رضا نظری ارشد در گفتوگو با ایسنا با اشاره به فصل بیست و پنجم کاوشهای باستان شناسی انجام شده یکماهه اخیر در محوطه باستانی هگمتانه، اظهار کرد: هدف اصلی کاوشها با مجوز لازم و با تعیین پژوهشگاه میراث فرهنگی کشور و با توجه به مد نظر پایگاه، در راستای خوانا سازی فرج و بارو و در واقع استحکامات دفاعی شهر تاریخی و محوطه باستانی هگمتانه در ضلع جنوبی منتهی به سرگذر بود.
وی با بیان اینکه طبق اطلاعات قبلی، پیش از این باستان شناسان و علاقهمندان به میراث فرهنگی، مطالعات، کاوش و خاکبرداریهایی در محدوده ضلع شمالی محوطه و در پیرامون میدان هگمتانه و در ورودی محوطه انجام داده بودند، گفت: این باستان شناسان در این کاوشها با خیابان کشیهایی مواجه شده بودند که در شهرسازی همدان در پیش از انقلاب انجام شده است. در جریان خیابان کشیها و برشهای ایجاد شده توسط ماشین آلات شهرسازی، تپه باستانی هگمتانه متاسفانه به چند قسمت تقسیم شده که در طی خاکبرداری های انجام شده برای عبور خیابانها از وسط به یک سری آثار سنگی برخورد میکنند و چون تخته سنگها اضافه بوده، آنها را در چندین چاله در عرصه محوطه هگمتانه امروزی دپو میکنند.
مدیر پایگاه میراث جهانی هگمتانه ضمن تاکید بر اینکه این تخته سنگها به معنای واقعی کلمه پایه ستون دوره هخامنشی یا هر دوره خاص دیگری نیستند، گفت: تخته سنگی که به تازگی پیدا شده در واقع چیزی نبوده که تازه کشف شود و همه میدانستند که در محوطه هگمتانه دپو شده و در حال حاضر ۱۰ تا ۲۰ تخته سنگ وجود دارد که نیازمند مطالعات بیشتر است.
نظری ارشد همچنین خاطر نشان کرد: تخته سنگ مکشوفه در واقع شاید قرار بوده جزئی از یک پایه ستونی در یک دورهای که مشخص نیست باشد اما نیمه تمام و ناتمام در همان مراحل اولیه رها شده است که نمیشود آن را به عنوان یک پایه ستون واقعی دانست چرا که پایه ستون در باستان شناسی تعریف و معنای مختص به خود را دارد.
وی با بیان اینکه این تخته سنگ باید مطالعه و گونه شناسی روی آن انجام شود، گفت: از آنجایی که این تخته سنگ سندیت خیلی زیادی در رابطه با دورههای تاریخی که چه کاربری داشته است ندارد، بنابراین انتشار خبر مربوط به کشف پایه ستون هخامنشی شتاب زده بود.
نظری ارشد فرض دیگر این تخته سنگهای دپو شده را مصالح دور ریز دانست و گفت: مطالعات بیشتر باید توسط باستان شناسان انجام شود؛ از آنجایی که تعداد این تخته سنگها زیاد هستند امکان دارد در جریان خیابان کشی این مصالح مورد استفاده قرار گرفته و دور ریز شده است.
وی تصریح کرد: آنچه که مسلم است این است که نمیتوانیم به آن بعد تاریخی نسبت دهیم زیرا مطالعات تطبیقی و مقایسهای باید صورت گیرد و کارشناسان باستان شناسی و دوره هخامنشی و اساتید نظر دهند تا مشخص شود که آیا واقعا این تخته سنگها کاربری داشتهاند یا خیر؟ تخت سنگها در حال حاضر شباهتی به پایه ستون هخامنشی ندارند.
مدیر پایگاه میراث جهانی هگمتانه تاکید کرد:تخته سنگی یافت شده در تپه هگمتانه نازکتر از ابعادی است که بتواند در برابر یک ستون مقاومت کند. پایه ستون باید ابعاد ۱*۱ یا ۲*۲ در شکل مربع و مستطیل باشد که ستون بر روی پایه ستون سوار شود اما با بُعدی که تخته سنگ یافت شده دارد، در واقع هیچ کدام از شرایط یک پایه ستون را ندارد چون مساحت و ابعاد خاصی ندارد، شال ستونی هم نمیتواند روی آن نصب شود.
نظری ارشد ادامه داد: با توجه به شتابزدگی در انتشار خبر در حال حاضر میان علاقهمندان میراث فرهنگی و متخصصین این حوزه ابهام و سردرگمی ایجاد شده است.
وی در ادامه با اشاره به سالگرد ثبت جهانی محوطه باستانی هگمتانه نیز تصریح کرد: با توجه به شرایط حاکم بر کشور هنوز برای برگزاری مراسم دومین سالگرد ثبت جهانی هگمتانه برنامه ریزی نشده است. اما همه تلاش ما بر این است که بتوانیم مراسم دومین سالگرد را نیز برگزار کنیم.
نظری ارشد همچنین با اشاره به نخستین نشست شورای راهبردی پایگاه میراث جهانی هگمتانه در سال ۱۴۰۵، گفت: این نشست با حضور اعضای شورا در تیرماه برگزار شد و مهمترین برنامهها، پروژههای در حال اجرا و چشمانداز آینده این میراث جهانی مورد بررسی قرار گرفت. به طوری که گزارشی از مهمترین اقدامات ششماهه گذشته ارائه شد.
وی اظهار کرد: با توجه به شرایط خاص کشور در ماههای اخیر، تمامی برنامههای علمی، پژوهشی، کاوشهای باستانشناسی، پروژههای عمرانی، حفاظتی و مرمتی پایگاه با هماهنگی دفتر امور پایگاههای میراث ملی و جهانی وزارت میراثفرهنگی و ادارهکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان همدان بدون وقفه ادامه یافته است.
بهگزارش ایسنا، چندی پیش خبری منتشر شد مبنی بر این که در بیست و پنجمین مرحله از کاوشهای محوطه باستانی هگمتانه پایه ستونی مربوط به دوره هخامنشی کشف شده است. این خبر با هیجان زیاد منتشر شد اما بدون اطلاعات و توضیحات بیشتر و صحت و سقم آن در خاموشی به سر برد.
انتهای پیام
