در نشست دانشگاهیان آذربایجان شرقی با محمدجعفر قائم پناه، معاون اجرایی رئیس جمهور، نماینده ویژه رییس جمهور در بیست و دومین سفر استانی دولت به این استان، مسئولان دانشگاهی و فناورانه ضمن تشریح ظرفیتهای علمی و پژوهشی منطقه، مهمترین چالشهای حوزه آموزش عالی، تأمین مالی، زیرساختهای پژوهشی و توسعه فناوری را مطرح کردند.
کاهش سهم آموزش عالی از بودجه عمومی کشور
محمدتقی اعلمی رئیس دانشگاه تبریز با اشاره به پیشینه تاریخی و ظرفیتهای علمی این دانشگاه، بر ضرورت حمایت بیشتر از آموزش عالی و فراهم کردن زمینه فعالیت مؤثر استادان و پژوهشگران تأکید کرد.
وی دانشگاه تبریز را وارث میراثی ریشه‌دار در عرصه علم دانست و اظهار کرد: تبریز با دانش بیگانه نیست و خواجه نصیرالدین طوسی در همین خطه، رصدخانه مراغه را به‌عنوان یکی از پیشرفته‌ترین و درخشان‌ترین مراکز علمی جهان در روزگار خود بنا نهاد. دانشگاه تبریز نیز امروز با اتکا به این پیشینه تاریخی، با تمام توان در خدمت توسعه کشور ایستاده است.
وی با اشاره به ظرفیتهای آموزشی و پژوهشی دانشگاه تبریز افزود: این دانشگاه ۲۴ هزار دانشجو دارد که نیمی از آنها در مقاطع تحصیلات تکمیلی مشغول به تحصیل هستند. همچنین نزدیک به سه هزار دانشجوی بین‌المللی، ۱۸ دانشکده، ۴۰ واحد پژوهشی تخصصی، چهار قطب علمی و دو مرکز نوآوری در این دانشگاه فعالیت می‌کنند.
اعلمی با اشاره به جایگاه دانشگاه تبریز در نظام های رتبه بندی ملی و بین‌المللی گفت: این دانشگاه در دستکم چهار رشته مهم در جمع ۱۰۰ دانشگاه برتر جهان قرار دارد و در عرصه بین‌المللی حائز رتبه نخست، در کیفیت پژوهش حائز رتبه سوم و از نظر علمی همواره دومین دانشگاه جامع کشور و نخستین دانشگاه استانی بوده است.
وی، وضعیت معیشتی اعضای هیئت علمی را یکی از چالشهای جدی آموزش عالی عنوان کرد و گفت: زندگی استادان دانشگاه امروز به راستی دشوار شده است. فاصله دریافتی ها با هزینه های زندگی هر سال بیشتر میشود و بسیاری از همکاران برای تأمین نیازهای اولیه خانواده با مشکل مواجه هستند؛ تا جایی که گاهی هزینه‌های پژوهش را نیز از جیب خود پرداخت می‌کنند.
وی با تأکید بر ارتباط میان آرامش معیشتی استادان و کیفیت فعالیت‌های علمی ادامه داد: دانایی زمانی به توانایی ملی تبدیل میشود که دانشمند آرامش اندیشیدن داشته باشد. استادی که ذهنش درگیر تأمین معاش است، نمی‌تواند تمام توان خود را در خدمت آموزش، پژوهش و حل مسائل کشور قرار دهد.
اعلمی با بیان اینکه حفظ سرمایه انسانی با توصیه و بخشنامه امکانپذیر نیست، خواستار تدوین برنامه های عملیاتی و زمان‌بندی شده برای همسان‌سازی دریافتی استادان با واقعیت های اقتصادی و حمایت ویژه از پژوهشگران جوان شد.
وی همچنین با اشاره به فرسودگی بخش بزرگی از فضاهای آموزشی، آزمایشگاه و تجهیزات پژوهشی، بر ضرورت تدوین برنامه‌های چندساله و پایدار برای نوسازی زیرساخت دانشگاههای بزرگ کشور، به ویژه دانشگاه تبریز، تأکید کرد.
رئیس دانشگاه تبریز افزود: این برنامه باید دارای ردیف اعتباری مشخص باشد، آزمایشگاه‌های مرجع مشترک در آن اولویت‌بندی شوند و تخصیص منابع مالی نیز به پروژه‌های سنجش‌پذیر پیوند بخورد.
وی با اشاره به کاهش سهم آموزش عالی از بودجه عمومی کشور اظهار کرد: در سال‌های اخیر، سهم اعتبار آموزش عالی از ۳.۹ درصد به کمتر از ۲.۵ درصد کاهش یافته که این موضوع چالشهای فراوانی در حوزه‌های پژوهشی و تجهیزاتی ایجاد کرده است.
طلب ۸.۴ همتی دانشگاه علوم پزشکی تبریز از بیمه‌ها
احمدرضا جودتی رئیس دانشگاه علوم پزشکی تبریز نیز با تشریح اقدامات انجام شده برای توسعه زیرساختهای درمانی استان، از افزایش هزینه های جاری، مطالبات سنگین از سازمانهای بیمه‌گر و بدهی به بخش‌های مختلف خبر داد.
وی اظهار کرد: دانشگاه علوم پزشکی تبریز در دو سال گذشته و با وجود شرایط دشوار اقتصادی، به عنوان هشتمین دانشگاه کشور، فرایند تبدیل وضعیت و به‌کارگیری یکهزار و ۷۰۰ نفر از نیروهای شرکتی و مشاغل اجرایی را اجرا کرد که این اقدام موجب رضایتمندی کارکنان شد.
وی با اشاره به توسعه تجهیزات پیشرفته در بیمارستان‌های شهری و شهرستانی، احداث بیمارستان ۶۰۰ تختخوابی کودکان مردانی آذر را از اقدامات مهم این دانشگاه دانست و گفت: این بیمارستان می‌تواند به عنوان پشتیبان بخش ترومای کلانشهر تبریز عمل کند.
جودتی افزود: این مرکز با برخورداری از ۱۱ اتاق عمل مجهز و ظرفیت بالا، در صورت بروز حوادث بحرانی در سطح شهر می‌تواند طی دو تا سه روز به قطب درمان حوادث تبدیل شود.
وی با اشاره به بخش‌های تخصصی این بیمارستان، از جمله جراحی قلب، مغز و اعصاب، ارتوپدی کودکان و دندانپزشکی، اظهار کرد: این مجموعه به گونه‌ای توسعه یافته است که بتواند نیازهای درمانی بیماران را در بخش‌های مختلف پاسخ دهد و نیاز به مشاوره و اعزام بیمار به خارج از مجموعه را کاهش دهد.
وی ادامه داد: در این مدت، ۸۲۴ میلیارد تومان برای توسعه زیرساختهای درمانی در شهرستان‌های مختلف استان، از جمله کلیبر و اهر، هزینه شده و ۱۵۰ میلیارد تومان نیز برای تجهیز بیمارستان امام رضا(ع) اختصاص یافته است.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی تبریز هزینه‌های سنگین جاری را از مسائل مهم این مجموعه عنوان کرد و گفت: دانشگاه ماهانه ۶۰۴ میلیارد تومان برای حقوق کارکنان، ۱۳۳ میلیارد تومان برای حقوق استادان، ۱۰۹ میلیارد تومان برای اضافه‌کار، ۱۸۳ میلیارد تومان برای کارانه پزشکان، ۱۵۳ میلیارد تومان برای حقوق پرستاران، ۱۰۵ میلیارد تومان برای کارانه کارکنان و ۱۹۹ میلیارد تومان برای هزینه نیروهای شرکتی پرداخت می‌کند.
وی افزود: در مقابل ۱۸۳ میلیارد تومان کارانه پزشکان، رقمی معادل ۳۶۷ میلیارد تومان نیز بابت اضافه کارها، کارانه و طرح پرستاری به کارکنان غیرهیئت علمی پرداخت میشود.
وی با اشاره به وضعیت مطالبات و بدهی‌های دانشگاه اظهار کرد: این مجموعه اکنون ۸.۴ همت از سازمانهای بیمه‌گر، شامل بیمه سلامت، تأمین اجتماعی، نیروهای مسلح و سایر بیمه ها، طلبکار است و در مقابل، پنج همت به مردم، شرکت‌ها و بخش دارویی و تجهیزات پزشکی بدهی دارد.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تأمین اعتبار ارزی ۴۱ میلیون یورویی برای خرید تجهیزات پیشرفته بیمارستان خیرساز حاج آقا نوبر را از نیازهای این مجموعه برشمرد و ابراز امیدواری کرد با تسویه بدهی بیمه ها و تأمین منابع مالی مورد نیاز، زمینه تکمیل و بهرهبرداری حداکثری از زیرساختهای درمانی استان فراهم شود.
دانشگاه آزاد آذربایجان شرقی؛ با ۷۵ هزار دانشجو و چالشهای اقتصادی
حسن رسولی رئیس دانشگاه آزاد اسلامی آذربایجان شرقی نیز با اشاره به گستردگی فعالیت این مجموعه در استان، مشکلات اقتصادی و ضرورت تقویت ارتباط دانشگاه با جامعه و فناوری را مطرح کرد.
وی اظهار کرد: دانشگاه آزاد اسلامی آذربایجان شرقی با حدود ۳۲ واحد و مرکز و ۷۵ هزار دانشجو، به‌عنوان یکی از پایگاه های اجتماعی و دانشگاهی مهم استان فعالیت می‌کند.
وی مأموریت‌گرایی واحدهای دانشگاهی بر اساس ظرفیتهای مناطق مختلف را از اهداف اصلی دانشگاه برشمرد و افزود: این مجموعه بیش از ۴۰ درصد آموزش عالی را بر عهده دارد، اما از مشکلات اقتصادی رنج میبرد.
رسولی با اشاره به وضعیت دریافتی اعضای هیئت علمی گفت: استادان این دانشگاه حقوق کمتری نسبت به اعضای هیئت علمی دانشگاههای دولتی دریافت می‌کنند.
وی با اشاره به تأثیر فناوری هوش مصنوعی بر آموزش عالی اظهار کرد: دانش از طریق فناوری‌های جدید، از جمله هوش مصنوعی، بیش از گذشته به بستر جامعه منتقل میشود و این زیست‌بوم دانشگاهی به تقویت زیرساخت‌ها نیاز دارد؛ چراکه رشته‌های دانشگاهی نیز تحت تأثیر این فناوری قرار گرفته‌اند.
وی با تأکید بر اینکه حمایت صرف از شرکت‌های دانش‌بنیان کافی نیست، افزود: زیرساختهای دانشگاهی نیز باید متناسب با این تحولات توسعه یابند.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی آذربایجان شرقی همچنین بیمارستان امام سجاد(ع) تبریز را مجموعه‌ای با کارکرد آموزشی و درمانی توصیف کرد که در کنار فعالیت‌های آموزشی، به نیازهای درمانی منطقه نیز پاسخ می‌دهد و به حمایت دولت نیاز دارد.
کمبود فضا مانع پذیرش ۲۰۰ شرکت فناور در آذربایجان شرقی
آزیتا بلالی رئیس پارک علم و فناوری آذربایجان شرقی نیز با تأکید بر نقش فناوری در توسعه دانشگاه‌ها و اقتصاد دانش‌بنیان، کمبود فضاهای کارگاهی و زیرساختی را از موانع اصلی توسعه این حوزه در استان عنوان کرد.
وی ادامه داد: فناوری در سال‌های اخیر بیش از گذشته اهمیت خود را نشان داده است و اگر در این حوزه جهش لازم ایجاد نشود، دانشگاه‌ها نیز در دستیابی به اهداف خود موفق نخواهند بود.
وی با تأکید بر ضرورت توجه ویژه به پارک‌های علم و فناوری استان افزود: پارک علم و فناوری آذربایجان شرقی از پارک‌های پیشرو و سطح یک کشور است و ۵۳۳ شرکت و واحد فناور و دانش‌بنیان در آن فعالیت می‌کنند.
بلالی با اشاره به ظرفیت شرکت‌های مستقر در پارک در حوزه ماشین‌آلات، تجهیزات پیشرفته و هوش مصنوعی گفت: این مجموعه در برخی از این حوزه ها به جایگاه شناخته‌شده در کشور دست یافته است.
وی کمبود فضای فیزیکی را یکی از مشکلات اصلی این مجموعه برشمرد و اظهار کرد: ابعاد و مساحت فضای در اختیار پارک با پارک‌های همسطح و حتی برخی پارک‌های دارای سطح پایین‌تر قابل مقایسه نیست.
وی با اشاره به سهم استان از فروش محصولات دانش‌بنیان کشور افزود: ۱۲ درصد فروش محصولات دانش‌بنیان کشور متعلق به آذربایجان شرقی است، اما با وجود این ظرفیت، برخی شرکت‌ها از داشتن فضای کارگاهی و سوله محروم هستند.
بلالی ادامه داد: اکنون ۲۰۰ شرکت درخواست ورود به پارک علم و فناوری استان را دارند، اما به دلیل کمبود فضا امکان پذیرش آنها فراهم نیست.
وی با تأکید بر ضرورت حمایت ملی از پارک علم و فناوری آذربایجان شرقی، توسعه فضاهای کارگاهی و تأمین زیرساختهای لازم را برای پاسخگویی به تقاضای شرکت‌های فناور ضروری دانست.
انتهای پیام
