به گزارش ایسنا، کودکان باید یاد بگیرند که بعضی چیزها خصوصی است، اما بعضی رازها را هم نباید تنهایی به دوش بکشند.
اما از کجا بفهمیم موضوعی حریم خصوصی است یا یک زنگ خطر؟ حریم خصوصی یعنی «انتخاب با منه» و کودک حق دارد بعضی از احساسات، وسائل، حرفها و اطلاعات شخصیاش را برای خودش نگه دارد، اما راز خطرناک یعنی «اگر حرف بزنم، اتفاق بدی میافته». اینجا پای ترس، تهدید، خجالت یا فشار در میان است. حریم خصوصی اینگونه است که فرد دوست ندارد کسی دفتر خاطراتش را بخواند، نمیخواهد جلوی بقیه درباره احساساتش حرف بزند یا دلش نمیخواهد بدون اجازه از آن عکسی منتشر شود، اینجا بچه حق انتخاب دارد و میتواند کمک بخواهد.
اما راز خطرناک وقتی است که کسی به کودک میگوید «به مامان و بابا نگو»، «اگر بگی همه چی خراب میشه»، «اگر حرف بزنی تقصیر خودته» و «این فقط بین من و توئه». اینجا دیگر فقط بحث «خصوصیبودن» نیست؛ سکوت دارد به ابزار کنترل کودک تبدیل میشود.
یک فرق خیلی مهم این است که حریم خصوصی معمولا به کودک حس اختیار و امنیت میدهد، در حالی که راز خطرناک، او را با ترس، احساس گناه، خجالت یا اضطراب تنها میگذارد. پس اگر کودکی از نگهداشتن یک راز میترسد باید جدیتر به آن نگاه کنیم.
این چهارتا سوال را باید به کودکان یاد بدهیم که اگر درباره یک راز مطمئن نیستی، از خودت بپرس «کسی تهدیدم کرده که حرف نزنم»، «من را میترساند؟»، «میترسم اگه بگم، اتفاق بدی بیفته؟» و یا « عکس، پول، خشونت یا آسیب در میان است؟» که اگر جواب یکی از اینها «بله» باشد، لازم نیست این راز را تنهایی نگه دارد.
غافلگیری با راز خطرناک فرق دارد و قرار نیست به بچهها بگوییم «هیچ رازی را نگه ندار»، بلکه بهتر است یادشان بدهیم غافلگیری قرار است بعدا فاش شود، اما راز خطرناک با ترس و فشار پنهان میماند؛ مثلا سورپرایز تولد با گفتن جمله «به کسی نگو که من بهت آسیب زدم» یکی نیست!.
اگر کودک بالاخره حرف زد، اینجا واکنش ما خیلی مهم است و نباید بازجویی، سرزنش یا جملاتی مثل مطمئنی بهکار ببریم، بلکه اول باید بگوییم «خوب کاری کردی به من گفتی»، «تقصیر تو نیست»، «من کنارتم» و به جای قولدادن به اینکه «به هیچ کس نمیگم»، توضیح بدهیم که اگر برای امنیتاش لازم باشد از یک بزرگسال امن یا متخصص کمک میگیریم.
یک جمله که بهتر است کودکان بلد باشند این است: «هر رازی که من رو میترسونه، لازم نیست تنهایی نگهش دارم»، زیرا حریم خصوصی از حق، حرمت و امنیت کودک محافظت میکند، اما راز خطرناک از کودک میخواهد سکوت کند تا رفتار یا قدرت فردی دیگر پنهان بماند.
انتهای پیام