جواد لقمان‌زاده در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به شعار ایام نکوداشت پدافند غیرعامل در سال ۱۴۰۵ با عنوان «پدافند مردم‌محور، ایران پایدار» و مفهوم و اهمیت نقش مردم در این حوزه اظهار کرد: شعار امسال، یعنی «پدافند مردم‌محور، ایران پایدار»، بیانگر یک حقیقت اساسی است، اینکه امنیت و پایداری کشور فقط با اتکا به تجهیزات، امکانات و اقدامات دستگاه‌های اجرایی محقق نمی‌شود، بلکه آگاهی، مشارکت و مسئولیت‌پذیری مردم نیز نقش تعیین‌کننده‌ای در این مسیر دارد.
وی افزود: پدافند غیرعامل مجموعه‌ای از اقدامات غیرمسلحانه است که با هدف کاهش آسیب‌پذیری‌ها، حفاظت از جان مردم، صیانت از زیرساخت‌های حیاتی و تداوم خدمات ضروری در برابر تهدیدها انجام می‌شود. در این رویکرد، پیشگیری بر جبران خسارت، آمادگی بر غافلگیری و آگاهی بر بی‌تفاوتی مقدم است.
مدیرکل پدافند غیرعامل استانداری بوشهر ادامه داد: مردم‌محوری در پدافند غیرعامل به این معناست که مردم فقط دریافت‌کننده خدمات حفاظتی نیستند، بلکه با آموزش، رعایت اصول ایمنی، شناخت خطرات، مشارکت در برنامه‌های آمادگی و همکاری با دستگاه‌های مسئول، به یکی از ارکان اصلی تاب‌آوری جامعه تبدیل می‌شوند.
لقمان‌زاده بیان کرد: در استان بوشهر، با توجه به اهمیت زیرساخت‌های انرژی، صنایع راهبردی، تأسیسات بندری و دریایی و نقش این استان در اقتصاد ملی، ارتقای آگاهی عمومی و گسترش فرهنگ پدافند غیرعامل اهمیت ویژه‌ای دارد. هر شهروندی که اصول ایمنی را بشناسد، در شرایط اضطراری به توصیه‌های معتبر توجه کند و از انتشار شایعات و اطلاعات تأییدنشده بپرهیزد، می‌تواند در کاهش آسیب‌ها مؤثر باشد.
وی تأکید کرد: بنابراین، پیام اصلی شعار امسال این است که ایران پایدار از جامعه‌ای آگاه، مردمی مسئولیت‌پذیر و دستگاه‌هایی آماده و هماهنگ شکل می‌گیرد. پدافند غیرعامل زمانی به بهترین شکل محقق می‌شود که فرهنگ پیشگیری و آمادگی در همه سطوح جامعه نهادینه شود.
مدیرکل پدافند غیرعامل استانداری بوشهر همچنین با اشاره به جایگاه استان بوشهر و رویکرد این اداره‌کل برای کاهش آسیب‌پذیری زیرساخت‌ها و افزایش آمادگی استان گفت: استان بوشهر به دلیل موقعیت جغرافیایی و اقتصادی خود، از جایگاه مهمی در تأمین انرژی، تجارت دریایی و پشتیبانی از فعالیت‌های اقتصادی کشور برخوردار است. طبیعی است که حفاظت از زیرساخت‌های حیاتی و استمرار خدمات ضروری در این استان، نیازمند برنامه‌ریزی مستمر، هماهنگی بین دستگاهی و توجه جدی به اصول پدافند غیرعامل باشد.
لقمان‌زاده تصریح کرد: رویکرد ما در این حوزه بر چند محور اساسی استوار است. نخست، شناسایی و ارزیابی آسیب‌پذیری‌ها و تلاش برای کاهش نقاط ضعف در تأسیسات و زیرساخت‌های مهم، دوم، ارتقای آمادگی دستگاه‌های اجرایی و مجموعه‌های مسئول برای مواجهه با شرایط اضطراری، سوم، تقویت هماهنگی و هم‌افزایی میان دستگاه‌های اجرایی، خدمات‌رسان و بخش‌های مرتبط، و چهارم، توجه به آموزش، فرهنگ‌سازی و تمرین‌های آمادگی متناسب با وظایف هر مجموعه.
وی افزود: در این مسیر، موضوعاتی مانند تداوم خدمات حیاتی، آمادگی برای مقابله با اختلال در زیرساخت‌ها، حفاظت از مراکز ارائه خدمات عمومی، پیش‌بینی راهکارهای جایگزین و افزایش توان بازیابی پس از حوادث، اهمیت ویژه‌ای دارند.
مدیرکل پدافند غیرعامل استانداری بوشهر خاطرنشان کرد: نکته مهم این است که پدافند غیرعامل نباید صرفاً به اقدامات مقطعی یا واکنش پس از وقوع حادثه محدود شود. نگاه اصلی ما باید پیشگیرانه باشد، یعنی پیش از آنکه یک تهدید یا حادثه به بحران تبدیل شود، آسیب‌پذیری‌ها را شناسایی کنیم، برای کاهش خطر برنامه داشته باشیم و مسئولیت هر دستگاه را به‌روشنی مشخص کنیم.
لقمان‌زاده ادامه داد: همچنین، پایداری زیرساخت‌ها بدون توجه به مردم امکان‌پذیر نیست. اطلاع‌رسانی صحیح، آموزش عمومی و آمادگی خانواده‌ها برای شرایط اضطراری، مکمل اقدامات تخصصی دستگاه‌هاست.
وی اضافه کرد: هدف نهایی این است که در صورت بروز هرگونه حادثه یا اختلال، ضمن حفاظت از جان مردم، خدمات ضروری تا حد امکان استمرار یابد و ظرفیت بازگشت به شرایط عادی در کوتاه‌ترین زمان ممکن فراهم شود. البته تحقق این هدف مستلزم برنامه‌ریزی مستمر، تأمین الزامات موردنیاز و همکاری همه مجموعه‌های مسئول است.
مدیرکل پدافند غیرعامل استانداری بوشهر با اشاره به راهکارهای تبدیل شعار «پدافند مردم‌محور، ایران پایدار» به فرهنگ عمومی و رفتار روزمره در بین مردم، خانواده‌ها، جوانان و دانش‌آموزان بیان کرد: مهم‌ترین گام برای تحقق پدافند مردم‌محور، تبدیل آگاهی به رفتار و تبدیل توصیه‌های ایمنی به عادت‌های روزمره است. پدافند غیرعامل موضوعی نیست که تنها در زمان وقوع بحران یا در ایام نکوداشت به آن توجه کنیم، بلکه باید در شیوه زندگی، آموزش، فعالیت‌های اداری و تصمیم‌گیری‌های اجتماعی ما حضور مستمر داشته باشد.
لقمان‌زاده گفت: در سطح خانواده، آشنایی با شماره‌های امدادی، شناخت مسیرهای خروج ایمن، توجه به اصول ایمنی در منزل، مشخص‌کردن شیوه ارتباط اعضای خانواده در شرایط اضطراری و آگاهی از منابع رسمی اطلاع‌رسانی، از اقداماتی است که می‌تواند آمادگی خانوارها را افزایش دهد.
وی تصریح کرد: در محیط‌های آموزشی، مدارس و دانشگاه‌ها نیز لازم است مفاهیم پدافند غیرعامل به زبان ساده و کاربردی آموزش داده شود. دانش‌آموزان و دانشجویان می‌توانند با یادگیری اصول ایمنی، شرکت در برنامه‌های آموزشی و انتقال آموخته‌های خود به خانواده‌ها، نقش مؤثری در گسترش فرهنگ آمادگی و پیشگیری ایفا کنند.
مدیرکل پدافند غیرعامل استانداری بوشهر یادآور شد: از سوی دیگر، در شرایط بحران، حفظ آرامش، پرهیز از انتشار اخبار تأییدنشده، توجه به اطلاعیه‌های مراجع رسمی و همکاری با نیروهای امدادی و مسئولان مربوط، اهمیت بسیار زیادی دارد. گاهی یک رفتار آگاهانه و مسئولانه می‌تواند از گسترش نگرانی عمومی یا بروز خطرهای ثانویه جلوگیری کند.
لقمان‌زاده افزود: از رسانه‌ها، تشکل‌های مردمی، نهادهای فرهنگی و اجتماعی و فعالان فضای مجازی نیز انتظار می‌رود در مسیر افزایش سواد عمومی درباره مخاطرات، مقابله با شایعات و ترویج رفتارهای ایمن نقش‌آفرینی کنند.
وی خاطرنشان کرد: در نهایت، باید به این باور برسیم که پدافند غیرعامل مسئولیت یک دستگاه یا سازمان خاص نیست، بلکه مسئولیتی مشترک است که با همکاری دولت، نهادهای تخصصی، بخش خصوصی و مردم تحقق پیدا می‌کند.
مدیرکل پدافند غیرعامل استانداری بوشهر تأکید کرد: پیام ما به مردم شریف استان بوشهر این است که هر گام در مسیر آگاهی، پیشگیری، رعایت اصول ایمنی و مسئولیت‌پذیری اجتماعی، گامی برای حفاظت از جان انسان‌ها و سرمایه‌های ملی است. ایران پایدار را با مشارکت مردم می‌سازیم، مردمی که با دانش، همدلی و آمادگی، اجازه نمی‌دهند تهدیدها به آسیب‌های گسترده تبدیل شوند.
انتهای پیام
