استان یزد با ذخایر غنی معدنی و صنعتی و موقعیت بی‌نظیر جغرافیایی، همواره یکی از نقاط استراتژیک کشور به شمار آمده است؛ تا جایی که برخی از آن به عنوان «چهارراه مواصلاتی کشور» یاد می‌کنند؛ لقبی که البته با آنچه در میدان عمل رخ داده، فاصله‌ای معناداری دارد.
کریدورهای عبوری از یزد هر یک حساسیت ویژه‌ای دارند؛ شریان‌هایی که افزون بر کوتاه کردن مسافت‌ها، ارتباطات بین‌منطقه‌ای را تسهیل کرده و محرک فعالیت‌های اقتصادی به شمار می‌آیند و جاده «بهاباد ـ دربند ـ نایبند» دقیقاً یکی از همین کریدورهای حیاتی و کلیدی است که بارها از اهمیت استراتژیک آن سخن گفته شده، اما با گذشت بیش از دو دهه از آغاز ساخت، همچنان گرفتار بند تامین اعتبار است.
اگر مروری بر مصاحبه‌ها و موضع‌گیری‌های مسئولان در این دو دهه بیندازیم، با واژه‌هایی آشنا و تکراری روبه‌رو می‌شویم که تنها به لطف قلم نویسندگان مختلف، اندکی فرم آن را عوض کرده‌اند؛ واژه‌هایی نظیر «تسهیل‌کننده مسیر»، «ارتقای امنیت منطقه»، «کوتاه‌تر شدن فاصله استان‌ها» و «نقش کلیدی در اتصال کریدور شرق به غرب». جملاتی آشنا که این روزها خبرنگار بدون حضور در جلسات افتتاح، بازدید یا نشست‌ها نیز می‌تواند آن‌ها را از بر بنویسد!
اما پرسش اساسی این است که در میدان عمل چرا این کریدور حیاتی به حال خود رها شده و پس از سال‌ها انتظار، همچنان چشم‌به‌راه جرقه مالی است؟ چرا طرح‌های ۲۰ سالهای که می‌شد با هزینه‌هایی بسیار ناچیز در گذشته به سرانجام برسند، در گرداب زمان رها می‌شوند تا امروز هزینه تکمیلشان سرسام‌آور شود و فرصت طلایی توسعه از مردم بومی و فعالان اقتصادی سلب گردد؟
سرگذشت جاده بهاباد ـ دربند ـ نایبند در این مسیر طولانی، روایتی پرفرازونشیب است؛ طرحی که بر اساس گزارش رسانه‌های محلی، پس از ۱۲ سال تلاش فرسایشی، سرانجام در سال ۱۳۹۴ به دلیل قحطی بودجه متوقف شد. رکودی که سال ۱۴۰۲ نیز در جریان بازدید فرماندار وقت بهاباد از این محور، مهر تایید خورد و این مسئول خواهان توجه و پیگیری مسئولان ذیربط برای تزریق بودجه و نجات آن شد.
با این حال، چرخ روزگار این طرح، همچنان در مرداب مانده است؛ به‌گونه‌ای که پیگیری‌ها نشان می‌دهد حتی پس از گذشت سال‌ها از آن روزها، معاون راه و شهرسازی استان همچنان از معطل ماندن جاده بهاباد ـ دربند ـ نایبند به دلیل کمبود اعتبار سخن می‌گوید؛ قصه پرغصه‌ای که انگار قرار نیست پایانی برایش نوشته شود.
حسین باشی‌زاده، معاون راه اداره کل راه و شهرسازی استان یزد، در گفت‌وگو با ایسنا با تاکید بر اهمیت استراتژیک این استان در شبکه حمل‌ونقل کشور، اظهار کرد: استان یزد با قرار گرفتن در مرکز ایران و در نقطه تلاقی کریدورهای شمال به جنوب و شرق به غرب، با برخورداری از این مزیت، میزبان اصلی عبور و مرور استان‌های مختلف کشور است.
وی با اشاره به یکی از طرح‌های کلیدی در محور شرق به غرب، کریدور ۱۰۵ کیلومتری «بهاباد ـ دربند ـ نایبند» را از اولویت‌های راهبردی کشور دانست و اعلام کرد: این طرح در حال حاضر به ۷۵ درصد پیشرفت فیزیکی رسیده و تاکنون ۵۴ کیلومتر از طول این محور آسفالت شده است.
باشی‌زاده در ادامه تاکید کرد: هرچند که این طرح در سالیان گذشته با منابع مالی موجود آغاز شده و در سالهای اخیر نیز با تمرکز ویژه دولت و فعالیت مستمر پیمانکار، روند اجرایی آن سرعت گرفته و پیشرفت قابل توجهی نیز تاکنون داشته، لازم است که اهتمام لازم برای بهره‌برداری نهایی از این محور صورت گیرد.
معاون راه و شهرسازی استان درباره چالش‌های پیش‌رو برای اتمام طرح، موضوع تامین مالی را مطرح کرد و گفت: نمایندگان مجلس و معاونت عمرانی استانداری با بازدیدها و پیگیری مستمری که از این طرح داشتند، در پی تخصیص اعتبار لازم برای آن هستند.
این مسئول با تاکید بر این که معاون وزیر راه نیز طی چند نوبت بازدید از این طرح، وضعیت پیشرفت فیزیکی آن را تحت نظر داشته است، افزود: این طرح با توجه به وضعیت فعلی، آسفالت شدن نیمی از مسیر و شرایط کیفی خوبی که دارد، باید به هر نحوی که شده به اتمام برسد.
وی در پایان با اشاره به تاثیر شرایط حاکم کشور بر مسائل اعتباری، خاطرنشان کرد: اگرچه به دلیل شرایط موجود نمی‌توان زمان دقیقی برای بهره‌برداری از این طرح پیش‌بینی کرد، اما دولت طرح‌ها را تعطیل نکرده و این طرح همچنان به عنوان یکی از طرح‌های فعال در دست اجرا قرار دارد.
این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که به‌تازگی رسانه‌های محلی با انتشار گزارش‌هایی، از مواردی چون غیردقیق بودن برآورد ۱۴۵ میلیارد تومانی سال ۱۳۹۸، انباشت مطالبات ۳۰۰ میلیارد تومانی پیمانکار و ضرورت تعدیل قرارداد با توجه به شرایط اقتصادی خبر داده‌اند؛ گزارش‌هایی که همچنین از نیاز به اعتبار یک‌هزار و ۳۵۰ میلیارد تومانی برای تکمیل مسیر از کیلومتر ۶۰ به بعد حکایت دارد و یادآور می‌شود که آسفالت سطحی و نازک این بخش تنها برای چند سال پاسخگوی نیاز مسیر خواهد بود.
همچنین بر اساس این گزارش‌ها، بخش‌های به بهره‌برداری رسیده این جاده به هیچ عنوان به مناطق مسکونی متصل نبوده و عملاً تنها توسط برخی معادن مورد استفاده قرار می‌گیرد. افزون بر این، با نامشخص بودن زمان برگزاری مناقصه جدید، این خطر جدی وجود دارد که کل عملیات متوقف شود و حتی همین بخش‌های ساخته‌شده نیز دچار آسیب و تخریب شوند.
انتهای پیام
