به گزارش ایسنا، تنها چند روز پس از دستیابی به توافقی که فروش خودروهای هیبریدی چینی را محدود می‌کند، اختلاف‌نظرهای شدیدی میان دو طرف درباره ماهیت این توافق بروز کرده است. این وضعیت، هدف کلان‌تر «جلوگیری از جنگ تجاری» را به خطر انداخته است.
از دیدگاه پکن، توافق هفته گذشته یک امتیازدهی سنجیده و موردی بود که شاید به معنای عقب‌نشینی از برخی اصول باشد، اما در عمل تنها بخش ناچیزی از صادرات سالانه چین به این بلوک را — که ارزشی بیش از ۵۶۰ میلیارد دلار دارد — تحت تاثیر قرار می‌دهد. رسانه‌های دولتی چین هشدار داده‌اند که اگر اتحادیه اروپا «در جریان مذاکرات دست به ترفندهای جدیدی بزند»، با واکنش مواجه خواهد شد.
«تو شین‌چوان»، مشاور پیشین وزارت بازرگانی چین، گفت: «این یک توافق ویژه است و به رویه‌ای برای سایر بخش‌ها تبدیل نخواهد شد.» و در ادامه افزود: چین به خوبی درک می‌کند صنعت خودرو برای اروپا اهمیت ویژه‌ای دارد، ضمن اینکه روابط تجاری خوب چین با آلمان نیز در این میان نقش داشته است.
«تو» — که اکنون ریاست «موسسه مطالعات سازمان تجارت جهانی» در دانشگاه تجارت و اقتصاد بین‌الملل پکن را بر عهده دارد — خاطرنشان کرد: «اگر طرف مقابل همچنان بخواهد از حد خود فراتر رود، چین چاره‌ای جز مقابله به مثل نخواهد داشت.»
اتحادیه اروپا به صراحت اعلام کرده است که خودروهای هیبریدی تنها نخستین مورد در فهرست محدودیت‌های مدنظر این اتحادیه هستند. به گفته منابع مطلع، آلمان قصد دارد اتحادیه اروپا را ترغیب کند تا محدودیت‌های مشابهی را بر واردات کالاهای چینی در صنایعی همچون مواد شیمیایی، مهندسی مکانیک و احتمالا داروسازی اعمال کند.
بروکسل همچنین محصولاتی نظیر مبلمان و اسکوترها را شناسایی کرده است که در آنها افزایش شدید واردات از چین، تولیدکنندگان داخلی را تهدید می‌کند. اگر توافق بر سر خودرو تنها دستاورد اتحادیه اروپا باشد، کسری تجاری این اتحادیه با چین — که ماه گذشته به رقم بی‌سابقه ۳۴.۸ میلیارد دلار رسید — تقریبا هیچ تغییری نخواهد کرد.
والدیس دومبروسکیس، مقام ارشد اقتصادی اتحادیه اروپا، روز سه‌شنبه در بانکوک به خبرگزاری بلومبرگ گفت که عدم توازن در روابط تجاری اتحادیه اروپا و چین «محدود به صنعت خودرو نیست». او افزود: «ما باید این روند را در سایر بخش‌ها نیز ادامه دهیم.» حتی توافق‌نامه مربوط به خودرو نیز هنوز به‌طور کامل نهایی و امضا نشده است.
اتحادیه اروپا اعلام کرده است که از دسامبر، واردات خودروهای هیبریدی از چین را به سقف ۳۵۰ هزار دستگاه در سال محدود خواهد کرد که کمتر از نصف میزان پیش‌بینی‌شده برای سال جاری است. طبق گزارش «بلومبرگ اکونومیکس»، این اقدام موجب کاهش حدود ۱.۵ درصدی مجموع فروش چین به اروپا و کاهش ۰.۲ درصدی در صادرات جهانی این کشور خواهد شد.
چین هنوز این رقم را به‌طور مستقیم تایید نکرده، اما اعلام کرده است که دو طرف، ترتیبی را برای «افزایش» فروش نسبت به رقم ۳۰۲ هزار دستگاه پیش‌بینی‌شده برای سال ۲۰۲۵، در نظر دارند.
ابزارهای کارآمدتر
دستیابی به توافق بر سر دست‌کم یکی از موضوعات تجاری مناقشه‌برانگیز می‌تواند نتایج مثبتی به همراه داشته باشد. با توجه به کند شدن اقتصاد داخلی چین، رشد این کشور به‌شدت به صادرات وابسته است. آتش‌بس تجاری چین با آمریکا تنها تا ژانویه تمدید شده است و این امر به پکن انگیزه می‌دهد تا از تشدید تنش‌ها در جبهه‌ای دیگر پرهیز کند و روابط خود با اروپا را به‌گونه‌ای تعریف نماید که کمتر خصمانه باشد.
مارتین سبنا، مدرس دانشگاه هنگ‌کنگ، می‌گوید: «اگر اروپا مذاکرات را یک شکست تلقی کند، ممکن است به مواضع ایالات متحده نزدیک‌تر شود و چین قطعا خواهان اجتناب از این وضعیت است.»
هفته گذشته، آلمان و فرانسه — بزرگ‌ترین اقتصادهای این اتحادیه — خواستار ایجاد ابزارهای جدیدی شدند که به اتحادیه اروپا اجازه دهد چین را به‌طور کامل از «بازار واحد» عظیم خود کنار بگذارد. این ابزار که اصطلاحا «ضربه دوم» نامیده می‌شود، می‌تواند به‌عنوان عاملی بازدارنده در برابر اقدام احتمالی چین برای قطع عرضه عناصر کمیاب زمین عمل کند.
این عناصر (که در ساخت آهنرباها کاربرد دارند) ابزار فشار قدرتمندی برای پکن بوده‌اند. به گفته افراد مطلع از این گفتگوها، چین در حال مذاکره با اتحادیه اروپا است تا محدودیت‌های اعمال‌شده بر یک شرکت چینی را لغو کند؛ در عوض، چین نیز باید جریان عرضه این فلزات را به یکی از شرکت‌های اروپایی که در زنجیره تامین شرکت «ای‌اس‌ام‌ال» (ASML Holding NV) قرار دارد، از سر بگیرد. شرکت اروپایی مذکور در صورت عدم دسترسی به این عناصر کمیاب، با خطر ورشکستگی مواجه بود.
آلیسیا گارسیا هررو، اقتصاددان ارشد منطقه آسیا-اقیانوسیه در بانک «ناتیکسیس»، معتقد است که امتیازدهی پکن در حوزه خودرو با هدف «جلوگیری از الزام شورای اروپا به ایجاد ابزارهای سخت‌گیرانه‌تر» صورت می‌گیرد.
هیچ تضمینی وجود ندارد که این ترفند موفق شود. برخی تحلیلگران چینی نیز نگران هستند که مبادا تنها مذاکره‌کنندگان تجاری اروپا نباشند که این رویداد را به‌عنوان رویه‌ای قابل‌بهره‌برداری می‌بینند. سان چنگ‌هائو، پژوهشگر «مرکز امنیت و استراتژی بین‌المللی» در دانشگاه چینهوا (پکن)، می‌گوید: «سایر دولت‌ها نیز ممکن است به این نتیجه برسند که با تهدید به اعمال محدودیت، می‌توانند امتیاز بگیرند. چین باید این انگیزه سیاسی را جدی بگیرد.»
موردی استثنایی
اتهامات غرب مبنی بر وجود «مازاد ظرفیت» در این قطب تولیدی جهان، تا حد زیادی در پکن رد شده است، اما در سایر نقاط مورد توجه قرار گرفته‌اند. بسیاری از کشورها نسبت به حجم عظیم کالاهای چینی که بازارهایشان را — چه در صنعت خودرو و چه در سایر بخش‌ها — فرا گرفته است، ابراز نگرانی کرده‌اند.
روند صادرات چین در سال جاری به گونه‌ای است که احتمالا از رکورد مازاد تجاری ۱.۲ تریلیون دلاری ثبت شده در سال ۲۰۲۵ فراتر خواهد رفت. البته، افزایش شدید قیمت تراشه‌ها و کالاهای اساسی نظیر نفت، باعث بالا رفتن این ارقام شده است.
با این حال، اگر رهبران اتحادیه اروپا دوباره درخواست امتیازاتی فراتر از حوزه خودرو داشته باشند، همچنان احتمال تشدید تنش‌ها با این بلوک وجود دارد.
بر اساس گزارش بلومبرگ، گروه اوراسیا در یادداشتی خاطرنشان کرده است که این توافق کمک چندانی به خودروسازان اروپایی در بازارهایی فراتر از بازار داخلی‌شان نمی‌کند. آنها احتمالا همچنان در چین و سایر نقاط جهان به‌جز آمریکا)، عرصه را به رقبای چینی خود واگذار خواهند کرد.
انتهای پیام
