تبلیغات_ از طرفی، حتی اگر گندم در طول فصل رشد به‌خوبی مدیریت شود، برداشت دیرهنگام یا استفاده از تجهیزات نامناسب می‌تواند باعث هدررفت بخشی از محصول شود. در این مقاله بررسی می‌کنیم چگونه گندم بیشتری برداشت کنیم و با چه راهکارهایی می‌توان عملکرد مزرعه را افزایش داد و ضایعات و ریزش هنگام برداشت را کاهش داد.
چگونه گندم بیشتری برداشت کنیم؟
افزایش عملکرد گندم نتیجه‌ی رعایت زنجیره‌ای از اقدامات است و ضعف در هر حلقه بر کل محصول اثر می‌گذارد:
انتخاب بذر مناسب و باکیفیت
انتخاب بذر مناسب و باکیفیت یکی از عوامل مهم در افزایش برداشت گندم است. بذر باید سالم، دارای قدرت جوانه‌زنی بالا و متناسب با آب‌وهوای منطقه و نوع کشت آبی یا دیم باشد. بذر باکیفیت گندم دانه‌ای پر، سفت، درشت و یکنواخت است که رنگ طبیعی و براق دارد و عاری از لکه، کپک، بوی نامطبوع، آثار حشره و بذر علف هرز است. این بذر باید گواهی رسمی و درصد جوانه‌زنی بالا (معمولاً بالای ۸۵ تا ۹۰ درصد) داشته باشد و برای اطمینان بهتر است از مراکز معتبر تهیه شود.
آماده‌سازی صحیح زمین پیش از کاشت
آماده‌سازی مناسب زمین، آزمایش خاک برای تعیین نیاز کودی، رعایت تناوب زراعی و مدیریت بقایای گیاهی به رشد بهتر گندم و کاهش خسارت بیماری‌ها و علف‌های هرز کمک می‌کند. ابتدا نمونه‌ی خاک را به آزمایشگاه بدهید تا نیاز کودی مشخص شود، سپس کلش( ساقه‌ها و بقایای خشک گیاه گندم سال قبل) را خرد کنید یا جمع‌آوری کنید و زمین را در رطوبت مناسب تا عمق ۲۰ تا ۳۰ سانتی‌متر شخم بزنید. بعد از آن، کود پایه را بر اساس نتیجه‌ی آزمایش خاک پخش کنید. در مرحله‌ی آخر، کلوخه‌ها را خرد کنید و بذر را در عمق یکسان بکارید.
کاشت گندم در زمان مناسب
در مناطق گرمسیر، گندم معمولاً از آبان تا آذر کاشته می‌شود. در مناطق سردسیر، زمان مناسب کاشت زودتر و معمولاً از اواخر شهریور تا مهر است تا گیاه پیش از شروع سرمای شدید، فرصت کافی برای جوانه‌زنی و استقرار داشته باشد. البته این زمان‌ها تقریبی هستند زمان کاشت گندم در مناطق مختلف ایران به شرایط آب‌وهوایی و نوع کشت بستگی دارد.
تغذیه مناسب گندم در مراحل رشد
تغذیه مناسب نقش مهمی در رشد و افزایش عملکرد گندم دارد. مصرف کود نیتروژن در چند مرحله، متناسب با نیاز گیاه و شرایط مزرعه، می‌تواند به جذب بهتر مواد غذایی و کاهش هدررفت کود کمک کند. همچنین مصرف بیش‌ازحد نیتروژن ممکن است خطر خوابیدگی ساقه‌ها را افزایش دهد. برای تأمین سایر عناصر ضروری مانند فسفر، پتاسیم و روی نیز بهتر است نوع و مقدار کود بر اساس نتایج آزمایش خاک و توصیه کارشناس کشاورزی تعیین شود.
آبیاری مناسب در مراحل حساس رشد
آبیاری مناسب نقش مهمی در رشد و افزایش برداشت گندم دارد. کمبود آب در مراحل حساس رشد، به‌ویژه ساقه‌روی، خوشه‌دهی، گل‌دهی و پرشدن دانه، می‌تواند باعث کاهش محصول شود. بنابراین، بهتر است زمان و مقدار آبیاری بر اساس نیاز گیاه، شرایط آب‌وهوایی و نوع خاک تنظیم شود؛ زیرا آبیاری بیش‌ازحد نیز می‌تواند به ریشه آسیب برساند و رشد گندم را مختل کند.
کنترل علف‌های هرز، آفات و بیماری‌ها
علف‌های هرز با گندم برای جذب آب، نور و مواد غذایی رقابت می‌کنند و باعث کاهش عملکرد محصول می‌شوند. برای کنترل آن‌ها، استفاده از بذر پاک، رعایت تناوب زراعی، آماده‌سازی مناسب زمین و کاشت به‌موقع گندم اهمیت دارد؛ همچنین در صورت نیاز، باید از علف‌کش مناسب با نوع علف هرز و مرحله رشد گیاه استفاده شود. بیماری‌هایی مانند زنگ زرد و زنگ قهوه‌ای و آفاتی مانند سن گندم نیز می‌توانند میزان و کیفیت محصول را کاهش دهند؛ بنابراین استفاده از ارقام مقاوم و بررسی منظم مزرعه برای شناسایی زودهنگام مشکلات و کنترل آن‌ها ضروری است.
بهترین زمان برداشت گندم چه موقع است؟
زمان برداشت گندم به شرایط آب‌وهوایی منطقه، نوع رقم و تاریخ کاشت بستگی دارد. به‌طورکلی، برداشت گندم در مناطق مختلف ایران در زمان‌های مختلف انجام می‌شود.
چگونه ضایعات گندم را هنگام برداشت کاهش دهیم؟
- ریزش دانه پیش از برداشت یا هنگام درو: تأخیر در برداشت، خشکی بیش‌ازحد خوشه‌ها و ضربه‌های مکانیکی می‌توانند باعث جداشدن و ریزش دانه‌ها روی زمین شوند. برنامه‌ریزی برای برداشت به‌موقع، به کاهش این نوع تلفات کمک می‌کند.
- تنظیم نبودن تجهیزات برداشت: تنظیم نامناسب ارتفاع برش، سرعت حرکت و اجزای دستگاه می‌تواند موجب باقی‌ماندن بخشی از محصول در مزرعه یا افزایش ریزش دانه شود. در کمباین‌ها، تنظیم نادرست سامانه کوبش و جداسازی نیز ممکن است باعث شکستگی دانه یا خروج دانه همراه با بقایا شود.
- تأخیر در جمع‌آوری محصول دروشده: در روش برداشت دومرحله‌ای، گندم پس از درو روی زمین یا در دسته‌ها قرار می‌گیرد و سپس جمع‌آوری و خرمن‌کوبی می‌شود. باقی‌ماندن طولانی‌مدت محصول در مزرعه می‌تواند آن را در معرض بارندگی، رطوبت و ریزش دانه قرار دهد.
استفاده از دستگاه نامتناسب با شرایط مزرعه: وسعت زمین، تراکم محصول، شیب مزرعه و وضعیت خوابیدگی گندم در انتخاب تجهیزات برداشت اهمیت دارند. استفاده از ماشین‌آلات نامناسب می‌تواند کیفیت برش را کاهش دهد یا عملیات برداشت را با تأخیر مواجه کند.
استفاده از ماشین‌آلات مناسب برای برداشت گندم
انتخاب ماشین‌آلات مناسب نقش مهمی در افزایش سرعت برداشت گندم، کاهش نیاز به نیروی کار و جلوگیری از هدررفت محصول دارد. کمباین با انجام هم‌زمان عملیات درو، کوبش و جداسازی دانه، برای برداشت در مزارع وسیع مناسب است. در مقابل، در زمین‌های شیبدار، کوچک و خرد، مسیرهای باریک و مزارعی که استفاده از ماشین‌آلات بزرگ دشوار است و صرفه اقتصادی ندارد، دروگرهای کوچک به دلیل ابعاد کوچک‌تر و قدرت مانور بیشتر می‌توانند گزینه مناسب‌تری باشند.
دروگرهای کوچک در مدل‌های مختلف دوچرخ، سه‌چرخ و چهارچرخ عرضه می‌شوند که هرکدام با توجه به نوع طراحی و مشخصات فنی، کاربرد متفاوتی دارند. برخی از این دستگاه‌ها به سیستم بافه‌بند مجهز هستند که پس از بریدن ساقه‌های گندم، آن‌ها را به‌صورت دسته‌های منظم جمع‌آوری و بسته‌بندی می‌کند. این قابلیت می‌تواند جمع‌آوری و جابه‌جایی محصول دروشده را آسان‌تر کند. البته گندم برداشت‌شده با این دستگاه‌ها همچنان به عملیات خرمن‌کوبی نیاز دارد.
هنگام خرید دروگر باید به عواملی مانند وسعت مزرعه، عرض کار دستگاه، قدرت موتور، نوع سیستم برش، شرایط زمین و امکانات تنظیم ارتفاع برش توجه کنید. همچنین بررسی کیفیت ساخت، دسترسی به قطعات یدکی و خدمات پس از فروش اهمیت زیادی دارد. در مجموعه سبزکوش نگین می‌توانید انواع دروگرهای کشاورزی را بررسی کرده و با مقایسه مشخصات فنی، دستگاهی متناسب با شرایط زمین و نیازتان انتخاب کنید. برای تهیه انواع دروگر، علف‌زن و سایر تجهیزات کشاورزی، بررسی مشخصات فنی و دریافت مشاوره خرید، می‌توانید با کارشناسان سبزکوش نگین تماس بگیرید.
جمع بندی
برای اینکه گندم بیشتری برداشت کنیم، باید کل چرخه را جدی بگیریم، از بذر سالم، آماده‌سازی زمین، کاشت به‌موقع، تغذیه و آبیاری برنامه‌ریزی‌شده تا کنترل علف‌های هرز و بیماری‌ها. اما کار با رسیدن گندم تمام نمی‌شود. زمان برداشت بر اساس رطوبت دانه، تنظیم دقیق تجهیزات، سرعت مناسب و جمع‌آوری سریع محصول، سهم بزرگی در حفظ آنچه تولید کرده‌اید دارد. توصیه‌ی عملی این است که هر فصل، عملکرد و تلفات مزرعه‌ی خود را ثبت کنید و فصل بعد با همان داده‌ها تصمیم بگیرید. بدین ترتیب، افزایش محصول به‌جای حدس، به یک فرایند قابل‌اندازه‌گیری تبدیل می‌شود.
انتهای رپرتاژ آگهی
