این رتبهبندی ۴۳ کشور را بر اساس سهم برآوردی افراد ۲۵ تا ۶۴ ساله دارای دستکم مدرک کارشناسی بررسی کرده و نشان میدهد کشورهای مختلف جهان از نظر میزان برخورداری جمعیت از مدارک دانشگاهی چه جایگاهی دارند.
دادههای این رتبهبندی از گزارش «آموزش در یک نگاه ۲۰۲۶» سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) استخراج شده است. آمار مربوط به چین در سال ۲۰۲۰ نیز از گزارش «آموزش در یک نگاه ۲۰۲۲» این سازمان گرفته شده است. برآوردها با ترکیب سهم افراد دارای مدرک کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری یا مدارک معادل محاسبه شدهاند و مدارک دورههای کوتاهمدت آموزش عالی در این بررسی لحاظ نشدهاند. بیشتر آمارهای مورد استفاده مربوط به سال ۲۰۲۵ است بااینحال، دادههای شیلی به سال ۲۰۲۴ و آمار ایسلند و اندونزی به سال ۲۰۲۳ مربوط میشوند.
سلطه کشورهای اروپایی بر صدر رتبهبندی
بر اساس این گزارش، در میان کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی، ۴۳ درصد از بزرگسالان ۲۵ تا ۶۴ ساله در سال ۲۰۲۵ دارای نوعی مدرک آموزش عالی بودهاند. میانگین این سازمان برای افراد دارای مدرک کارشناسی یا بالاتر حدود ۳۵ درصد گزارش شده است.
بر اساس این رتبهبندی، ایرلند با سهم ۵۷ درصدی بزرگسالان دارای مدرک کارشناسی یا بالاتر در جایگاه نخست قرار دارد. پس از ایرلند، لیتوانی با ۵۰ درصد و لوکزامبورگ با ۴۸ درصد قرار دارند. بلژیک، سوئیس و بریتانیا نیز هرکدام با سهم ۴۶ درصدی در جایگاه مشترک بعدی ایستادهاند. به این ترتیب، ۶ جایگاه نخست این رتبهبندی به کشورهای اروپایی اختصاص دارد.
استرالیا، هلند و کره جنوبی نیز هر کدام با سهم ۴۳ درصدی در رتبههای بعدی قرار گرفتهاند. این سه کشور در کنار سوئد و آمریکا، با سهم ۴۱ درصدی، در میان کشورهای بالای فهرست دیده میشوند.
بااینحال، وضعیت کشورهای اروپایی یکسان نیست. سهم ایتالیا و اتریش از جمعیت دارای مدرک کارشناسی یا بالاتر ۲۲ درصد است و این رقم در رومانی به ۱۹ درصد میرسد. این تفاوتها نشاندهنده اختلاف قابلتوجه کشورهای اروپایی از نظر میزان برخورداری جمعیت از مدارک دانشگاهی است.
چرا ایرلند در صدر قرار دارد؟
جایگاه نخست ایرلند حاصل چند دهه سیاستگذاری برای گسترش دسترسی به آموزش عالی است. اجرای طرح آموزش کارشناسی بدون شهریه در دهه ۱۹۹۰، اعطای کمکهزینههای دانشجویی و توسعه دانشگاههای منطقهای ازجمله اقداماتی بودهاند که به افزایش مشارکت در آموزش عالی کمک کردهاند.
تقاضای بالای نیروی کار ماهر در صنایع فناوری و داروسازی نیز از عوامل حمایت کننده از گسترش آموزش عالی در این کشور بوده است.
ایرلند همچنین نیروی کار بینالمللی با تحصیلات بالا را جذب میکند. در سال ۲۰۲۵، ۶۷ درصد از اتباع غیرایرلندی دارای مدرک تحصیلات عالی بودند درحالیکه این سهم در میان اتباع ایرلندی ۵۶ درصد بود. البته این شاخص گستردهتر است و مدارکی را نیز در بر میگیرد که در رتبهبندی مورد بررسی محاسبه نشدهاند.
تفاوت الگوی آمریکای شمالی و آسیا
جایگاه کانادا ممکن است برای افرادی که با رتبهبندی کشورهای دارای بالاترین سطح تحصیلات در جهان آشنا هستند، غیرمنتظره باشد. اگرچه ۳۹ درصد از بزرگسالان کانادایی مدرک کارشناسی یا بالاتر دارند، این کشور همچنین سهم قابلتوجهی از افراد دارای مدارک کوتاهمدت آموزش پس از متوسطه را در خود جای داده است.
بر اساس دادههای سازمان همکاری و توسعه اقتصادی، ۲۵ درصد از بزرگسالان کانادایی، مدارک دوره کوتاهمدت آموزش عالی را بهعنوان بالاترین سطح تحصیلات خود دارند. ازآنجاکه این مدارک در رتبهبندی حاضر لحاظ نشدهاند، کانادا با سهم ۳۹ درصدی پایینتر از آمریکا با سهم ۴۱ درصدی قرار گرفته است.
در آسیا، کره جنوبی با سهم ۴۳ درصدی در میان کشورهای مورد بررسی پیشتاز است و ژاپن با سهم ۳۷ درصدی در رتبه سوم قرار دارند. ترکیه نیز با سهم ۲۰ درصدی در بخشهای پایینتر این رتبهبندی جای گرفته است.
انتهای پیام