محمدمهدی فرشچی موحد رئیس مرکز ملی فرش ایران در این جلسه با تأکید بر ضرورت احیای جایگاه فرش دستباف در اقتصاد کشور، گفت: آذربایجانشرقی با توجه به ظرفیتهای موجود و حضور نمایندگان توانمند در مجلس، میتواند به عنوان پایلوت اجرای بسیاری از برنامههای مرکز ملی فرش ایران انتخاب شود.
وی اظهار کرد: فرش دستباف تنها یک هنر نیست، بلکه نمونهای از اقتصاد مقاومتی است، چرا که مواد اولیه آن عمدتاً در داخل تأمین شده و محصول نهایی نیز قابلیت صادرات و ارزآوری دارد.
وی با اشاره به اشتغالزایی فرش دستباف افزود: ایجاد اشتغال در این حوزه نسبت به بسیاری از بخشها هزینه بسیار کمتری دارد و با سرمایهگذاری بهمراتب پایینتر میتوان یک شغل پایدار ایجاد کرد؛ بنابراین باید از این ظرفیت برای اشتغال و توسعه اقتصادی استفاده شود.
فرشچی بر ضرورت حمایت رسانه ملی از فرش دستباف تأکید کرد و گفت: این هنر ـ صنعت که از آن به عنوان یکی از نمادهای ملی کشور یاد میشود، نیازمند تبلیغات و معرفی گسترده است. در بسیاری از کشورها برای معرفی و توسعه محصولات فرهنگی و اقتصادی خود هزینههای قابل توجهی صرف تبلیغات میشود و ما نیز باید فرش ایرانی را در رسانه ملی به شکل جدی معرفی کنیم.
وی ادامه داد: مذاکراتی با مسئولان رسانه ملی انجام شده و امیدواریم نشستی با حضور فعالان حوزه فرش در صداوسیما برگزار شود تا ظرفیتهای رسانهای برای تبلیغ و حمایت از فرش دستباف مورد استفاده قرار گیرد.
وی با بیان اینکه مرکز ملی فرش ایران سه برنامه کوتاهمدت، میانمدت و بلندمدت را دنبال میکند، اظهار کرد: در برنامه کوتاهمدت باید مشکلات فوری این حوزه را با استفاده از همه ظرفیتهای موجود برطرف کنیم و در این میان، آذربایجانشرقی به دلیل ظرفیتهای ویژهای که دارد میتواند پایلوت اجرای بسیاری از برنامهها باشد.
رئیس مرکز ملی فرش ایران، یکی از مسائل مهم این حوزه را بیمه قالیبافان دانست و گفت: منابع و اعتبارات مربوط به بیمه باید تقویت شود. بر اساس آمار موجود، تعداد قالیبافان و فعالان این حوزه بسیار بیشتر از افرادی است که در حال حاضر تحت پوشش بیمه قرار دارند و این مسئله نیازمند پیگیری جدی در مجلس و دولت است.
وی افزود: از نمایندگان استان درخواست داریم موضوع بیمه قالیبافان را در مجلس به صورت جدی دنبال کنند تا بتوانیم بخشی از مشکلات این قشر را برطرف کرده و زمینه بازنشستگی افرادی را که سالها در این حوزه فعالیت کردهاند، فراهم کنیم.
وی در ادامه از تدوین سند راهبردی فرش دستباف کشور خبر داد و گفت: این سند مراحل نهایی خود را طی میکند و پس از تصویب در دولت، شورای عالی فرش کشور تشکیل خواهد شد که نمایندگان بخش دولتی و خصوصی در آن حضور خواهند داشت.
فرشچی ادامه داد: با تشکیل این شورا، بسیاری از مسائل و مشکلات فرش میتواند در یک ساختار منسجمتر دنبال شود و با توجه به حضور وزرا و مسئولان مرتبط، تصمیمگیری درباره مسائل این حوزه با هماهنگی بیشتری انجام خواهد گرفت.
وی همچنین درباره تأمین مواد اولیه فرش گفت: متأسفانه ابریشم از فهرست کالاهای ضروری خارج شده و این موضوع مشکلاتی را برای فعالان حوزه فرش ایجاد کرده است. در حال پیگیری این موضوع با مسئولان مرتبط در وزارت صنعت، معدن و تجارت و حوزه ارزی هستیم و تلاش میکنیم سازوکاری برای تأمین ارز مورد نیاز مواد اولیه فرش ایجاد شود.
وی تشکیل فراکسیون فرش در مجلس را یکی دیگر از مطالبات این حوزه عنوان کرد و گفت: در مجلس گذشته فراکسیون فرش با تعداد قابل توجهی از نمایندگان تشکیل شده بود و جای چنین فراکسیونی در مجلس فعلی خالی است. تشکیل فراکسیون فرش میتواند پیگیری مسائل این هنر ـ صنعت را در سطح ملی تقویت کند.
رئیس مرکز ملی فرش ایران با اشاره به نمایشگاه فرش دستباف تهران اظهار کرد: تلاش کردیم زمان برگزاری نمایشگاه را به تاریخ قبلی بازگردانیم و نمایشگاه امسال از ۱۷ تا ۲۱ شهریور برگزار شد. سال آینده نیز نمایشگاه در شهریورماه برگزار خواهد شد تا زمان برگزاری آن ثبات بیشتری داشته باشد.
وی همچنین بر ضرورت تقویت تبلیغات نمایشگاه فرش تأکید کرد و گفت: شهرداری تهران نیز باید در این زمینه همکاری بیشتری داشته باشد و نگاه صرفاً انتفاعی به تبلیغات نمایشگاه کنار گذاشته شود، چرا که فرش دستباف یک هنر ـ صنعت ملی است و حمایت از آن نیازمند همکاری همه دستگاههاست.
وی در ادامه از پیگیری تسهیلات برای تولیدکنندگان و خریداران فرش خبر داد و گفت: با صندوقهای مختلف تفاهمنامههایی منعقد شده و در حال نهایی کردن برخی جزئیات هستیم تا امکان تزریق منابع به بانکهای عامل فراهم شود.
رئیس مرکز ملی فرش ایران افزود: برای حمایت از خریداران فرش نیز مدلهایی در برخی استانها در حال اجراست. برای نمونه در استان کرمان، با مشارکت واحدهای معدنی و صنعتی و تزریق منابع به یک صندوق، زمینه ایجاد چند برابر تسهیلات برای تولیدکنندگان و خریداران فرش فراهم شده است. این مدل میتواند با توجه به ظرفیتهای صنعتی آذربایجانشرقی نیز در این استان اجرا شود.
وی ادامه داد: یکی از برنامههای مرکز ملی فرش ایران تشکیل کارگروه فرش دستباف در استانها با محوریت استانداران است تا مسائل این حوزه به شکل منسجم در سطح استانی پیگیری شود.
وی با تأکید بر ضرورت اصلاح قوانین مرتبط با فرش دستباف گفت: در برخی حوزهها قوانین موجود نیازمند اصلاح و در برخی موارد نیز به قانونگذاری جدید نیاز داریم. موضوع معافیتهای مالیاتی تولیدکنندگان و حتی فروشندگان فرش دستباف نیز در حال پیگیری است.
رئیس مرکز ملی فرش ایران با اشاره به ظرفیتهای ثبت جهانی فرش آذربایجانشرقی اظهار کرد: این استان از ظرفیت قابل توجهی در زمینه ثبت جهانی مناطق و تولیدات فرش برخوردار است و باید از این ظرفیت برای معرفی بیشتر فرش استان در بازارهای داخلی و خارجی استفاده شود.
وی بر ضرورت حمایت از حضور شرکتها و فعالان آذربایجانشرقی در نمایشگاههای تخصصی فرش تأکید کرد و گفت: مرکز ملی فرش ایران برای حمایت از برنامههای آموزشی و تخصصی استان نیز منابعی اختصاص داده است و آذربایجانشرقی میتواند از این ظرفیت برای تقویت آموزش و توسعه فعالیتهای مرتبط با فرش دستباف استفاده کند.

احیای فرش نیازمند توجه همزمان به بیمه، تولید، صادرات و بازار داخلی است
علی جعفریآذر نماینده مردم تبریز، آذرشهر و اسکو در مجلس شورای اسلامی با تأکید بر اینکه فرش یکی از ظرفیتهای مهم اشتغال، تولید، صادرات و ارزآوری آذربایجانشرقی است، گفت: باید مسائل این حوزه را از سطح طرح دغدغهها فراتر برده و با همکاری دولت، مجلس، تشکلهای صنفی و فعالان بخش خصوصی، راهکارهای عملیاتی برای رفع مشکلات فرش ارائه کنیم.
وی اظهار کرد: مطالبات مطرحشده از سوی فعالان فرش را شخصاً میپذیرم و بخش عمده نقدها، پیشنهادها و تذکرات مطرحشده درست است و باید برای حل آنها اقدام کنیم.
وی با اشاره به مشکلات قالیبافان در حوزه بیمه، افزود: بخشی از قالیبافانی که در سالهای گذشته بیمه شدهاند، به دلیل انجام نشدن تعهدات دولتهای مختلف نتوانستهاند از مزایای بازنشستگی استفاده کنند. در این خصوص پیگیریهایی انجام دادهام و فهرستی از این افراد نیز در اختیار ما قرار گرفته است.
جعفریآذر ادامه داد: باید اطلاعات جامع قالیبافانی که سالها حق بیمه پرداخت کردهاند اما به دلایل مختلف امکان بازنشستگی پیدا نکردهاند، جمعآوری شود تا بتوانیم برای تعیین تکلیف آنان اقدام کنیم.
وی با بیان اینکه برای حل بخشی از مشکلات فرش نیازمند اصلاح قوانین یا قانونگذاری جدید هستیم، گفت: اگر در حوزههای صنفی، تولید، مشاغل خانگی یا تأمین اجتماعی نیاز به اصلاح قانون یا ارائه طرح وجود داشته باشد، آمادگی داریم پیشنهادهای فعالان این حوزه را در قالب طرح در مجلس پیگیری کنیم و اگر موضوع نیازمند لایحه دولت باشد، آن را از مسیر دولت نیز دنبال خواهیم کرد.
وی با اشاره به اهمیت فرش و مشاغل روستایی در جلوگیری از مهاجرت، اظهار کرد: اگر نمیخواهیم مهاجرت از روستا به شهر و از کشور به نقاط دیگر افزایش پیدا کند، باید به کشاورزی، فرش و دیگر تولیداتی که منشأ روستایی دارند توجه ویژه داشته باشیم.
نماینده مردم تبریز، آذرشهر و اسکو در مجلس افزود: فرش علاوه بر ایجاد اشتغال، میتواند به ماندگاری جمعیت در روستاها کمک کند و مانع از خالی شدن روستاها شود. بسیاری از خانوادهها و زنان روستایی سالها از طریق قالیبافی در تولید کشور نقش داشتهاند و این ظرفیت باید مورد توجه قرار گیرد.
وی همچنین بر ضرورت شنیدن مستقیم مشکلات قالیبافان تأکید کرد و گفت: باید فعالان واقعی این حوزه، بهویژه زنان و مردانی که در کارگاهها یا منازل خود مشغول قالیبافی هستند، در تصمیمگیریها دیده شوند و مشکلات خود را مستقیماً بیان کنند.
وی ادامه داد: مشکلات این قشر تنها به بیمه محدود نمیشود و موضوعاتی مانند درمان، هزینههای زندگی و بیماریهای ناشی از شرایط کاری نیز باید مورد توجه قرار گیرد. شنیدن مشکلات از زبان خود قالیبافان میتواند در تصمیمگیریهای مسئولان تأثیرگذار باشد.
جعفریآذر با اشاره به وضعیت صندوق تأمین اجتماعی، بر ضرورت تقویت منابع این سازمان تأکید کرد و گفت: تأمین اجتماعی باید بتواند چتر حمایتی خود را بر سر همه مردم گسترش دهد و در این میان باید سهم دولت و بیمهشده در تأمین منابع بهصورت منطقی مشخص شود.
وی با اشاره به پیگیریهای انجامشده درباره بیمه قالیبافان، افزود: با مسئولان سازمان تأمین اجتماعی نیز در این خصوص گفتوگو کردهایم و پیشنهادهایی برای تعیین تکلیف قالیبافانی که سالها حق بیمه پرداخت کردهاند، مطرح شده است. تلاش میکنیم این موضوع با همکاری دولت و مجلس به نتیجه برسد.
وی یکی دیگر از راههای حمایت از صنعت فرش را تحریک تقاضای داخلی دانست و گفت: در کنار توسعه صادرات، باید برای بازار داخلی نیز برنامه داشته باشیم. یکی از پیشنهادها میتواند ایجاد خط اعتباری برای خرید یا نوسازی فرش خانوارها باشد.
نماینده مردم تبریز، آذرشهر و اسکو در مجلس افزود: میتوان با همکاری وزارتخانههای مرتبط، بانک مرکزی و مجموعههای متولی فرش، تسهیلاتی برای خرید فرش در نظر گرفت تا خانوادهها بتوانند برای خرید یا تعویض فرش مورد نیاز خود از تسهیلات مناسب استفاده کنند. اگر این موضوع نیازمند پیشبینی در قانون بودجه باشد، آمادگی داریم آن را در مجلس مطرح و پیگیری کنیم.
وی همچنین با اشاره به اهمیت بازارهای خارجی برای فرش دستبافت گفت: صادرات فرش و دسترسی به بازارهای خارجی نیز باید همزمان مورد توجه قرار گیرد. در کنار موضوع تحریمها، باید ظرفیتهای موجود برای توسعه بازارهای صادراتی و ایجاد تقاضای جدید را فعال کنیم.
وی تأکید کرد: فرش یکی از ظرفیتهای مهم آذربایجانشرقی در حوزه اشتغال، تولید، صادرات و ارزآوری است و نباید فرصت ایجادشده برای بررسی مشکلات این صنعت از دست برود. باید جمعبندی این جلسات به پیشنهادهای مشخص و عملیاتی تبدیل شده و با همکاری نمایندگان مجلس، دولت، تشکلهای صنفی و فعالان بخش خصوصی تا حصول نتیجه پیگیری شود.

نتوانستهایم اهمیت زنجیره اقتصادی فرش را به تصمیمگیران کشور معرفی کنیم
صابر پرنیان مدیرکل صنعت، معدن و تجارت آذربایجانشرقی با بیان اینکه فرش تنها یک کالای هنری و صادراتی نیست، گفت: نتوانستهایم اهمیت این زنجیره بزرگ اقتصادی را به تصمیمگیران کشور معرفی کنیم و امروز فرش در مباحث ارزی و اولویتهای اقتصادی مورد بیتوجهی قرار گرفته است.
وی افزود: فرش تبریز و آذربایجانشرقی یک میراث ارزشمند هنری، تمدنی و اقتصادی است و امیدواریم این نشست بتواند زمینهساز خیر و برکت برای این میراث ارزشمند و زنجیره اقتصادی گسترده آن باشد.
وی ادامه داد: اگر بخواهیم درباره هنر و جایگاه فرش سخن بگوییم، پیشکسوتان، استادان و صاحبان علم این حوزه بهتر از هر کسی میتوانند درباره آن صحبت کنند، اما نکتهای که باید مورد توجه قرار گیرد، جایگاه فرش در اقتصاد، اشتغال و مسائل اجتماعی است.
پرنیان با اشاره به گستردگی زنجیره تولید فرش، گفت: وقتی درباره فرش صحبت میکنیم، تنها محصول نهایی را میبینیم، در حالی که این زنجیره از کوچهها و خیابانها و خانهها آغاز میشود و مجموعهای از تولیدکنندگان، بافندگان، فروشندگان، صادرکنندگان و مشاغل خانگی را دربرمیگیرد.
وی تاکید کرد: اگر به دنبال اشتغال، تولید ثروت، بهبود شرایط اجتماعی و حتی کاهش برخی مسائل و آسیبهای شهری هستیم، کمتر حوزهای را میتوان یافت که مانند فرش چنین ظرفیت گستردهای داشته باشد.
وی با بیان اینکه فعالان این حوزه باید خود را شریک توسعه بدانند، خاطرنشان کرد: دولت به تنهایی نمیتواند مشکلات این حوزه را حل کند و تحقق این هدف نیازمند همکاری، همبستگی و انسجام میان تشکلهای فرش است.
مدیرکل صمت آذربایجانشرقی با اشاره به ضرورت اتحاد تشکلهای فرش گفت: همه فعالان این حوزه از وضعیت امروز فرش و جایگاهی که در گذشته داشتهاند آگاه هستند. ما به گذشته پرافتخار خود افتخار میکنیم، اما نباید نسبت به آینده این هنر، صنعت و میراث تمدنی بیتفاوت باشیم.
وی در ادامه افزود: فرش با مشکلات متعددی مواجه است که بسیاری از آنها با همفکری و همکاری ذینفعان قابل حل است، اما امروز غبار غفلت، بیتوجهی و نامهربانی بر این حوزه نشسته و باید برای رفع آن اقدام کنیم.
وی همچنین از پیگیری برای توجه بیشتر رسانه ملی به موضوع فرش خبر داد و گفت: در دیداری که با مسئولان رسانه ملی داشتیم، مقرر شد برای فرش یک پرونده ویژه رسانهای ایجاد شود تا مسائل و ظرفیتهای این حوزه بیشتر مورد توجه قرار گیرد.
پرنیان با تاکید بر نقش آذربایجانشرقی و تبریز در حل مسائل حوزه فرش، اظهار کرد: امیدواریم با همفکری، همکاری و ایجاد ادبیات مشترک میان همه ذینفعان، بتوانیم مشکلات این حوزه را پیگیری و برطرف کنیم و بار دیگر جایگاه واقعی فرش آذربایجان و تبریز را در سطح کشور تثبیت کنیم.
بیمه قالیبافان باید احیا شود/ فرش دستبافت در اولویت تصمیمگیریهای اقتصادی قرار گیرد
اسماعیل چمنی رئیس اتحادیه تولیدکنندگان قالی شهرستان تبریز با تاکید بر ضرورت قرار گرفتن فرش دستبافت در اولویت دولت و مجلس، گفت: بیمه قالیبافان باید احیا شود و حمایت از این بخش به یکی از اولویتهای اصلی دولت در بودجه تبدیل شود.
وی اظهار کرد: صحبتهای مطرحشده درباره وضعیت فرش، واقعیتهایی است که شاید دولتمردان و مسئولان نتوانند به صراحت بیان کنند، اما فعالان این حوزه باید این مسائل را مطرح و پیگیری کنند.
وی افزود: یکی از اولویتهای اصلی دولت، مجلس، حاکمیت و مسئولان استانی باید توجه به فرش دستبافت باشد؛ چراکه این حوزه از ظرفیت بالایی در اشتغالزایی برخوردار است و بخش قابل توجهی از اشتغال بخش خصوصی در حوزه فرش دستبافت شکل گرفته است.
چمنی با بیان اینکه فرش دستبافت در تمامی ۳۱ استان کشور تولید میشود، ادامه داد: اگرچه صنایع دستی و فرش در نقاط مختلف کشور وجود دارد، اما محوریت این حوزه در آذربایجانشرقی است و بخش قابل توجهی از تولید، صادرات و مواد اولیه فرش کشور به این استان وابسته است.
وی با اشاره به جایگاه جهانی فرش تبریز، گفت: فرش ایرانی بخشی از شناسنامه، هویت و فرهنگ ایران در جهان است و تبریز نیز به عنوان یکی از مراکز مهم بافت فرش، جایگاه ویژهای در این حوزه دارد.
وی با انتقاد از وضعیت فعلی بازار فرش در تبریز، اظهار کرد: باید واقعیتهای موجود را به تصمیمگیرندگان منتقل کنیم؛ چراکه به تدریج شاهد تغییر کاربری مغازههایی هستیم که در گذشته محل عرضه فرش دستبافت بودند و امروز به پارچهفروشی یا فروش لوازم دیگر تبدیل شدهاند.
رئیس اتحادیه تولیدکنندگان قالی شهرستان تبریز ادامه داد: متأسفانه ارزش اقتصادی و تجاری واحدهایی که در حوزه فرش فعالیت میکنند نیز تحت تأثیر قرار گرفته است و این موضوع نشان میدهد مزیتهای اقتصادی فرش دستبافت آنگونه که باید مورد توجه قرار نگرفته است.
وی با اشاره به آمار بیمهشدگان حوزه فرش، گفت: در سالهای گذشته حدود ۷۵۰ هزار نفر در کشور تحت پوشش بیمه قالیبافان بودند، اما این تعداد امروز به کمتر از ۳۰۰ هزار نفر رسیده است. در آذربایجانشرقی نیز تعداد بیمهشدگان که در مقطعی بیش از ۹۵ هزار نفر بود، به حدود ۳۳ هزار نفر کاهش یافته است.
وی تاکید کرد: کاهش تعداد بیمهشدگان نشاندهنده مشکلات جدی این حوزه است و اگر برای آن تصمیم جدی گرفته نشود، بخش قابل توجهی از زنجیره تولید فرش دستبافت با مشکل مواجه خواهد شد.
چمنی با بیان اینکه فرش دستبافت از ظرفیت مهمی برای ایجاد اشتغال پایدار برخوردار است، افزود: باید در سیاستگذاریهای اقتصادی کشور به این مزیت توجه شود و فرش دستبافت در کنار سایر صنایع مورد حمایت قرار گیرد.
وی خواستار احیای بیمه قالیبافان شد و گفت: مجلس در سالهای گذشته مصوباتی در این زمینه داشته، اما اجرای آن با محدودیتها و شروط بودجهای مواجه شده است. لازم است بیمه قالیبافان به عنوان یکی از اولویتهای اصلی پیشنهادهای دولت در بودجه مورد توجه قرار گیرد.
وی خاطرنشان کرد: اگر قرار است برای تولید ملی مزیت ایجاد کنیم، باید حمایت از فرش دستبافت را جدی بگیریم؛ چراکه این محصول علاوه بر ظرفیت اقتصادی و اشتغالزایی، نماینده بخشی از هویت و فرهنگ ایران در عرصه جهانی است.
رئیس اتحادیه تولیدکنندگان قالی شهرستان تبریز در پایان تاکید کرد: فعالان حوزه فرش دستبافت آذربایجانشرقی آماده همکاری با دولت، مجلس و سایر دستگاههای مسئول برای حل مشکلات این حوزه هستند و امیدواریم با تصمیمگیریهای مناسب، جایگاه فرش دستبافت در اقتصاد کشور تقویت شود.
اصلاح قوانین و تقویت ارتباط با بازارهای جهانی لازمه احیای صنعت فرش است
یعقوب فرشکاران رئیس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان فرش دستباف آذربایجانشرقی، با انتقاد از برخی سیاستها و قوانین حاکم بر حوزه فرش، گفت: اصلاح قوانین، تقویت ارتباط با بازارهای خارجی و معرفی دوباره فرش ایران در بازارهای جهانی، از مهمترین الزامات احیای این صنعت و افزایش ارزآوری آن است.
وی ادامه داد: زمانی نمایندگان مجلس معتقد بودند اگر صادرات فرش متوقف شود، میتوان محصولات دیگری را جایگزین کرد، اما امروز شرایط به گونهای است که اهمیت حفظ و احیای صنعت فرش بیش از گذشته آشکار شده است.
وی افزود: قوانین و تصمیمات نادرست در سالهای گذشته آسیبهای جدی به صنعت فرش وارد کرده و پیش از آنکه انتظار داشته باشیم حمایتهای جدیدی از این حوزه تصویب شود، باید برای اصلاح قوانین موجود اقدام کنیم.
فرشکاران با تاکید بر ظرفیت بالای فرش ایران برای حضور در بازارهای جهانی، ادامه داد: فرش دستبافت برخلاف بسیاری از کالاها، محصولی ماندگار است و عمر آن میتواند به چندین دهه یا حتی بیش از یک قرن برسد.
وی گفت: اگر ارتباط با بازارهای خارجی تسهیل شود و فرش ایران دوباره به دنیا معرفی شود، تولیدکنندگان نیز انگیزه بیشتری برای بازگشت به این عرصه پیدا خواهند کرد. وقتی محصول ایرانی در بازارهای جهانی دیده شود، زمینه برای رونق تولید و افزایش صادرات فراهم میشود.
وی با اشاره به ضرورت حمایت رسانهای از فرش دستبافت، اظهار کرد: رسانه ملی و سایر رسانهها میتوانند در معرفی ظرفیتهای فرش ایران و ایجاد ارتباط میان تولیدکنندگان و بازارهای جهانی نقش مؤثری داشته باشند.
رئیس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان فرش دستباف آذربایجانشرقی، همچنین به برگزاری نمایشگاههای فرش اشاره کرد و گفت: فعالان این حوزه با وجود مشکلات و هزینههای بالا، در نمایشگاههای برگزارشده حضور پیدا کردهاند، اما نحوه برگزاری و تبلیغات برخی نمایشگاهها نیازمند بازنگری جدی است.
وی ادامه داد: در سال گذشته نیز فعالان فرش آذربایجانشرقی با وجود شرایط دشوار، با تمام توان و هزینه شخصی در نمایشگاه حضور پیدا کردند و تلاش کردند این رویدادها برگزار شود، اما کیفیت برگزاری و میزان اطلاعرسانی باید به گونهای باشد که تولیدکنندگان و خریداران بیشتری از سراسر کشور در آن حضور داشته باشند.
وی تاکید کرد: اگر قرار است نمایشگاه بینالمللی فرش برگزار شود، باید از ظرفیت واقعی آن برای معرفی تولیدات استانها، جذب خریداران و ایجاد ارزش افزوده استفاده شود و تبلیغات و اطلاعرسانی آن نیز متناسب با جایگاه فرش ایران باشد.
رئیس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان فرش دستباف آذربایجانشرقی، در پایان خاطرنشان کرد: صنعت فرش برای بازگشت به جایگاه واقعی خود نیازمند مجموعهای از اقدامات هماهنگ در حوزه قانونگذاری، صادرات، بازارهای خارجی، رسانه و برگزاری نمایشگاههای تخصصی است و امیدواریم با همکاری مسئولان و فعالان این حوزه، زمینه برای احیای این صنعت فراهم شود.
تسهیلات خرید فرش میتواند به رونق دوباره تولید کمک کند
بهروز نورآذر رئیس اتحادیه فرشفروشان و تولیدکنندگان فرش دستباف تبریز با تاکید بر ضرورت اختصاص تسهیلات به خریداران فرش، گفت: اگر برای خرید فرش دستبافت تسهیلات مناسبی در نظر گرفته شود، میتوان امیدوار بود که بازار رونق گرفته و تولیدکنندگان و بافندگان نیز دوباره به چرخه تولید بازگردند.
وی ادامه داد: تسهیلات باید در بخشهای مختلف زنجیره فرش از جمله خریداران، تولیدکنندگان و بافندگان در نظر گرفته شود، اما به نظر من تسهیلات خرید فرش میتواند اثرگذاری بیشتری در رونق این صنعت داشته باشد.
وی افزود: اگر فردی برای خرید فرش تسهیلات دریافت کند، این منابع مستقیماً وارد بازار میشود و فروشندگان نیز میتوانند با افزایش فروش، تولید خود را توسعه داده و زمینه اشتغال و فعالیت بیشتر بافندگان را فراهم کنند.
وی ادامه داد: در شرایط فعلی بسیاری از مردم توان خرید فرش دستبافت را ندارند، بنابراین ارائه تسهیلات خرید میتواند قدرت خرید خانوارها و به تبع آن تقاضا برای فرش را افزایش دهد.
نورآذر پیشنهاد کرد: برای خرید فرش دستبافت، تسهیلاتی در حدود یک میلیارد تا یک میلیارد و ۷۰۰ میلیون تومان برای متقاضیان در نظر گرفته شود تا افراد بتوانند متناسب با توان بازپرداخت خود، اقدام به خرید کنند.
وی تاکید کرد: اگر این طرح بهدرستی اجرا شود، میتواند موجب بازگشت رونق به بازار فرش شود و فعالان این حوزه نیز دوباره تولید را گسترش دهند.
وی همچنین بر ضرورت حمایتهای مالیاتی از فعالان این صنعت تاکید کرد و گفت: باید سازوکاری طراحی شود که ضمن حمایت از فعالان حوزه فرش، زمینه فرار یا دور زدن قوانین مالیاتی نیز وجود نداشته باشد.
رئیس اتحادیه فرشفروشان و تولیدکنندگان فرش دستباف تبریز خاطرنشان کرد: حمایت از خریداران و ایجاد تقاضای موثر در بازار، در نهایت به نفع تولیدکنندگان و بافندگان خواهد بود و میتواند به احیای زنجیره تولید فرش دستبافت در تبریز و آذربایجانشرقی کمک کند.
مشکل فرش ایران فقط تحریمها نیست؛ باید نگاهمان به این هنر و صنعت تغییر کند
کریم میرزایی سرپرست دانشکده هنرهای تجسمی دانشگاه هنر اسلامی تبریز با بیان اینکه مشکلات صنعت فرش ایران از سالها پیش از اعمال تحریمها آغاز شده است، گفت: مشکل اصلی فرش تنها تحریم و مسائل اقتصادی نیست، بلکه طی چند دهه اخیر نگاه فرهنگی و سیاستگذاری به این هنر و صنعت تغییر کرده و باید این نگرش اصلاح شود.
وی ادامه داد: من از سال ۱۳۷۰ در تهران فعالیت میکردم و از همان زمان پیگیر مسائل فرش بودم. تحریمها و مسائل مختلف اقتصادی قطعاً بر وضعیت فرش تأثیر گذاشتهاند، اما مشکلات این حوزه پیش از تحریمها نیز وجود داشت.
وی افزود: آنچه در ۳۵ سال گذشته اتفاق افتاده، تا حد زیادی به نوع نگاه ما به فرش بازمیگردد.
فرش فقط یک کالای اقتصادی نیست، بلکه بخشی از هویت و فرهنگ ایرانی است و متأسفانه در برهههایی نسبت به این ویژگی بیتوجه بودهایم.
میرزایی با اشاره به تغییر نگرش جامعه نسبت به برخی کالاهای سنتی، گفت: زمانی وسایل و محصولاتی که بخشی از فرهنگ و زندگی مردم بودند، به دلیل تصور مدرنشدن کنار گذاشته شدند؛ در حالی که بسیاری از کشورهای دیگر تلاش کردند با تکیه بر اصالت و پیشینه برندهای خود، در برابر تغییرات فناوری و بازار رقابت کنند.
وی ادامه داد: برای نمونه، زمانی که ساعتهای دیجیتال وارد بازار شدند، برخی تولیدکنندگان ساعتهای سنتی میتوانستند تصور کنند که دوران ساعتهای عقربهای به پایان رسیده است، اما تولیدکنندگان بزرگ با تکیه بر اصالت، برند و سابقه خود مسیر رقابت را ادامه دادند.
وی تاکید کرد: ما نیز باید به جای کنار گذاشتن فرش در مواجهه با تحولات جدید، بر اصالت، هویت و ارزش واقعی آن تکیه کنیم و نگاه خود را نسبت به این هنر و صنعت تغییر دهیم.
سرپرست دانشکده هنرهای تجسمی دانشگاه هنر اسلامی تبریز با اشاره به توسعه فناوریهای جدید و هوش مصنوعی، گفت: اینکه بگوییم در دوران هوش مصنوعی یا فناوریهای مدرن، فرش چه کاربردی دارد، همانند این است که درباره یک بنای تاریخی بگوییم در دوران شهرسازی مدرن چه کاربردی دارد. چنین نگاهی میتواند به از دست رفتن بخشی از هویت فرهنگی جامعه منجر شود.
وی با تاکید بر اینکه بسیاری از مشکلات فرش از نوع نگاه سیاستگذاران و جامعه به این حوزه ناشی میشود، اظهار کرد: همه عواملی که درباره مشکلات فرش مطرح شدهاند، از تحریم و مسائل اقتصادی گرفته تا مشکلات تولید و صادرات، مهم هستند، اما اگر نگاه ما به فرش تغییر نکند، نمیتوانیم برای درمان ریشهای مشکلات آن اقدام کنیم.
وی با اشاره به تجربه کشورهای دیگر در حمایت از صنعت فرش، افزود: در برخی کشورها، موضوع فرش در سطح عالی مدیریت کشور مورد توجه قرار گرفته و برای توسعه صادرات آن هدفگذاری شده است. باید بررسی کنیم که آیا در ایران نیز چنین نگاه و دغدغهای در سطح تصمیمگیریهای کلان وجود دارد یا خیر.
میرزایی تاکید کرد: فرش ایران برای بازگشت به جایگاه واقعی خود، علاوه بر حمایتهای اقتصادی و رفع موانع صادراتی، نیازمند تغییر نگرش فرهنگی و سیاستگذاری است و باید ماهیت واقعی و ارزش تمدنی آن را دوباره به رسمیت بشناسیم.
کاهش صادرات فرش از بیش از ۲ میلیارد دلار به ۳۰ میلیون دلار نیازمند آسیبشناسی جدی است
ایوب بشیری نایبرئیس کمیسیون فرش اتاق بازرگانی تبریز با اشاره به کاهش چشمگیر صادرات فرش ایران در دهههای اخیر، گفت: باید بررسی کنیم چرا صادرات فرش که در اوایل دهه ۷۰ به بیش از ۲ میلیارد دلار رسیده بود، به حدود ۳۰ میلیون دلار کاهش یافته است و در این مسیر، بخش خصوصی نیز باید مسئولیت خود را بپذیرد.
وی ادامه داد: امیدواریم مسئولان با سعه صدر در رفع مشکلات فرش اقدام کنند، اما خود فعالان این حوزه نیز باید آستینها را بالا بزنند و برای حل مشکلات موجود نقش فعالتری داشته باشند.
وی افزود: ما در بسیاری از موارد نگاهمان به دولت و دستگاههای دولتی است، در حالی که باید از توان واقعی بخش خصوصی نیز استفاده کنیم. آیا تاکنون خودمان را به اندازهای قدرتمند دیدهایم که بتوانیم مطالبات خود را مطرح و پیگیری کنیم؟
بشیری ادامه داد: معمولاً زمانی که با مشکلی مواجه میشویم، به سراغ مسئولان میرویم، در حالی که باید پیش از رسیدن به مرحله بحران، مطالبات خود را مطرح کنیم.
وی با اشاره به موضوع بودجه و بیمه قالیبافان گفت: در زمان بودجهریزی باید با نمایندگان مجلس و افراد مرتبط رایزنی کنیم و مطالبات حوزه فرش را پیگیری کنیم. نمیتوان پس از تصویب بودجه و پایان فرآیند تصمیمگیری، برای اصلاح مشکلات اقدام کرد.
وی همچنین بر ضرورت پیگیری تسهیلات حوزه فرش تاکید کرد و گفت: باید مشخص شود آیا برای دریافت تسهیلات و حمایتهای مالی، رایزنیهای لازم در زمان مناسب انجام شده و اگر انجام شده، چرا به نتیجه نرسیده است.
نایبرئیس کمیسیون فرش اتاق بازرگانی تبریز با انتقاد از وضعیت برخی نمایشگاههای فرش، اظهار کرد: آیا نمایشگاههایی که برگزار میکنیم در شأن کالایی مانند فرش دستبافت است؟ صرفاً با آویزان کردن چند فرش نمیتوان گفت نمایشگاه تخصصی برگزار کردهایم.
وی افزود: باید نمایشگاههای سایر حوزهها را ببینیم و از تجربه آنها استفاده کنیم. ابتدا باید نقایص خودمان را به عنوان بخش خصوصی شناسایی و برطرف کنیم و سپس از دولت مطالبه حمایت داشته باشیم.
وی با تاکید بر اینکه دولت نیز وظیفه حمایت از صنعت فرش را دارد، گفت: دولتها موظف به حمایت از این هنر ـ صنعت هستند؛ چراکه فرش در حوزه اشتغال، تولید، ارزآوری و تامین مواد اولیه ظرفیتهای قابل توجهی دارد، اما در کنار مطالبه حمایت از دولت باید راهکارهای علمی و عملی نیز ارائه کنیم.
بشیری ادامه داد: فعالان حوزه فرش باید در کنار دانشگاهها و متخصصانی که سالها در این زمینه مطالعه کردهاند، راهکارهای عملی برای حل مشکلات ارائه دهند تا بتوان به دستاوردهای مشخص رسید.
وی با اشاره به تاثیر تحریمها بر صادرات فرش، اظهار کرد: بسیاری از اقداماتی که برای رونق این صنعت مطرح میشود، بدون توجه به محدودیتهای ناشی از تحریمها امکان تحقق ندارد. اگر صادرات نداشته باشیم، بازار داخلی به تنهایی ظرفیت جذب تمام تولید فرش کشور را ندارد.
وی تاکید کرد: رونق صادرات فرش نیازمند سیاستگذاری صحیح و ارتباط مستقیم با بازارهای هدف است. باید برای شرایط موجود راهکارهای علمی و عملی پیدا کنیم.
بشیری با تاکید بر نقش بخش خصوصی در عبور از محدودیتهای موجود، گفت: بخش خصوصی باید وارد میدان شود و تجار نیز باید برای توسعه بازارهای خارجی و صادرات فرش آستین بالا بزنند. اگرچه محدودیتها و تحریمها وجود دارد، اما باید از ظرفیتهای موجود برای یافتن راهکارهای عملی استفاده کنیم.
وی خاطرنشان کرد: احیای جایگاه فرش ایران نیازمند همکاری همزمان دولت، مجلس، بخش خصوصی، دانشگاهها و تشکلهای صنفی است و بدون مشارکت همه این بخشها نمیتوان انتظار داشت مشکلات این صنعت به شکل پایدار برطرف شود.
بیمهری به فرش در برگزاری نمایشگاهها باید پایان یابد
نامی رئیس انجمن طراحان فرش با انتقاد از نحوه توجه به حوزه فرش در برگزاری نمایشگاهها، بر ضرورت توجه بیشتر مسئولان و متولیان نمایشگاههای بینالمللی به این هنر ـ صنعت تأکید کرد.
وی با اشاره به حضور برخی مسئولان و فعالان حوزه نمایشگاهی، اظهار کرد: متأسفانه در برخی موارد شاهد بیمهری نسبت به فرش هستیم و این موضوع در نحوه برگزاری و توجه به برنامههای مرتبط با فرش نیز خود را نشان میدهد.
وی افزود: مسائل و مطالبات مطرحشده از سوی فعالان فرش، قابل توجه و مورد پذیرش است، اما لازم است افرادی که در حوزه نمایشگاهها و تصمیمگیریهای مرتبط با این صنعت نقش دارند نیز نسبت به این مسائل توجه بیشتری داشته باشند.
رئیس انجمن طراحان فرش در پایان بر ضرورت حمایت جدیتر از فرش دستباف در نمایشگاهها و فراهم کردن شرایط مناسب برای معرفی ظرفیتهای این هنر ـ صنعت تأکید کرد.
انتهای پیام
