هومن نانکلی در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به ظرفیت‌های بالقوه استان قزوین در عرصه کشاورزی هوشمند، اظهار کرد: استان قزوین به‌واسطه تنوع اقلیمی، حاصلخیزی خاک، استقرار کشت‌وصنعت‌های بزرگ و برخورداری از نیروی انسانی متخصص، از پتانسیل قابل‌توجهی برای تبدیل به قطب کشاورزی دقیق و داده‌محور در کشور برخوردار است. 

وی ادامه داد: محدودیت فزاینده منابع آب زیرزمینی، افزایش هزینه‌های نهاده‌های تولید و ضرورت تأمین امنیت غذایی پایدار، گذار از نظام‌های سنتی به سمت کشاورزی هوشمند را به یک الزام راهبردی تبدیل کرده است.

مسئول واحد تجاری‌سازی و انتقال یافته‌های تحقیقاتی مرکز تحقیقات کشاورزی قزوین با اشاره به نقش کلیدی واحدهای فناور مستقر در پردیس کشاورزی و منابع طبیعی استان، خاطرنشان کرد: در حال حاضر بیش از ۴۰ واحد فناور در این پردیس فعالیت دارند که با ارائه ایده‌های نوآورانه در حوزه اینترنت اشیا، سامانه‌های پایش خودکار و کشاورزی دانش‌بنیان، موفق به کسب رتبه‌های برتر در رویداد ملی فناورانه کشاورزی کشور شده‌اند. این دستاوردها گویای ظرفیت بالای استان در تبدیل مفاهیم پژوهشی به راهکارهای عملیاتی و کارآفرینانه در بخش کشاورزی است.

وی با اشاره به پیشرفت‌های چشمگیر هوش مصنوعی در کشاورزی دقیق، به تشریح چند کاربرد کلیدی این فناوری پرداخت و گفت: مدل‌های یادگیری ماشین و یادگیری عمیق، دقت پیش‌بینی عملکرد محصول را تا ۲۰ درصد افزایش می‌دهند که این امر برنامه‌ریزی دقیق‌تر برای تأمین نیازهای بازار و مدیریت ریسک را ممکن می‌سازد. الگوریتم‌های بینایی ماشین و شبکه‌های عصبی کانولوشنی، با پردازش تصاویر هوایی و زمینی، توانایی شناسایی و طبقه‌بندی بیماری‌های گیاهی و آفات را با دقت بسیار بالا دارا هستند و از این طریق می‌توانند از بروز خسارت‌های کمی و کیفی قابل‌توجه در مزارع جلوگیری کنند.

نانکلی اشاره کرد: همچنین مدل‌های پیش‌بینی سری‌های زمانی نظیر شبکه‌های حافظه کوتاه‌مدت بلندمدت، در تحلیل روندهای رشد محصول و ارزیابی شاخص‌های سلامت خاک کاربرد گسترده‌ای یافته‌اند و به کشاورزان در تصمیم‌گیری‌های بهنگام یاری می‌رسانند. 

وی تشریح کرد: در حوزه مدیریت منابع آب نیز، سامانه‌های آبیاری هوشمند که بر پایه الگوریتم‌های یادگیری تقویتی و پایش پیوسته رطوبت خاک طراحی شده‌اند، بهره‌وری مصرف آب را تا ۴۰ درصد بهبود می‌بخشند. افزون بر این، سامانه‌های مبتنی بر اینترنت اشیا نیز با کنترل خودکار فرآیندهای آبیاری و کوددهی، کاهش ۴۰ درصدی مصرف آب و کود را در مقایسه با روش‌های سنتی امکان‌پذیر ساخته‌اند که این امر علاوه بر صرفه‌جویی اقتصادی، گامی مؤثر در جهت کاهش آلایندگی‌های زیست‌محیطی نیز محسوب می‌شود.

مسئول واحد تجاری‌سازی مرکز تحقیقات قزوین در ادامه به اقدامات عملیاتی این مرکز اشاره کرد و افزود: فرآیند هوشمندسازی سامانه‌های آبیاری در ایستگاه‌های تحقیقاتی تابعه نظیر ایستگاه اسماعیل‌آباد آغاز شده است و تأثیر آن بر کاهش مصرف آب و افزایش کارایی مصرف آب در محصولات راهبردی نظیر گندم و ذرت، در قالب طرح‌های پژوهشی در دست ارزیابی است. داده‌های اولیه حاکی از صرفه‌جویی معنادار در مصرف آب و بهبود شاخص‌های عملکردی است. به موازات این فعالیت‌ها، با همکاری سازمان جهاد کشاورزی استان، طرح مزبور در مزارع پیشرو نیز مورد استقبال کشاورزان نمونه قرار گرفته است که خود گامی مؤثر در راستای انتقال فناوری از مراکز پژوهشی به عرصه تولید محسوب می‌شود.

وی در بخش دیگری از سخنان خود، از انعقاد تفاهم‌نامه‌های همکاری با کشت‌وصنعت‌های معظم استان نظیر کشت و صنعت آوین‌دشت و کشت و صنعت شریف‌آباد خبر داد و تصریح کرد: این تفاهم‌نامه‌ها با هدف هموارسازی مسیر به‌کارگیری هوش مصنوعی و سامانه‌های هوشمند در این واحدهای بزرگ‌مقیاس تولیدی منعقد شده است و محورهایی نظیر طراحی و پیاده‌سازی سامانه‌های پایش خودکار، توسعه مدل‌های یادگیری ماشین برای بهینه‌سازی مصرف نهاده‌ها، و ایجاد پایگاه داده‌های جامع از فرآیندهای تولید را شامل می‌شود. اجرای موفق این طرح‌ها در سطح کشت‌وصنعت‌ها، می‌تواند به عنوان الگویی عملیاتی برای سایر سرمایه‌گذاران و بهره‌برداران بخش کشاورزی استان مطرح شود.

نانکلی در ادامه تأکید کرد: واحد تجاری‌سازی و انتقال یافته‌های تحقیقاتی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان قزوین، با استمرار فعالیت‌های پژوهشی‑کاربردی و توسعه همکاری‌های میان‌بخشی، درصدد است ضمن رفع موانع موجود، زمینه‌ساز نفوذ و توسعه هرچه بیشتر فناوری‌های نوین در بخش کشاورزی شده و استان قزوین را به الگویی موفق در عرصه کشاورزی هوشمند در سطح کشور تبدیل کند.

انتهای پیام