نویسنده، طراح، کارگردان و یکی از اجراگران این نمایش، دوشنبه ۲۰ مهر در گفت‌وگو با ایسنا درباره شکل‌گیری این اثر اظهار کرد: این نمایش دو سال پیش در مرکز امید حوزه هنری تولید شد. برای شکل‌گیری آن، موضوع تولد و تولدهای شگفت‌انگیز در جهان هستی را انتخاب کردم و با استفاده از مجموعه آلبوم‌های ضبط‌شده حوزه هنری که آهنگسازان و ترانه‌سرایان حرفه‌ای در تولید آن‌ها مشارکت داشتند، چهار قطعه با موضوع تولد برگزیدم و نمایشنامه را بر اساس آن‌ها نوشتم.
بهناز مهدی‌خواه با اشاره به روند تولید و اجراهای این اثر افزود: نمایشنامه در یک دوره هشت تا ۹ ماهه به مرحله اجرا رسید و اجراهای آن را در تهران آغاز کردم، اما با شروع جنگ ۱۲ روزه، اجراها متوقف شد. سال گذشته نیز هم‌زمان با روز جهانی کودک و با حمایت کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، این نمایش را در شهرهای زاهدان، سراوان و زابل در استان سیستان و بلوچستان روی صحنه بردم.
وی ادامه داد: پس از بازگشت به تهران، اجرای نمایش را از تیرماه امسال در مرکز تئاتر کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان از سر گرفتم و تا یک هفته پیش حدود ۴۵ اجرا داشتیم. پس از آن پیشنهاد شد اجراها را در تبریز ادامه دهم و اکنون در پردیس سینمایی ۲۹ بهمن میزبان مخاطبان هستیم. برنامه‌ریزی شده است که اجراها تا پنجشنبه، ۲۳ مهرماه، ادامه داشته باشد و تلاش می‌کنیم با هماهنگی‌های لازم، امکان اجرای صبح برای مدارس نیز فراهم شود.
شناخت دنیای کودکان، نخستین ضرورت تولید تئاتر
مهدی‌خواه در ادامه با اشاره به چالش‌های تولید آثار نمایشی برای کودکان گفت: کسی که برای کودک کار می‌کند، در درجه نخست باید دغدغه‌های بچه‌ها و نیازهای امروز آن‌ها را بشناسد. کارگردانی که برای این گروه سنی نمایش تولید می‌کند، باید بداند کودکان امروز با چه مسائلی درگیر هستند و چگونه می‌توان آن‌ها را به حضور در سالن تئاتر ترغیب کرد.
وی افزود: کودکان امروز بیشتر با تلفن همراه سروکار دارند و با ریتم تندی زندگی می‌کنند؛ به همین دلیل، ممکن است حوصله نشستن و تماشای یک نمایش را برای مدت طولانی نداشته باشند. بنابراین، لازم است تمهیداتی در نظر گرفته شود تا بتوان آن‌ها را به سالن کشاند و در طول اجرا با خلق لحظه‌ها و تصاویر جذاب و شگفت‌انگیز، توجهشان را حفظ کرد.
وی با تأکید بر اینکه تئاتر کودک نباید صرفاً به سرگرمی محدود شود، اظهار کرد: من معتقدم تئاتر کودک حتماً باید بار آموزشی داشته باشد. عروسک‌ها ابزارهای من برای روایت قصه هستند و در نمایش می‌خواهم به دنیا بیام نیز داستان‌هایی واقعی روایت می‌شوند. تمام اطلاعاتی که در بخش‌های مختلف نمایش به آن‌ها اشاره می‌شود، بر اساس واقعیت هستند و برای آن‌ها تحقیق کرده‌ام؛ سپس این اطلاعات را در قالب نمایش به کودکان منتقل می‌کنم.
این طراح و کارگردان در ادامه تصریح کرد: شناخت فضای ذهنی و دنیای کودکان و توجه به نیازهای آن‌ها اهمیت زیادی دارد. باید بدانیم در شرایط کنونی چه موضوعاتی ضرورت دارند و لازم است برای کودکان درباره آن‌ها اثر تولید شود.
ورود به تئاتر کودک به صبوری و پشتکار نیاز دارد
وی در بخش دیگری از این گفت‌وگو، با اشاره به دشواری‌های فعالیت در حوزه تئاتر کودک و نوجوان گفت: جوانان کمتر به سمت این حوزه می‌آیند؛ زیرا به نظر من، کار کودک از کار برای بزرگسالان دشوارتر است و بخشی از جوانان ترجیح می‌دهند سراغ کارهای آسان‌تر بروند.
وی تصریح کرد: با این حال، در میان دانشجویان افرادی را می‌بینم که به این حوزه علاقه دارند و می‌خواهند توانایی‌های خود را تجربه کنند. اعضای گروه اجرایی نمایش من نیز دانشجو هستند و حتی در بخش ساخت عروسک‌ها از کمک دانشجویان استفاده کرده‌ام.
این نویسنده و کارگردان ادامه داد: افرادی که وارد این حوزه می‌شوند، ممکن است در مواجهه با دشواری‌های کار از ادامه مسیر منصرف شوند یا با پذیرش چالش‌ها، صبوری و کسب تجربه، به‌تدریج مهارت‌های خود را افزایش دهند و در این مسیر باقی بمانند.
حمایت از تئاتر کودک کافی نیست
وی در پاسخ به پرسشی درباره میزان حمایت نهادهای فرهنگی از تولید آثار نمایشی ویژه کودکان بیان کرد: این حمایت‌ها قطعاً کافی نیست. گاهی یک کارگردان بدون حمایت هیچ نهادی، با هزینه شخصی خود نمایش تولید می‌کند و به مرحله اجرا می‌رساند. بسیاری از هنرمندان در تهران نیز به همین شکل فعالیت می‌کنند.
وی با اشاره به فعالیت حوزه هنری در زمینه تئاتر کودک گفت: حوزه هنری طی دو سال گذشته حمایت خوبی از تئاتر کودک داشته و بسیاری از همکاران من با استفاده از این ظرفیت، آثار خود را تولید کرده‌اند. در کنار آن، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و تالار هنر نیز از مراکز تخصصی تئاتر کودک و نوجوان هستند، اما تعداد متقاضیان زیاد است و از میان آن‌ها تنها تعدادی از آثار برای تولید و اجرا انتخاب می‌شوند.
مهدی‌خواه ادامه داد: ممکن است هر سال حدود ۱۰ تا ۱۲ اثر در هر یک از این مراکز انتخاب شود. در چنین شرایطی، گروه‌هایی که امکان اجرای آثار خود در سالن‌های حرفه‌ای را ندارند، گاهی نمایش‌هایشان را برای فرهنگسراها و خانه‌های فرهنگ آماده می‌کنند. به نظر من، این موضوع نیز ارزشمند است؛ زیرا مهم این است که مخاطب حضور داشته باشد، از تماشای اثر لذت ببرد، چیزی یاد بگیرد و اوقات فراغتش را به شکل مناسبی سپری کند.
سرمایه‌گذاری برای کودکان، سرمایه‌گذاری برای آینده است
وی با اشاره به اهمیت سرمایه‌گذاری در تولید آثار فرهنگی و هنری برای کودکان اظهار کرد: هر کاشتی برداشتی دارد. اگر امروز برای تولید آثار ویژه کودکان و آگاه‌سازی آن‌ها سرمایه‌گذاری کنیم، می‌توانیم به پرورش کودکانی کمک کنیم که در آینده توانمندتر و مستقل‌تر باشند.
وی بیان کرد: آشنایی کودکان با تئاتر و دیگر فعالیت‌های فرهنگی می‌تواند آن‌ها را به مطالعه، پژوهش و جست‌وجو ترغیب کند. چنین کودکانی به‌تدریج یاد می‌گیرند کتاب‌های مورد علاقه خود را انتخاب کنند، برای یافتن پاسخ پرسش‌هایشان جست‌وجو کنند و علاقه‌مندی‌ها و استعدادهای خود را بشناسند. این روند می‌تواند در رشد فردی و شناخت توانایی‌هایشان تأثیرگذار باشد.
این هنرمند با تأکید بر ضرورت آشنایی کودکان از سنین پایین با هنر نمایش خاطرنشان کرد: برای گروه‌های سنی مختلف، از خردسالان تا کودکان و نوجوانان، گونه‌های متناسبی از تئاتر تعریف شده است و لازم است خانواده‌ها به این موضوع اهمیت دهند و فرزندانشان را به تماشای نمایش ببرند.
وی تصریح کرد: گاهی والدین به دلیل مشغله‌های روزمره می‌گویند برای تماشای تئاتر وقت ندارند، درحالی‌که باید برای این فعالیت زمان مشخصی اختصاص دهند. همان‌طور که غذا، پوشاک و کتاب در زندگی کودکان اهمیت دارد، تماشای تئاتر نیز باید به‌عنوان بخشی از برنامه زندگی آن‌ها مورد توجه قرار بگیرد. دوست دارم سالن اجرا پر از کودکانی باشد که با اشتیاق به تماشای نمایش آمده‌اند و حتی خودشان از پدر و مادرشان بخواهند آن‌ها را به سالن تئاتر ببرند.
وی با بیان اینکه اجرای این نمایش می‌تواند فرصتی برای آشنایی کودکان تبریز با تئاتر عروسکی باشد، اظهار کرد: تا جایی که اطلاع دارم، مدتی است اجرای تخصصی آثار کودک در تبریز کم‌رنگ شده و در حال حاضر نیز نمایش عروسکی کودک به این شکل اجرا نمی‌شود. به همین دلیل، امیدوارم خانواده‌ها از این فرصت استفاده کنند و در مدت اجرای نمایش، زمانی را به حضور فرزندانشان در سالن اختصاص دهند؛ زیرا تئاتر حق کودکان است.
به گزارش ایسنا، این نمایش با اجرای بهناز مهدی‌خواه و رها آویژ، هر روز در ساعت‌های ۱۶ و ۱۸ میزبان مخاطبان است و برای گروه سنی ۶ تا ۱۰ سال طراحی شده است. این اثر ۴۵ دقیقه‌ای به زبان فارسی اجرا می‌شود.
انتهای پیام
