به گزارش ایسنا، داوود نجفیان در آیین اختتامیه طرح ملی دانش آموزی نجات آب(داناب) که روز شنبه ۲۷ تیر در شرکت آب منطقهای و با همکاری اداره کل آموزش و پرورش البرز برگزار شد، ضمن قدردانی از ادارهکل آموزش و پرورش استان البرز و مجریان طرح، اظهار کرد: بنیان اصلی اجرای این برنامه بر عهده آموزش و پرورش است و خوشبختانه در مقایسه با بسیاری از استانهای کشور، طرح داناب در البرز با کیفیت مطلوب، اشتیاق و همراهی خوب فرهنگیان اجرا شده است. بخش عمده موفقیت این طرح مرهون تلاش همکاران آموزش و پرورش و همچنین کارشناسان شرکت آب منطقهای است که طی سه سال گذشته اجرای مستمر آن را دنبال کردهاند.
وی با بیان اینکه مخاطبان اصلی این طرح دانشآموزان هستند، افزود: امسال حدود ۸۰ هزار دانشآموز البرزی تحت پوشش آموزشهای طرح داناب قرار گرفتهاند و هدف این است که این دانشآموزان به عنوان سفیران آب، پیام مدیریت مصرف و حفاظت از منابع آبی را به خانوادهها و جامعه منتقل کنند.
نجفیان، ادامه داد: در شرایط فعلی دیگر نمیتوان انتظار داشت که با تزریق اعتبار، اجرای پروژههای عمرانی، ساخت سد، انتقال آب یا حفر چاه بتواند بحران آب را برطرف کرد، زیرا تقریباً تمام ظرفیت منابع آبی کشور مورد بهرهبرداری قرار گرفته است.
برداشت از منابع آب بسیار فراتر از استاندارد جهانی است
مدیرعامل شرکت آب منطقهای البرز با اشاره به شاخصهای جهانی بهرهبرداری از منابع آب گفت: استانداردهای بینالمللی تأکید میکنند که حداکثر ۴۰ درصد منابع آب تجدیدپذیر باید مورد استفاده قرار گیرد تا پایداری منابع حفظ شود، اما متأسفانه در ایران نه تنها همه منابع آب سطحی مورد استفاده قرار گرفته، بلکه برداشت از آبهای زیرزمینی نیز به شدت افزایش یافته و عملاً بیش از ظرفیت مجاز از منابع آبی کشور برداشت میشود.
وی افزود: این وضعیت تقریباً در هیچ نقطهای از دنیا، حتی در کشورهای خشک، مشاهده نمیشود که تمامی ظرفیت منابع آبی برای مصارف مختلف به کار گرفته شود.
مصرف آب در البرز دو برابر استاندارد جهانی است
نجفیان با اشاره به الگوی مصرف آب در کشور اظهار کرد: در کشورهای توسعهیافته اروپایی که با کمبود آب مواجه نیستند، سرانه مصرف آب شرب کمتر از ۱۲۰ لیتر در شبانهروز است، اما در استان البرز این میزان به حدود ۲۲۰ تا ۲۴۰ لیتر در شبانهروز میرسد؛ یعنی تقریباً دو برابر متوسط جهانی و نزدیک به سه برابر بسیاری از کشورهایی که حتی بحران آب ندارند.
وی ادامه داد: برخلاف متوسط کشور که حدود شش درصد منابع آب در بخش شرب مصرف میشود، این رقم در البرز حدود ۳۳ درصد است. این آمار نشان میدهد که تمرکز و بارگذاری جمعیت در استان البرز بسیار فراتر از ظرفیت طبیعی آن است.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای البرز با انتقاد از روند توسعه در استان گفت: توسعه بیرویه جمعیت، صنایع و ساختوساز در جغرافیای محدود البرز نتیجه تصمیمات اشتباه در مدیریت سرزمین است. این استان ظرفیت مشخصی دارد، اما همچنان توسعه در بخشهای مختلف ادامه دارد؛ در حالی که منابع آب دیگر پاسخگوی این روند نیست.
همه دشتهای البرز ممنوعه هستند
نجفیان با اشاره به وضعیت منابع آب زیرزمینی استان اظهار کرد: حدود ۷۰ درصد آب مورد نیاز البرز از منابع آب زیرزمینی تأمین میشود و تمامی دشتهای استان در وضعیت ممنوعه قرار دارند.
وی برای تشریح وضعیت افت منابع آب گفت: در گذشته در برخی مناطق استان با حفاری چاه در عمق هشت تا ۱۲ متر به آب فراوان میرسیدند، اما امروز برای دستیابی به حدود پنج لیتر آب باید تا عمق ۳۰۰ متری زمین حفاری شود.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای البرز با اشاره به شرایط سدهای استان گفت: طی پنج تا شش سال گذشته خشکسالیهای پیاپی، منابع آبی استان را با بحران جدی مواجه کرد. به طوری که سد کرج برای نخستین بار در طول تاریخ بهرهبرداری خود به حجم مرده شش میلیون مترمکعب رسید.
وی تاکید کرد: اگر امروز در سد کرج آبی مشاهده میشود، تصور نشود که بارندگیها افزایش یافته است؛ این وضعیت حاصل کاهش شدید مصرف و اعمال محدودیتهای گسترده بوده است.
نجفیان همچنین درباره سد طالقان گفت: اگر اکنون حدود ۵۰ تا ۶۰ درصد مخزن سد طالقان آب دارد، به دلیل کاهش مصرف است، نه افزایش منابع. برای حفظ آب شرب، طی چند سال گذشته آبیاری حدود ۱۲ تا ۱۳ هزار هکتار از باغهای سرحدآباد و شهریار با بیش از ۷۰ سال سابقه کشت و نیز دشت حاصلخیز قزوین که یکی از قدیمیترین و مدرنترین شبکههای آبیاری کشور را دارد، اختصاص داده نشد تا آب برای تأمین شرب ذخیره شود.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای البرز اظهار کرد: با وجود خشک شدن رودخانهها، کاهش شدید آبدهی منابع و خشکیدگی درختان، برای تأمین آب شرب هر سال چاههای جدید حفر و خطوط انتقال اجرا میشود، اما این هزینهها به تنهایی بحران آب را حل نمیکند.
نجفیان تأکید کرد: هیچ پروژه عمرانی، هیچ سد، هیچ خط انتقال و هیچ اعتباری به تنهایی قادر به حل بحران آب نیست و تنها راهکار، مدیریت مصرف، اصلاح رفتار و همراهی مردم است. منابع آب متعلق به دولت نیست؛ این سرمایه متعلق به همه مردم و نسلهای آینده است و باید برای حفظ آن مشارکت کنند.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای البرز آموزش را مهمترین ابزار مقابله با بحران آب دانست و گفت: هر میزان هزینهای که برای فرهنگسازی، آموزش، اصلاح الگوی مصرف و تغییر نگرش جامعه صرف شود، ارزش آن بسیار بیشتر از اجرای پروژهها است.
نجفیان، اظهار کرد: به اعتقاد من دیگر زمان آن رسیده که نه فقط ۸۰ هزار دانشآموز، بلکه همه جمعیت کشور آموزش ببینند. همه باید نسبت به آینده منابع آب احساس مسئولیت داشته باشند، زیرا فرصت زیادی برای جبران باقی نمانده است.
وی در ادامه با اشاره به فرونشست زمین گفت: در برخی مناطق غرب استان البرز میزان فرونشست سالانه به ۲۸ سانتیمتر رسیده است؛ در حالی که استاندارد قابل قبول در کشورهای توسعهیافته تنها چهار میلیمتر در سال است. یعنی نرخ فرونشست در این مناطق حدود ۹۰ برابر استاندارد جهانی است.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای البرز اظهار کرد: با وجود این شرایط بحرانی، همچنان توسعه صنایع، افزایش جمعیت، توسعه کشاورزی و حتی فعالیت چاههای غیرمجاز و جلوگیری از انسداد آنها ادامه دارد، در حالی که تصمیمات امروز باید بر پایه ظرفیت واقعی منابع آب و حفظ منافع نسلهای آینده اتخاذ شود.
نجفیان ابراز امیدواری کرد: با تداوم این برنامه، فرهنگ مدیریت مصرف آب بیش از گذشته در جامعه نهادینه شود. هدف نهایی این طرح آن است که مردم منابع آب را سرمایه شخصی و ملی خود بدانند و با تغییر نگرش و اصلاح رفتار، در حفظ این امانت برای نسلهای آینده سهیم باشند.
انتهای پیام
