رامین شایانمهر در گفتوگو با ایسنا با اشاره به تفاوت سبک یادگیری دانشآموزان نسل دیجیتال با نسلهای گذشته، اظهار کرد: دانشآموزان امروز معمولاً با محرکهای متنوع، محتواهای کوتاه، تصویر، تعامل و بازخوردهای سریع خو گرفتهاند و سبک زندگی آنها نیز بهنوعی با سرعت بیشتری همراه شده است؛ بنابراین شیوه آموزش نیز باید متناسب با این تغییرات حرکت کند و از آموزش سنتی که بیشتر بر شنیدن و روشهای سخنرانی و معلممحور استوار است، به سمت دیدن، تجربه کردن، کاوشگری، مشارکت، تعامل و در نهایت حل مسئله حرکت کند.
وی ادامه داد: برای ایجاد این تغییر در کلاس درس، لازم نیست حتماً اتفاق پیچیدهای رخ دهد، بلکه میتوان هر ۱۰ تا ۱۵ دقیقه تغییری در فعالیت آموزشی ایجاد کرد؛ برای مثال سؤالی مطرح شود، گفتوگویی شکل بگیرد، یک فعالیت گروهی انجام شود، تصویری مورد استفاده قرار گیرد یا یک بارش فکری ایجاد شود که در نهایت به یک تجربه عملی منجر شود و دانشآموز را در فرآیند یادگیری درگیر کند. به نظر من مهمترین تفاوت همین است که محرکهای تعاملی در فرآیند آموزش اتفاق بیفتد، محتوا تا حد امکان کوتاه باشد و یادگیری صرفاً به شکل سخنرانی و شنیدن دنبال نشود، بلکه به سمت فعالیتهای تعاملی، مشارکتی، دیدن و تجربه کردن حرکت کند.
مدیر و مسئول مرکز آموزشی و مشاور تحصیلی درباره استفاده از ابزارهای دیجیتال و محتوای چندرسانهای در کلاس درس نیز گفت: ابتدا باید این نکته را در نظر داشته باشیم که خود فناوری در یادگیری موضوع اصلی نیست و صرفاً دیجیتال شدن آموزش قرار نیست یادگیری را بهتر کند، بلکه نحوه استفاده از ابزارهای دیجیتال است که میتواند باعث شود یادگیری عمیقتر و مؤثرتر اتفاق بیفتد.
شایانمهر افزود: امروزه مهارتهای دیجیتال و آموزش دیجیتال دیگر صرفاً یک نیاز در حوزه آموزش نیست، بلکه به یک ضرورت تبدیل شده است و اگر معلمی در آموزش خود از ابزارها و کارکردهای آموزش دیجیتال استفاده نکند، احتمال دارد آموزش او اثربخشی لازم را نداشته باشد و یادگیری عمیق در دانشآموزان شکل نگیرد؛ بنابراین، مسئله اصلی این است که نحوه استفاده از این ابزارها را بدانیم و آنها را در جهت اثرگذارتر و عمیقتر شدن یادگیری به کار بگیریم.
وی ادامه داد: اگر از ویدئو یا آزمونهای تعاملی در فرآیند یادگیری استفاده کنیم و این ابزارها در خدمت فهم مفهومی قرار بگیرند، ارزش آموزشی خواهند داشت، اما اگر صرفاً برای جذابتر کردن کلاس یا ایجاد تنوع در شیوه ارائه مطالب از آنها استفاده کنیم، میتوانند به عاملی برای حواسپرتی تبدیل شوند. بنابراین، اگر استفاده از ابزارهای دیجیتال صرفاً با هدف جذاب کردن یا متنوع کردن مدل یادگیری باشد، ممکن است نتیجه آن حواسپرتی باشد، اما اگر نحوه استفاده از این ابزارها را بدانیم و هدف مشخصی برای آنها داشته باشیم، قطعاً میتوانند کاربرد آموزشی مناسبی داشته باشند.
این مشاور تحصیلی با بیان یک معیار ساده برای استفاده از هر ابزار دیجیتال خاطرنشان کرد: یک معیار ساده این است که پیش از استفاده از آن از خود بپرسیم این ابزار دقیقاً قرار است کدام بخش از یادگیری را بهتر کند و اگر از آن استفاده نکنیم، یادگیری در کدام بخش دشوارتر خواهد شد. اگر پاسخ روشنی برای این پرسش نداشته باشیم، احتمالاً نیازی به استفاده از آن ابزار نیز وجود ندارد، زیرا استفاده بدون هدف میتواند به جای کمک به یادگیری، موجب حواسپرتی دانشآموز شود.
عبور از آموزش محتوامحور به یادگیری مهارتمحور
شایانمهر درباره مهمترین تغییری که نظام آموزشی برای هماهنگ شدن با سبک زندگی و نیازهای نسل دیجیتال باید در اولویت قرار دهد، تصریح کرد: مهمترین تغییری که باید اتفاق بیفتد، عبور از دانش محتوامحور به سمت یادگیری فعال و مهارتمحور است. اگر بتوانیم از آموزش محتوامحور عبور کنیم و به سمت یادگیری فعال، یادگیری مشارکتی و مهارتمحور حرکت کنیم، این تغییر میتواند کمک زیادی به متناسب شدن آموزش با نیازهای امروز کند.
وی ادامه داد: دانشآموز فقط قرار نیست بداند چه چیزی درست است، بلکه باید مهارتهایی مانند فکر کردن، سؤال کردن، پرسشگری، ارزیابی اطلاعات، تحلیل و حل مسئله را نیز یاد بگیرد و بتواند با این مهارتها ارتباط برقرار کند و از فناوری به شکل درست استفاده کند. در واقع، مسئله این نیست که آموزش سنتی را صرفاً دیجیتالی کنیم؛ هدف از تغییر آموزش سنتی به دیجیتال این نیست که کلاس سنتی را با استفاده از ابزارهای دیجیتال بازتولید کنیم، بلکه مسئله مهمتر این است که یادگیری را متناسب با نیازهای امروز طراحی کنیم.
مدیر و مسئول مرکز آموزشی و مشاور تحصیلی با بیان اینکه دیجیتال شدن آموزش الزاماً به معنای نیاز به «معلم دیجیتال» نیست، اظهار کرد: ما به معلمی نیاز داریم که بتواند یادگیری را از حالت دریافت منفعلانه به یک تجربه فعال، معنادار و تعاملی تبدیل کند. بنابراین، آنچه اهمیت دارد صرفاً استفاده از فناوری نیست، بلکه استفاده هدفمند از آن برای ایجاد تجربه یادگیری فعال و متناسب با ویژگیها و نیازهای دانشآموزان امروز است.
انتهای پیام
