به گزارش ایسنا، علیرضا زراسوندی در نشست خبری امروز با اشاره به دلایل تشکیل سازمان فناوری‌های نوین و نوآوری شهری شهرداری تهران، اظهار کرد: یکی از چالش‌های جدی امروز در دنیا که مبتنی بر استفاده از فناوری‌های جدید است، حوزه شهری است. در واقع یکی از عرصه‌های مهمی که فناوری‌های جدید باید وارد آن شوند، حوزه شهری است؛ چراکه فناوری باید بتواند اتفاقی در زندگی افراد و زیست مردم و در کیفیت زندگی آنها ایجاد کند.

وی با بیان اینکه نگاه جدیدی که در دنیا شکل گرفته، استفاده از فناوری و نوآوری در حوزه شهری است، اظهار کرد: این رویکرد تقریباً ۲۰ سال است که در دنیا مطرح شده و کشور ما نیز طبیعتاً نباید از این قافله عقب بماند، چرا که تهران به عنوان بزرگترین شهر و پایتخت کشور و یک کلان‌شهر، با ابرچالش‌های متعددی مواجه است و بسیاری از چالش‌هایی که در تهران وجود دارد، به نوعی در سطح کشور نیز وجود دارد. 

زراسوندی با بیان اینکه بنابراین راه‌حل‌هایی که برای چالش‌های تهران پیش‌بینی و ارائه می‌شود، می‌تواند در کل کشور نیز مورد استفاده قرار گیرد، به اقدامات انجام‌شده برای استفاده از ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان و واحدهای فناور در حل مسائل شهری اشاره کرد و گفت: در زمانی که بنده مدیرکل پشتیبانی وزارت علوم بودم، با توجه به اولویت‌ها و ابرچالش‌های ۹گانه شهر تهران، این موضوع مطرح شد که از واحدهای فناور و شرکت‌های دانش‌بنیان کشور برای ورود به عرصه حل مشکلات شهر تهران استفاده شود.

زراسوندی، ترافیک، حمل‌ونقل، مترو، محیط زیست، پسماند و آلودگی هوا را از جمله چالش‌های جدی شهر تهران عنوان کرد و ادامه داد: برای حل این مسائل باید دست یاری به سمت واحدهای فناور و شرکت‌های دانش‌بنیان کشور دراز کرد تا آنها وارد عرصه حل مشکلات شوند.

رئیس پارک علم و فناوری شهری شهرداری تهران گفت: ما در حوزه علم و فناوری، شهرداری تهران را یک ابربنگاه اقتصادی غیر دولتی می‌دانیم که می‌تواند اتفاقات بزرگی را در کشور رقم بزند. بر همین اساس، سازمان نوآوری و فناوری شهرداری شکل گرفت تا بتواند میان ظرفیت‌های بیرون از شهرداری و سازمان‌ها و معاونت‌های مختلف داخل شهرداری ارتباط ایجاد کند.

وی افزود: در داخل شهرداری، افراد و مجموعه‌های مختلفی دارای ایده، نوآوری و خلاقیت هستند و سازمان فناوری‌های نوین و نوآوری شهری تلاش می‌کند این ظرفیت‌ها را به بدنه شهرداری، متصل و در مسیر حل مشکلات بزرگ شهر تهران تسهیلگری کند.

زراسوندی با اشاره به عملکرد این سازمان طی دو سال فعالیت خود، اظهار کرد: خوشبختانه در حدود دو سالی که از فعالیت این سازمان می‌گذرد، اتفاقات بزرگی رقم خورده است. در حوزه پسماند ورود کرده‌ایم، در حوزه آلودگی هوا پروژه‌هایی آغاز شده و در حوزه مدیریت شهری نیز پروژه‌هایی در حال اجرا و پیگیری است. این سازمان علاوه بر ساختار خود شامل معاونت‌ها، مدیریت‌ها و ادارات مختلف، یک بازوی اجرایی نیز دارد و به عنوان سازمان مؤسس پارک علم و فناوری شهرداری تهران فعالیت می‌کند.

ساختار پارک‌های فناوری

رئیس پارک علم و فناوری شهری شهرداری تهران با اشاره به ساختار پارک‌های علم و فناوری کشور گفت: در کشور سه دسته پارک علم و فناوری داریم. دسته نخست، پارک‌های استانی هستند که هر استان معمولاً یک پارک دارد و برخی استان‌ها نیز با توجه به ظرفیت‌های خود بیش از یک پارک دارند.

وی افزود: پارک‌های استانی عمدتاً جامع هستند و تخصصی محسوب نمی‌شوند؛ یعنی تقریباً تمامی علوم و حوزه‌های فناوری می‌توانند در این پارک‌ها حضور داشته باشند.

زراسوندی ادامه داد: دسته دوم، پارک‌های دانشگاهی هستند که در مجاورت دانشگاه‌ها قرار دارند. در حال حاضر تعدادی از دانشگاه‌های سطح یک کشور این امکان را دارند که پارک علم و فناوری دانشگاهی داشته باشند و این پارک‌ها در ارتباط نزدیک با دانشگاه مربوطه فعالیت می‌کنند.

زراسوندی با اشاره به دسته دوم پارک‌های علم و فناوری کشور گفت: این پارک‌ها در مجاورت دانشگاه‌های سطح یک کشور قرار دارند. فکر می‌کنم حدود ۱۰ پارک در کشور وجود دارد که دانشگاه‌های سطح یک آنها را در کنار خود دارند و این پارک‌ها وظیفه متفاوتی بر عهده دارند. این پارک‌ها در حوزه نوآوری کمک می‌کنند و اساس نوآوری نیز نیروی انسانی و فکر است. در واقع، این پارک‌ها ورودی شرکت‌های دانش‌بنیان را تغذیه و نیروهای انسانی مورد نیاز آنها را تربیت می‌کنند. افرادی که از دانشگاه فارغ‌التحصیل می‌شوند، در مرز دانش حرکت می‌کنند و دارای نوآوری و فناوری هستند، در این پارک‌ها تربیت می‌شوند و فعالیت‌های نوآورانه خود را انجام می‌دهند.

رئیس پارک علم و فناوری شهری شهرداری تهران ادامه داد: این افراد در این پارک‌ها در مراحل اولیه توسعه فناوری، برای مثال تا سطح آمادگی فناوری (TRL) دو و سه و حتی مراحل بالاتر فعالیت می‌کنند و پس از آن وارد حوزه فناوری می‌شوند. پارک‌هایی مانند پارک علم و فناوری دانشگاه تهران و پارک علم و فناوری دانشگاه صنعتی شریف از جمله این پارک‌ها هستند.

وی با اشاره به دسته سوم پارک‌های علم و فناوری کشور اظهار کرد: دسته سوم، پارک‌های مهمی هستند که شاید بتوان گفت در دنیا اهمیت آنها از دسته اول و دوم نیز بیشتر است. در گذشته در وزارت علوم از اصطلاح «پارک‌های دستکاری» استفاده می‌شد، اما تلاش کرده‌ایم این واژه را اصلاح کنیم و اکنون از عنوان «پارک‌های مأموریت‌گرا» استفاده می‌کنیم.

زراسوندی گفت: در کشور حدود هفت یا هشت پارک مأموریت‌گرا وجود دارد که از جمله آنها می‌توان به پارک فاوا، پارک تات، پارک نیرو و پارک نفت اشاره کرد. پارک علم و فناوری شهرداری تهران نیز در همین دسته قرار می‌گیرد. پارک علم و فناوری شهرداری تهران با یک سازمان مؤسس شکل گرفته است و مأموریت آن این است که مشکلات حوزه شهری را از طریق شرکت‌های دانش‌بنیان، واحدهای فناور و ظرفیت‌های فناوری و نوآوری کشور حل کند. این پارک نیز توسط سازمان فناوری‌های نوین و نوآوری شهری شهرداری تهران شکل گرفته و در واقع بازوی اجرایی این سازمان در حوزه فناوری و نوآوری است.

راهکار شهرداری برای حل مساله زباله

وی درباره اقدامات انجام‌شده برای استفاده از فناوری در مدیریت شهری، به‌ویژه در حوزه آلودگی‌های محیط زیستی، پسماند و استفاده از فناوری‌های تولیدشده توسط شرکت‌های دانش‌بنیان، گفت: یکی از موضوعاتی که به‌ طور جدی از طریق یکی از شرکت‌های دانش‌بنیان و مجموعه‌های مرتبط با پارک علم و فناوری شهری پیگیری می‌شود، موضوع پسماند و به‌طور مشخص زباله‌سوزی است.

رئیس پارک علم و فناوری شهری شهرداری تهران افزود: پسماند یکی از چالش‌های جدی شهرداری است و یکی از موضوعات مهم این است که شهرداری بداند در چرخه فناوری پسماند در چه نقطه‌ای قرار دارد و بلوغ دیجیتال یا بلوغ فناوری آن در حوزه پسماند چقدر است. این مسئله تنها مربوط به شهرداری تهران نیست و در سطح کشور نیز مطرح است. باید مشخص شود که در چرخه فناوری پسماند در چه مرحله‌ای قرار داریم و آیا باید به شرکت‌های بیرونی متکی باشیم، زباله‌سوزهایی را که شرکت‌های خارجی پیشنهاد می‌کنند، وارد چرخه کنیم یا بر دانش بومی و دانش فنی موجود در شرکت‌های دانش‌بنیان کشور اتکا داشته باشیم.

زراسوندی با اشاره به اقدامات انجام‌ شده در این زمینه گفت: حدود چهار یا پنج ماه است که با دستور رئیس سازمان، تیمی متشکل از افراد خبره و نخبه دانشگاهی کشور و شرکت‌های دانش‌بنیان تشکیل شده است. این تیم در ابتدا یک بررسی اولیه و به اصطلاح «مروری بر مطالعات پسماند» انجام داد.

وی افزود: با توجه به اینکه در حوزه پسماند در دانشگاه‌ها و مراکز مختلف مطالعات و فعالیت‌های زیادی انجام شده است، این تیم تلاش کرد یک مرور اجرایی و عملیاتی بر مطالعات موجود داشته باشد. این اقدام با دستور شخص شهردار تهران انجام شد و در ادامه مدلی برای شهر تهران ارائه شد.

رئیس پارک علم و فناوری شهری شهرداری تهران اظهار کرد: در این بررسی، مدل تلفیقی به عنوان بهترین مدل برای مدیریت پسماند در تهران انتخاب شد؛ به این معنا که راهکار مورد نظر صرفاً مبتنی بر زباله‌سوزی نباشد و از روش‌های دیگر نیز استفاده شود. این مدل مورد توجه شهردار تهران قرار گرفت و توانست مسیر بسیار دشوار و صعبی را که در حوزه پسماند وجود داشت، با محوریت زباله‌سوزی کوتاه‌تر کند. در نهایت نیز گزارش این مطالعات و مدل پیشنهادی برای اجرای موفق در تهران به شهردار ارائه شد.

زراسوندی با اشاره به ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان در این حوزه گفت: یکی از شرکت‌های دانش‌بنیان فعال در حوزه پسماند با تخصص زباله‌سوزی نیز در پارک علم و فناوری شهری در حال فراهم کردن مقدمات فعالیت است.

وی افزود: در حوزه پسماند روش‌های مختلف فنی وجود دارد که زباله‌سوزی یکی از آنهاست. روش‌های دیگری نیز وجود دارد، از جمله روش پلاسما که در برخی کشورهای اروپایی برای زباله‌سوزی مورد استفاده قرار می‌گیرد. متخصصان معتقدند که حدود ۳ تا ۶ روش فنی مختلف برای مدیریت و تبدیل پسماند وجود دارد که زباله‌سوزی یکی از این روش‌هاست.

رئیس پارک علم و فناوری شهری شهرداری تهران گفت: در حال حاضر یکی از شرکت‌ها نیز در حال طراحی یک سامانه زباله‌سوز است که از مرحله مطالعات اولیه عبور کرده و قرار است در مقیاس محدود و به صورت پایلوت مورد استفاده قرار گیرد.

وی ادامه داد: در مرحله نخست، موضوع اجرای پایلوت در مقیاس حدود ۵۰۰ تا هزار تن در یکی از مناطق شرق، غرب، شمال یا جنوب تهران مطرح است. البته میزان پسماند تولیدی تهران بسیار بیشتر از این ارقام است و اجرای چنین پایلوتی به عنوان یک مرحله اولیه برای بررسی و ارزیابی فناوری انجام خواهد شد. این موضوع از سال گذشته نیز در دستور کار قرار گرفته و اقدامات مربوط به آن با همکاری شرکت‌های دانش‌بنیان در حال پیگیری است.

حضور دانش‌بنیان‌ها در مدیریت شهری

زراسوندی با اشاره به فعالیت دو شرکت دانش‌بنیان در حوزه تبدیل و مدیریت پسماند گفت: این دو شرکت دانش‌بنیان در فاز نخست قرار است طرح خود را در مقیاس محدود، حدود ۵۰۰ تا هزار تن پسماند اجرا کنند؛ این در حالی است که روزانه حدود ۶ هزار تن زباله در تهران تولید می‌شود.

وی افزود: این‌طور نیست که صرفاً قرار باشد یک طرح آزمایشی برای هزار تن زباله اجرا شود؛ مطالعات و مدل مفهومی این طرح انجام شده، پایلوت آن نیز اجرا شده و شهردار تهران در جریان جزئیات آن قرار گرفته است. یکی از اتفاقات مهمی که توسط این سازمان رقم خورده، خروج نسبی از قراردادهای خارجی و حرکت به سمت استفاده از ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان داخلی در حوزه پسماند بوده است.

رئیس پارک علم و فناوری شهری شهرداری تهران ادامه داد: با توجه به شرایط کشور، اتکا به بیرون و استفاده از فناوری‌های خارجی با مشکلاتی همراه است؛ از جمله اینکه ممکن است شرکت خارجی خدمات و پشتیبانی مورد نیاز را ارائه نکند یا فناوری و خدمات مورد انتظار را در اختیار ما قرار ندهد. بر همین اساس، دو شرکت دانش‌بنیان داخلی وارد این حوزه شدند و آزمایش‌های لازم را انجام دادند.

وی اظهار کرد: این شرکت‌ها در فرآیندهای خود چهار خروجی مختلف از پسماند را مورد توجه قرار داده‌اند که شامل تولید برق، تولید سوخت و تولید پودر و سایر محصولات است.

زراسوندی گفت: در فازهای نخست، اجرای طرح در مقیاس ۵۰۰ تا هزار تن و حتی کمتر از این میزان نیز می‌تواند اهمیت داشته باشد. همان‌طور که شهردار تهران نیز تأکید کرده است، اگر بتوانیم در شرایط فعلی کشور حتی ۵۰۰ یا هزار تن از حجم پسماند را کاهش دهیم، اتفاق بزرگی رقم خورده است.

وی افزود: علاوه بر این، دستیابی به فناوری ایرانی در این حوزه باعث می‌شود هزینه‌ها نیز به شکل قابل توجهی کاهش پیدا کند و هزینه‌های استفاده از فناوری داخلی با گزینه‌های خارجی قابل مقایسه نیست. البته چون بنده متولی مستقیم این بخش نیستم، درباره ارقام و جزئیات هزینه‌ها نمی‌توانم عدد دقیقی ارائه کنم، اما اختلاف هزینه‌ها به اندازه‌ای است که می‌تواند مدیران را برای استفاده از این فناوری توجیه کند.

رئیس پارک علم و فناوری شهری شهرداری تهران با اشاره به نقش پارک‌های علم و فناوری در حمایت از شرکت‌های فناور گفت: اساساً یکی از دلایل حضور و فعالیت پارک‌های علم و فناوری همین موضوع است؛ اینکه افراد، شرکت‌ها و مجموعه‌هایی که در این حوزه فعالیت می‌کنند، از حاشیه امنیت لازم برخوردار باشند و بتوانند فعالیت خود را با اطمینان بیشتری ادامه دهند.

وی افزود: پارک‌های علم و فناوری تسهیلگر هستند و در کنار تسهیلگری، موضوع حمایت و پشتیبانی نیز اهمیت دارد. اگر یک شرکت بخش خصوصی به تنهایی وارد چنین حوزه‌ای شود و نهاد یا مجموعه‌ای از آن پشتیبانی نکند، ممکن است با مشکلاتی مواجه شود؛ اما زمانی که یک مجموعه تخصصی و فناور از سوی پارک مورد حمایت قرار می‌گیرد، شرایط متفاوت خواهد بود.

زراسوندی ادامه داد: ما در سازمان فناوری‌های نوین و نوآوری شهری، تمام‌قد از حوزه‌های تخصصی و اولویت‌های ۹گانه شهر تهران که در اساسنامه سازمان نیز مشخص شده است، حمایت می‌کنیم و شرکت‌هایی را که در این حوزه‌ها فعالیت می‌کنند، مورد حمایت قرار می‌دهیم.

وی گفت: اینکه این شرکت‌ها انتخاب شدند، اینکه مدل مفهومی کار در حوزه پسماند و زباله ایجاد شد، اینکه برای آن چندین ماه زمان صرف شد و مجموعه شهرداری تهران برای اجرای این طرح توجیه شدند، همه از جمله اقداماتی است که در این مسیر انجام شده است.

رئیس پارک علم و فناوری شهری شهرداری تهران افزود: اینکه شهردار تهران شخصاً پیگیر یک شرکت باشد، با آن شرکت تماس بگیرد، از فعالیت آن بازدید کند و تأکید داشته باشد که پایلوت هرچه سریع‌تر اجرا شود، آزمایش‌ها و آنالیزهای لازم انجام شود و طرح به مرحله اجرا برسد، اتفاق بزرگی است و نشان‌دهنده حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان است.

وی با اشاره به نقش پارک علم و فناوری شهری در این فرآیند اظهار کرد: درباره پارک نیز باید توضیح دهم که بنده معاون خدمات شهری شهرداری تهران نیستم، بلکه رئیس پارک علم و فناوری شهری هستم. وظیفه من این بوده است که یک شرکت واجد شرایط ایرانی را که دارای مطالعه فناورانه و سطح آمادگی فناوری بالا است، شناسایی و به متولیان مربوطه معرفی کنم و از این مرحله به بعد، اجرای طرح بر عهده متولیان مربوطه است.

پذیرش واحدهای فناورانه در پارک شهری

زراسوندی در ادامه با اشاره به فرآیند پذیرش شرکت‌ها در پارک علم و فناوری شهری، گفت: گزارش عملکرد پارک را همراه خود نیاورده‌ام، اما این گزارش به صورت دفترچه منتشر شده و موجود است و در صورت نیاز می‌توان جزئیات آن را ارائه کرد.

وی افزود: در سال گذشته چهار فراخوان مختلف برای جذب شرکت‌ها داشتیم. ورودی‌های پارک‌های علم و فناوری معمولاً مسیرهای مشخصی دارند؛ به این صورت که یا یک فرد یا شرکت برای ورود به یک حوزه از سوی مجموعه‌ای معرفی می‌شود، یا از طریق فراخوان در زیست‌بوم فناوری و نوآوری کشور، وزارتخانه‌های مختلف و دانشگاه‌ها، جذب شرکت‌ها انجام می‌شود.

رئیس پارک علم و فناوری شهری شهرداری تهران ادامه داد: تمام این مسیرها طی سال گذشته دنبال شد و در مجموع، ۸۸ شرکت وارد چرخه جذب و پذیرش پارک شدند.

وی با بیان اینکه فرآیند جذب و پذیرش شرکت‌ها در پارک‌های علم و فناوری مستمر است، اظهار کرد: فرآیند جذب و پذیرش یک فرآیند مستمر است و به طور مرتب، حدود هر دو هفته یک بار، شوراهای جذب و پذیرش در پارک‌های علم و فناوری از جمله پارک علم و فناوری شهری تشکیل می‌شوند و شرکت‌ها از سوی کارگروه‌های فنی و اقتصادی مورد بررسی قرار می‌گیرند.

زراسوندی گفت: خوشحالم که اعلام کنم در نخستین فراخوان پارک علم و فناوری شهری، حدود ۴۰ شرکت دانش‌بنیان و واحد فناور در پارک مستقر شده‌اند.

وی  با اشاره به زیرساخت‌های پارک علم و فناوری شهری گفت: پارک علم و فناوری شهری در چهار موقعیت و لوکیشن فعالیت می‌کند و این موضوع نیز به مجوزی مربوط می‌شود که شورای گسترش آموزش عالی کشور برای ایجاد پارک صادر می‌کند.

انتهای پیام