عقیل قدرتی در گفتوگو با ایسنا با اشاره به اقدامات معاونت فرهنگی و هنری سازمان فرهنگی و اجتماعی شهرداری مشهد در حوزه ترویج فرهنگ ایثار و شهادت، اظهار کرد: یکی از برنامههای مهم ما در این حوزه، احداث و تکمیل یادمانهای شهدای گمنام در بوستانهای مختلف شهر است که در همین راستا، یکی از یادمانهای شاخص شهدای شهر مشهد در بوستان ملت همزمان با هفته دفاع مقدس افتتاح خواهد شد.
وی اضافه کرد: در حال حاضر در تعدادی از بوستانهای سطح شهر، مزار شهدای گمنام وجود دارد و برای این مکانها یادمانهایی طراحی و اجرا شده یا در دست احداث است. ازجمله این مکانها میتوان به بوستان ملت، بوستان ارم و بوستان اردیبهشت اشاره کرد که هرکدام در چارچوب برنامههای شهری و فرهنگی مورد توجه قرار گرفتهاند.
معاون فرهنگی و هنری سازمان فرهنگی و اجتماعی شهرداری مشهد با اشاره به ویژگیهای معماری یادمان شهدای بوستان ملت، ادامه داد: یادمان شهدای بوستان ملت از نظر معماری نیز دارای طرح ویژهای است و در طراحی آن مفهوم عروج مورد توجه قرار گرفته است. تلاش شده است این فضا علاوه بر اینکه محل حضور و زیارت مردم باشد، از نظر معماری و هویت بصری نیز بتواند با مفهوم ایثار و شهادت ارتباط برقرار کند.
قدرتی با اشاره به سایر پروژههای مرتبط با مزار شهدا، بیان کرد: یکی دیگر از پروژههایی که در این زمینه انجام شد، یادمان شهدای بوستان خورشید بود که حدود دو ماه پیش افتتاح شد. در این مکان، مزار دو شهید مدافع حرم قرار دارد و یادمان مربوط به این شهدا نیز در منطقه ۹ به بهرهبرداری رسید. در کنار این پروژهها، احداث یادمانهای دیگر شهدا نیز در نقاط مختلف شهر در دست انجام است و تلاش مجموعه مدیریت شهری این است که فضاهای مرتبط با شهدا در سطح شهر، علاوه بر حفظ شأن و جایگاه این عزیزان، به فضاهایی فرهنگی برای ارتباط نسل امروز با فرهنگ ایثار و شهادت تبدیل شوند.
وی ادامه داد: یکی از اهداف ما این است که یادمانهای شهدا صرفاً یک سازه شهری نباشند، بلکه به عنوان بخشی از هویت فرهنگی محله و شهر مورد استفاده قرار بگیرند و بتوانند ارتباط میان مردم، بهویژه نسل جوان و نوجوان، با تاریخ معاصر و حماسههای دوران دفاع مقدس را تقویت کنند.
احیای «معراج شهدای مشهد» به عنوان یک بنای هویتی
معاون فرهنگی و هنری سازمان فرهنگی و اجتماعی شهرداری مشهد به یکی از پروژههای شاخص شهرداری مشهد در حوزه ایثار و شهادت اشاره کرد و گفت: پروژه «معراج شهدای مشهد مقدس» یکی از کلانپروژههای شهرداری در سال ۱۴۰۵ بود که در فروردینماه افتتاح شد. معراج شهدای مشهد در بلوار توس، در دوران دفاع مقدس محلی بود که پیکرهای مطهر شهدا پس از انتقال به مشهد به آنجا منتقل میشد و خانوادههای شهدا برای تحویل گرفتن پیکر عزیزان خود و انجام مراحل مربوط به تشییع به این مکان مراجعه میکردند. این مکان یکی از نقاط مهم و هویتی شهر مشهد در دوران دفاع مقدس بود، اما حدود دو دهه از کارکرد اصلی خود فاصله گرفته بود. با توجه به اینکه ملک متعلق به بخش خصوصی بود، پس از جنگ برای مدتی در اختیار معراج شهدا قرار داشت و سپس به مدت حدود دو دهه به کارگاه تولیدی تبدیل شده بود.
قدرتی خاطرنشان کرد: در طول این سالها، مردم منطقه نیز مطالبه داشتند که این مکان که محل عروج و انتقال پیکرهای شهدا بوده و بخشی از حافظه تاریخی و هویت شهر مشهد محسوب میشود، توسط شهرداری تملک و به کارکرد اصلی خود بازگردانده شود. در نهایت شهرداری مشهد این ملک را خریداری کرد و پس از انجام اقدامات لازم، عملیات عمرانی آن آغاز شد و در فروردینماه سال ۱۴۰۵، معراج شهدای مشهد مقدس با حضور خانوادههای شهدا افتتاح شد.
وی با اشاره به همزمانی افتتاح این مجموعه با تشییع یکی از شهدای دفاع مقدس، اضافه کرد: در شب افتتاح معراج شهدای مشهد نیز پیکر یکی از شهدای دوران دفاع مقدس که در یکی از جزایر به شهادت رسیده بود و اصالتاً مشهدی بود، در همین مکان تشییع شد و این موضوع فضای ویژهای به مراسم افتتاح بخشید. احیای چنین مکانهایی تنها یک پروژه عمرانی نیست، بلکه اقدامی برای بازگرداندن بخشی از حافظه تاریخی شهر به زندگی روزمره مردم است. معراج شهدا برای خانوادههای شهدا، رزمندگان و بسیاری از شهروندان مشهدی یادآور یکی از مهمترین مقاطع تاریخ معاصر کشور است و حفظ و احیای چنین مکانهایی میتواند در انتقال این خاطرات به نسلهای جدید مؤثر باشد.
بیش از ۳۰ هزار مترمربع دیوارنگاره با موضوع ایثار و شهادت
معاون فرهنگی و هنری سازمان فرهنگی و اجتماعی شهرداری مشهد به اقدامات انجام شده در حوزه هنرهای شهری اشاره کرد و گفت: دیوارنگارههای شهری یکی دیگر از ابزارهایی است که مجموعه معاونت فرهنگی و هنری شهرداری مشهد برای ترویج فرهنگ ایثار و شهادت مورد استفاده قرار داده است. همچنین تاکنون بیش از ۳۰ هزار مترمربع دیوارنگاره با مضامین ایثار، شهادت و حماسه در نقاط مختلف شهر مشهد اجرا شده است و این روند همچنان ادامه دارد. پس از شهادت شهید لاریجانی، در فاصله کوتاهی قرارداد اجرای دیوارنگاره مربوط به ایشان با هنرمند منعقد شد و کار آغاز شد و حدود دو تا سه هفته پس از شهادت این شهید، دیوارنگاره ایشان در مشهد رونمایی شد.
قدرتی به دیوارنگارههای مربوط به شهدای مختلف ازجمله شهید محمدزاده و شهید رئیسی اشاره کرد و افزود: پس از شهادت شهید رئیسی نیز دیوارنگارهای با محوریت ایشان در خیابانی که به نام شهید رئیسی نامگذاری شده است، اجرا شد.
«از حماسه دیروز تا حماسه امروز»؛ پیوند شاهنامه و روایت شهدای معاصر
وی یکی از آثار شاخص اجرا شده در حوزه هنرهای شهری را دیوارنگاره «از حماسه دیروز تا حماسه امروز» عنوان کرد و گفت: این اثر که سال گذشته رونمایی شد، در محدوده چهارراه خیام و بر روی دیوار مرکز فاوا سپاه اجرا شده و از نظر ابعاد، یکی از بزرگترین دیوارنگارههای شهری مشهد محسوب میشود. ویژگی این اثر آن است که تلاش شده میان حماسههای تاریخی و اسطورهای ایران و حماسه شهدای معاصر ارتباط برقرار شود. در این اثر، اساطیر شاهنامه و شخصیتهای حماسی که نماد پاسداری از میهن هستند، در کنار شهدای امروز قرار گرفتهاند.
معاون فرهنگی و هنری سازمان فرهنگی و اجتماعی شهرداری مشهد اضافه کرد: برای هر شهید در این اثر شعر ویژهای سروده شده، نقاش اثر خود را بر اساس این روایتها خلق کرده و یک هنرمند خطاط نیز متنها و اشعار را کتابت کرده است. در نهایت مجموعه این عناصر در قالب یک دیوارنگاره بزرگ شهری در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند. هدف از چنین آثاری این است که مفاهیم ایثار و حماسه صرفاً در قالب پیامهای مستقیم ارائه نشوند، بلکه با استفاده از زبان هنر و ظرفیتهای ادبی، تصویری و تاریخی، ارتباطی میان نسل امروز و مفاهیم حماسی و ملی برقرار شود.
قدرتی با اشاره به برنامههای هنر شهری در مناسبتهای مختلف، خاطرنشان کرد: در برنامه استقبال از بهار امسال نیز چندین دیوارنگاره با موضوع شهدا در نقاط مختلف شهر اجرا شد که ازجمله آنها میتوان به آثاری در منطقه ۲ و منطقه ۹ شهری اشاره کرد. ساخت تندیسهای متعدد با محوریت حماسه و ایثار در نقاط مختلف شهر نیز از دیگر اقداماتی است که با هدف زنده نگه داشتن یاد و خاطره شهیدان انجام شده و در دستور کار مستمر مجموعه قرار دارد.
دعوت از هنرمندان برای خلق آثار مرتبط با مقاومت و ایثار
وی با تأکید بر نقش هنرمندان در انتقال مفاهیم ایثار و مقاومت، خاطرنشان کرد: سازمان فرهنگی و اجتماعی شهرداری مشهد با آغوش باز آمادگی کامل خود را برای میزبانی و اجرای رویدادهای بزرگ و تأثیرگذار هنری در سطح بینالمللی اعلام میکند و از تمامی هنرمندان و مجموعههای دغدغهمند دعوت میکنیم که برای خلق آثار هنری فاخر که بازتابدهنده پیام حقطلبی و مقاومت باشد، با مجموعه مدیریت شهری همکاری کنند. ظرفیت هنر میتواند در معرفی و بازنمایی مفاهیمی همچون ایثار، مقاومت و حماسه نقش مهمی داشته باشد و ما تلاش میکنیم که این ظرفیت را در قالبهای مختلف هنری و در سطح شهر به کار بگیریم.
معاون فرهنگی و هنری سازمان فرهنگی و اجتماعی شهرداری مشهد با بیان اینکه شهر مشهد به دلیل پیشینه فرهنگی، مذهبی و تاریخی خود ظرفیت بالایی برای اجرای رویدادهای هنری در این حوزه دارد، اضافه کرد: هدف ما این است که در کنار حفظ و احیای مکانهای تاریخی مرتبط با شهدا، از زبان هنرهای جدید و هنر شهری نیز برای ارتباط با نسل جدید استفاده کنیم.
انتهای پیام
