کرد، در شکل‌گیری این وضعیت نقش داشته‌اند.

نقش خاموشی‌های سال گذشته در کاهش تولید امسال

وی با اشاره به ویژگی بیولوژیکی درخت پسته اظهار کرد: درخت پسته برخلاف بسیاری از محصولات باغی، محصولی دو ساله است و جوانه‌هایی که در سال جاری تشکیل می‌شوند، پایه و اساس محصول سال آینده را شکل می‌دهند. در اصطلاح باغداران، جوانه‌های امسال همان «پتک‌های سال آینده» هستند و اگر این جوانه‌ها به هر دلیلی از جمله تنش آبی یا اختلال در آبیاری آسیب ببینند، محصول سال آینده نیز به همان میزان تحت تأثیر قرار خواهد گرفت.

وی تصریح کرد: خاموشی‌های برق و کمبود آب در سال گذشته موجب شد بسیاری از این جوانه‌ها تشکیل نشوند یا در ادامه رشد از بین بروند و ریزش پیدا کنند؛ بنابراین بخشی از کاهش تولید امسال، نتیجه مستقیم تنش‌هایی است که باغ‌ها در سال گذشته متحمل شدند.

بارانی تأکید کرد: همین موضوع اهمیت مدیریت صحیح منابع آب و برق در باغ‌های پسته را دوچندان می‌کند، زیرا خسارت ناشی از قطع برق تنها به همان سال محدود نمی‌شود و آثار آن در سال بعد نیز نمایان خواهد شد.

زرندیه؛ استثنای تولید پسته در سال کم‌بار

وی با اشاره به شرایط متفاوت باغ‌های شهرستان زرندیه گفت: اگرچه امسال در سطح کشور سال کم‌باری محسوب می‌شود، اما شرایط باغ‌های زرندیه با بسیاری از مناطق پسته‌خیز کشور تفاوت دارد. بخش عمده باغ‌های پسته این شهرستان جوان هستند و هنوز به طور کامل وارد چرخه شدید آور و نیاور نشده‌اند؛ به همین دلیل شرایط تولید در زرندیه نسبت به سایر مناطق مناسب‌تر است.

رئیس نظام صنفی کشاورزی شهرستان زرندیه اظهار کرد: بر اساس بررسی‌های انجام شده، پیش‌بینی می‌شود میزان برداشت پسته در شهرستان زرندیه امسال حدود ۳۰ درصد نسبت به سال گذشته افزایش پیدا کند، اما تحقق این پیش‌بینی وابستگی مستقیمی به تأمین پایدار برق و امکان آبیاری منظم باغ‌ها دارد. هرگونه اختلال در برنامه آبیاری طی هفته‌های آینده می‌تواند این افزایش تولید را نیز تحت تأثیر قرار دهد و بخشی از ظرفیت موجود را از بین ببرد.

تیر و مرداد؛ حساس‌ترین مقطع برای باغ‌های پسته

رئیس تعاونی تولیدکنندگان پسته استان مرکزی با بیان اینکه اکنون باغ‌های پسته در حساس‌ترین مرحله رشد قرار دارند، گفت: در ماه‌های تیر و مرداد، مغز پسته تشکیل می‌شود و درخت بیشترین نیاز را به آب دارد. اگر در این مقطع آبیاری با اختلال مواجه شود، محصول دیگر فرصت جبران نخواهد داشت و پسته‌ها یا مغز نمی‌گیرند یا کیفیت آنها به شدت کاهش پیدا می‌کند.

پسته زرندیه گرفتار در سه‌ضلعی بحران/تیغ خاموشی‌ها زیر گلوی طلای سبز

وی ادامه داد: به همین دلیل از استاندار، فرماندار، مسئولان وزارت نیرو و دستگاه‌های اجرایی درخواست کرده‌ایم حداقل در این دو ماه حساس، شرایط ویژه‌ای برای تأمین برق چاه‌های کشاورزی در نظر بگیرند. خسارتی که خاموشی برق در تیر و مرداد به باغ‌های پسته وارد می‌کند، تنها مربوط به محصول همان سال نیست، بلکه بر عملکرد سال آینده نیز اثر مستقیم دارد و عملاً دو فصل تولید را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

خاموشی روزانه، زمان آبیاری را عملاً نصف می‌کند

عضو کمیسیون باغبانی و مسئول دپارتمان اتاق اصناف کشاورزی ایران با اشاره به آثار فنی خاموشی‌های برق بر شبکه‌های آبیاری اظهار کرد: زمانی که برق چاه کشاورزی قطع می‌شود، صرفاً همان دو یا سه ساعت از دست نمی‌رود، بلکه پس از وصل مجدد برق نیز زمان قابل توجهی لازم است تا موتورپمپ‌ها راه‌اندازی شوند، آب وارد خطوط انتقال شود، فشار شبکه به حالت عادی بازگردد و آب به انتهای باغ برسد. در عمل، خاموشی چند ساعته باعث از بین رفتن بخش قابل توجهی از زمان مفید آبیاری می‌شود و این مسئله در فصل گرمای تابستان خسارت سنگینی به باغداران وارد می‌کند.

وی افزود: این وضعیت نه تنها موجب اتلاف زمان مفید آبیاری می‌شود، بلکه استهلاک تجهیزات، آسیب به موتورپمپ‌ها، فشار مضاعف بر خطوط انتقال آب و حتی ریزش برخی چاه‌های کشاورزی را نیز در پی دارد. بسیاری از خسارت‌های ناشی از خاموشی برق قابل جبران نیست و هزینه تعمیر تجهیزات و کاهش عملکرد باغ‌ها فشار مضاعفی بر تولیدکنندگان وارد می‌کند.

این تولیدکننده پسته در ادامه گفت: سال گذشته خاموشی روزانه چاه‌های کشاورزی حدود پنج ساعت بود که خسارت بسیار زیادی به باغداران وارد کرد، اما با پیگیری‌های انجام شده و همکاری مسئولان استانی، این مدت در سال جاری به حدود دو ساعت و نیم در روز کاهش یافته است.

وی ضمن قدردانی از پیگیری‌های استاندار و فرماندار استان مرکزی اظهار کرد: اگرچه کاهش مدت خاموشی اقدام مثبتی است، اما همچنان نحوه اجرای آن مشکلات فراوانی برای باغداران ایجاد می‌کند؛ زیرا خاموشی‌ها به صورت روزانه و پراکنده اعمال می‌شوند و همین مسئله موجب اختلال گسترده در فرآیند آبیاری می‌شود.

تجمیع خاموشی‌ها؛ مطالبه اصلی باغداران پسته

رئیس تعاونی تولیدکنندگان پسته استان مرکزی با تأکید بر اینکه باغداران ضرورت مدیریت مصرف برق را درک می‌کنند، گفت: آنها انتظار دارند این محدودیت‌ها به گونه‌ای مدیریت شود که کمترین خسارت به بخش تولید وارد شود. پیشنهاد ما این است که خاموشی‌های برق در فصل حساس آبیاری به جای آنکه هر روز به مدت دو تا سه ساعت اعمال شود، به صورت تجمیعی و بر اساس یک برنامه مشخص اجرا شود. به عنوان نمونه، اگر قرار است هر چاه در طول هفته چند ساعت خاموش باشد، بهتر است این زمان در قالب یک روز مشخص در هفته و به صورت یکجا اعمال شود تا باغدار بتواند برنامه آبیاری خود را بر اساس آن تنظیم کند.

وی تصریح کرد: تجربه اجرای چنین مدلی در برخی مناطق استان کرمان نشان داده است که تجمیع خاموشی‌ها، خسارت بسیار کمتری نسبت به خاموشی‌های روزانه و پراکنده به باغداران وارد می‌کند. اگر ناگزیر به اعمال محدودیت برق هستیم، اجرای برنامه‌ای منظم و قابل پیش‌بینی، به مراتب خسارت کمتری نسبت به خاموشی‌های روزانه و نامنظم خواهد داشت.

درخواست برای مدیریت عادلانه خاموشی‌ها

بارانی یکی دیگر از مطالبات باغداران را اصلاح نحوه اعمال خاموشی بر چاه‌های کشاورزی عنوان کرد و گفت: در حال حاضر تمام چاه‌های کشاورزی، بدون توجه به میزان مجوز برداشت آب، به یک شکل با محدودیت برق مواجه می‌شوند. برخی چاه‌ها دارای پروانه بهره‌برداری سه هزار ساعته، برخی چهار هزار ساعته هستند و برخی نیز شش هزار ساعت مجوز برداشت آب در سال دارند، اما هنگام اعمال خاموشی، همه این چاه‌ها به یک میزان محدود می‌شوند.

رئیس تعاونی تولیدکنندگان پسته استان مرکزی ادامه داد: این شیوه با عدالت سازگار نیست، زیرا بهره‌برداری که مجوز برداشت بیشتری دارد، نباید همان محدودیتی را تحمل کند که برای چاهی با مجوز کمتر اعمال می‌شود. انتظار داریم وزارت نیرو برنامه خاموشی‌ها را متناسب با میزان مجوز قانونی هر چاه تنظیم کند تا حقوق بهره‌برداران رعایت شود.

زرندیه؛ پایلوت اجرای کنتورهای حجمی

بارانی با اشاره به همکاری گسترده باغداران زرندیه با وزارت نیرو گفت: شهرستان زرندیه یکی از نخستین مناطق کشور بود که برای اجرای طرح کنتورهای حجمی اعلام آمادگی کرد. در منطقه سلطان‌احمدلو و دیگر مناطق پسته‌خیز شهرستان، حدود ۷۲ حلقه چاه کشاورزی به عنوان پایلوت اجرای این طرح انتخاب شدند.

پسته زرندیه گرفتار در سه‌ضلعی بحران/تیغ خاموشی‌ها زیر گلوی طلای سبز

رئیس تعاونی تولیدکنندگان پسته استان مرکزی اظهار کرد: تعاونی‌های پسته‌کاران با وجود همه دغدغه‌ها، همکاری کاملی با وزارت نیرو، شرکت‌های معرفی شده و دستگاه‌های اجرایی داشتند تا این طرح به نتیجه برسد. هدف از نصب کنتورهای حجمی این بود که میزان مصرف آب هر بهره‌بردار به صورت دقیق اندازه‌گیری شود و کشاورز بتواند در چارچوب پروانه بهره‌برداری خود، هر زمان که باغ نیاز داشت از سهمیه قانونی آب استفاده کند.

وی با بیان اینکه اجرای این طرح هزینه سنگینی بر دوش کشاورزان گذاشت، افزود: برای نصب هر دستگاه کنتور حجمی، باغداران حدود ۸۰ میلیون تومان هزینه پرداخت کردند. این هزینه در شرایطی از سوی کشاورزان تأمین شد که انتظار می‌رفت با اجرای این طرح، مدیریت مصرف برق و آب نیز بر همان اساس انجام شود.

رئیس تعاونی تولیدکنندگان پسته استان مرکزی تصریح کرد: بسیاری تصور می‌کردند این تجهیزات توسط دولت تأمین خواهد شد، در عمل بخش عمده هزینه‌ها را خود کشاورزان پرداخت کردند تا در اجرای سیاست‌های مدیریت منابع آب با دولت همکاری کنند.

وقتی برق می‌رود، پسته هم می‌رود/انتقاد از عمل نشدن به وعده‌های وزارت نیرو

بارانی با انتقاد از نحوه اجرای طرح کنتورهای حجمی اظهار کرد: متأسفانه با وجود همکاری کامل کشاورزان، امروز همان چاه‌هایی که هزینه نصب کنتورهای هوشمند را پرداخت کرده‌اند نیز مانند سایر چاه‌ها با خاموشی‌های یکسان مواجه هستند. اگر قرار باشد همه چاه‌ها بدون توجه به اطلاعات ثبت شده در کنتورهای حجمی و میزان مجوز برداشت، به یک شکل خاموش شوند، فلسفه اجرای این طرح زیر سؤال می‌رود.

وی ادامه داد: انتظار ما این بود که پس از نصب کنتورهای حجمی، هر بهره‌بردار متناسب با سهمیه قانونی خود امکان مدیریت مصرف آب را داشته باشد، نه اینکه زمان استفاده از چاه صرفاً بر اساس برنامه خاموشی تعیین شود. اگر دستگاه‌های اجرایی به تعهدات خود عمل نکنند، طبیعی است که اعتماد کشاورزان نسبت به اجرای طرح‌های مشابه در آینده کاهش پیدا کند.

همکاری کشاورزان نباید به زیان آنها تمام شود

بارانی گفت: باغداران زرندیه همیشه در اجرای برنامه‌های وزارت نیرو، سازمان جهاد کشاورزی و شرکت آب منطقه‌ای پیشگام بوده‌اند و با وجود هزینه‌های سنگین، همکاری لازم را انجام داده‌اند.

وی افزود: انتظار این است که این همکاری‌ها نیز با همکاری متقابل دستگاه‌های اجرایی پاسخ داده شود، نه اینکه کشاورز پس از پرداخت هزینه‌های سنگین، همچنان با همان محدودیت‌های گذشته روبه‌رو باشد. اگر قرار باشد نتیجه همکاری کشاورزان صرفاً افزایش محدودیت‌ها باشد، در آینده انگیزه‌ای برای مشارکت در اجرای طرح‌های ملی باقی نخواهد ماند.

رئیس تعاونی تولیدکنندگان پسته استان مرکزی بار دیگر بر اهمیت دو ماه پیش‌رو تأکید کرد و گفت: اکنون مرحله مغزگیری پسته آغاز شده و این دوره، حساس‌ترین زمان آبیاری باغ‌ها به شمار می‌رود. در فصل زمستان بسیاری از چاه‌های کشاورزی چندین ماه خاموش هستند و عملاً مصرفی ندارند، اما در تیر و مرداد، هر ساعت تأخیر در آبیاری می‌تواند مستقیماً کیفیت و کمیت محصول را کاهش دهد.

بارانی تصریح کرد: درخواست ما از مسئولان این است که حداقل در این دو ماه، شرایط ویژه‌ای برای تأمین برق بخش کشاورزی در نظر بگیرند تا خسارت‌های ناشی از خاموشی‌ها به حداقل برسد.

استقبال گسترده پسته‌کاران زرندیه از نیروگاه‌های خورشیدی

عضو کمیسیون باغبانی و مسئول دپارتمان اتاق اصناف کشاورزی ایران با اشاره به حرکت تدریجی بخش کشاورزی به سمت استفاده از انرژی‌های تجدیدپذیر اظهار کرد: در سال‌های اخیر باغداران پسته شهرستان زرندیه استقبال قابل توجهی از احداث نیروگاه‌های خورشیدی داشته‌اند و بسیاری از بهره‌برداران برای دریافت مجوز و آغاز اجرای این طرح‌ها اقدام کرده‌اند.

وی افزود: بخش عمده‌ای از مجوزهای لازم اخذ شده و هم‌اکنون قراردادهای اجرایی در حال نهایی شدن است. بسیاری از باغداران به این جمع‌بندی رسیده‌اند که برای کاهش وابستگی به شبکه برق و جلوگیری از خسارت‌های ناشی از خاموشی‌ها، توسعه نیروگاه‌های خورشیدی یک ضرورت اجتناب‌ناپذیر است.

بارانی با بیان اینکه شهرستان زرندیه در این حوزه جزو مناطق پیشرو کشور محسوب می‌شود، ادامه داد: میزان ظرفیت نیروگاه‌های خورشیدی در حال احداث در شهرستان به گونه‌ای است که در آینده می‌تواند از میزان مصرف برق بخش کشاورزی شهرستان نیز فراتر رود.

رئیس تعاونی تولیدکنندگان پسته استان مرکزی درباره برنامه‌های این تعاونی گفت: تعاونی تولیدکنندگان پسته استان مرکزی نیز اجرای یک نیروگاه خورشیدی دو مگاواتی را آغاز کرده است. در حالی که مجموع مصرف برق چاه‌های کشاورزی این مجموعه حدود ۶۰۰ کیلووات است، ظرفیت نیروگاه در حال احداث بیش از سه برابر نیاز فعلی طراحی شده تا علاوه بر تأمین برق مورد نیاز، امکان کمک به پایداری شبکه نیز فراهم شود. عملیات اجرایی پروژه آغاز شده، اما هنوز وارد مدار بهره‌برداری نشده است و به فصل برداشت امسال نخواهد رسید.

موانع توسعه انرژی خورشیدی

وی مهم‌ترین موانع توسعه نیروگاه‌های خورشیدی را کمبود پنل، نوسانات شدید قیمت تجهیزات، نبود ثبات در بازار، مشکلات تأمین مالی و همکاری محدود بانک‌ها عنوان کرد و گفت: از نظر فنی و اجرایی مشکلی برای احداث نیروگاه وجود ندارد، اما شرایط اقتصادی و مالی، سرعت اجرای طرح‌ها را کاهش داده است.

رئیس تعاونی تولیدکنندگان پسته استان مرکزی تأکید کرد: اگر حمایت‌های بانکی و تأمین تجهیزات تسهیل شود، بخش کشاورزی آمادگی بالایی برای سرمایه‌گذاری در حوزه انرژی‌های تجدیدپذیر دارد.

پایانه صادراتی پسته استان مرکزی در آستانه بهره‌برداری/سرمایه‌گذاری ۵۴ میلیارد تومانی بخش خصوصی

وی در بخش دیگری از سخنان خود از آماده شدن پایانه صادراتی پسته استان مرکزی خبر داد و اظهار کرد: عملیات اجرایی این مجموعه به پایان رسیده و تلاش می‌کنیم همزمان با فصل برداشت امسال فعالیت رسمی آن آغاز شود. استاندار استان مرکزی نیز از این مجموعه بازدید کرده و راهنمایی‌های لازم برای تسریع در راه‌اندازی آن ارائه شده است.

رئیس تعاونی تولیدکنندگان پسته استان مرکزی با اشاره به مشخصات این پروژه گفت: تاکنون حدود ۵۴ میلیارد تومان سرمایه‌گذاری توسط بخش خصوصی برای احداث این پایانه انجام شده است. این مجموعه در زمینی به وسعت ۴۰ هکتار در کیلومتر ۵۵ آزادراه تهران–ساوه احداث شده و تمامی زیرساخت‌های آن شامل تأمین آب، برق، محوطه‌سازی، حصارکشی، ساختمان‌های اداری و تأسیسات مورد نیاز تکمیل شده است.

بارانی یادآور شد: کلنگ احداث این پایانه در سال ۱۳۸۵ به زمین زده شد و اکنون پس از سال‌ها پیگیری، پروژه به مرحله بهره‌برداری رسیده است. در این مجموعه تمام مراحل فرآوری پسته شامل پوست‌گیری، شست‌وشو، نم‌گیری، بوگیری، خشک‌کردن، نوار نقاله‌های سورتینگ، درجه‌بندی و بسته‌بندی انجام خواهد شد.

رئیس تعاونی تولیدکنندگان پسته استان مرکزی افزود: هدف این است که پسته بلافاصله پس از برداشت وارد پایانه شود و پس از طی تمام مراحل استاندارد، آماده عرضه در بازارهای داخلی و صادراتی شود. این پایانه علاوه بر استان مرکزی، ظرفیت ارائه خدمات به تولیدکنندگان استان‌های همجوار را نیز خواهد داشت.

پسته هست، بازار هست؛ آنچه نیست زیرساخت تولید است

بارانی با بیان اینکه ما مشکل بازار صادرات نداریم؛ مشکل اصلی ما تولید است، توضیح داد: حدود ۹۰ درصد پسته تولیدی منطقه قابلیت صادرات دارد و بازارهای هدف متعددی برای آن وجود دارد. عراق، امارات متحده عربی، ترکیه، افغانستان و پاکستان از مهم‌ترین مقاصد صادراتی پسته ایران هستند و تقاضا برای این محصول همچنان بالاست.

پسته زرندیه گرفتار در سه‌ضلعی بحران/تیغ خاموشی‌ها زیر گلوی طلای سبز

وی با تأکید بر ظرفیت بالای بازارهای صادراتی گفت: حتی اگر میزان تولید فعلی دو برابر شود، باز هم امکان صادرات آن وجود دارد و بازار برای این محصول فراهم است. محدودیت اصلی در بخش تولید است چراکه مشکلات برق، کمبود آب، افزایش هزینه نهاده‌ها، دشواری تأمین کود، کمبود تجهیزات مکانیزاسیون و سایر ضعف‌های زیرساختی، توان تولیدکنندگان را کاهش داده است.

رئیس تعاونی تولیدکنندگان پسته استان مرکزی با ابراز نگرانی از روند موجود اظهار کرد: متأسفانه هر سال نسبت به سال قبل با افت تولید مواجه می‌شویم و اگر مشکلات زیرساختی حل نشود، این روند می‌تواند جایگاه پسته ایران را در بازارهای جهانی تهدید کند. کشور ظرفیت بالایی در تولید و صادرات پسته دارد، اما حفظ این جایگاه نیازمند سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های آب، برق، مکانیزاسیون و حمایت از باغداران است.

به گزارش ایسنا، آنچه امروز در باغ‌های پسته زرندیه جریان دارد، صرفاً یک چالش محلی یا فصلی نیست؛ بلکه نشانه‌ای از مجموعه مشکلاتی است که آینده یکی از مهم‌ترین محصولات باغی و صادراتی کشور را تهدید می‌کند. محصولی که علاوه بر نقش مؤثر در ارزآوری، معیشت هزاران خانوار را در مناطق پسته‌خیز تأمین کرده است، در واقع پسته‌کاری، ستون اصلی اقتصاد بسیاری از روستاهای زرندیه محسوب می‌شود و تنها در منطقه سلطان‌احمدلو برای حدود چهار هزار نفر اشتغال مستقیم ایجاد کرده است. از این رو، کاهش تولید این محصول، صرفاً یک مسئله کشاورزی نیست؛ بلکه می‌تواند پیامدهای اقتصادی و اجتماعی گسترده‌ای به دنبال داشته باشد.

کارشناسان و تولیدکنندگان بر این باورند که اگرچه تغییرات اقلیمی و کاهش منابع آبی، واقعیتی انکارناپذیر است، اما بخش قابل توجهی از خسارت‌های وارد شده به باغ‌های پسته، با مدیریت صحیح منابع، برنامه‌ریزی دقیق و اصلاح برخی سیاست‌های اجرایی قابل کنترل است.

زرندیه امروز در نقطه‌ای ایستاده است که تصمیم‌های اتخاذ شده در ماه‌ها و سال‌های پیش‌رو، می‌تواند آینده تولید پسته در این منطقه را رقم بزند. اگر چالش‌های زیرساختی و مدیریتی با نگاهی آینده‌نگر برطرف شود، این شهرستان همچنان می‌تواند جایگاه خود را به عنوان یکی از قطب‌های تولید و صادرات پسته ایران حفظ کند؛ اما اگر مشکلات کنونی استمرار یابد، کاهش تولید، افت درآمد باغداران، تضعیف صادرات و از دست رفتن بخشی از ظرفیت ارزشمند کشاورزی کشور، دور از انتظار نخواهد بود.

انتهای پیام

آخرین اخبار استان ها