افشین کریمی، روز یکشنبه ۱۷ آبان در جلسه ستاد هفته پژوهش و فناوری استان ایلام که در سالن فرزانگان دانشگاه ایلام برگزار شد، با تأکید بر ضرورت تغییر نگاه مدیران به پژوهش اظهار کرد: در کشور ما تقریباً برای هر موضوعی از آموزش و پرورش گرفته تا آب و سایر حوزه‌ها، عنوان محور توسعه به کار برده می‌شود، اما استفاده مکرر از واژه‌هایی مانند توسعه و پیشرفت، زمانی ارزشمند است که مردم آثار آن را در زندگی خود احساس کنند.
وی با انتقاد از کم‌توجهی برخی مدیران به موضوع پژوهش افزود: وقتی در جلسه‌ای با موضوع پژوهش، برخی رؤسای دانشگاه‌ها حضور ندارند یا مدیران دستگاه‌های اجرایی به‌جای خود نماینده‌ای در سطح کارشناسی اعزام می‌کنند، چگونه می‌توان انتظار داشت سایر بخش‌ها برای پژوهش اهمیت ویژه‌ای قائل شوند؟
کریمی با اشاره به تفاوت نگاه مدیران به جلسات اعتباری و پژوهشی تصریح کرد: اگر جلسه‌ای با موضوع شورای برنامه‌ریزی و توزیع اعتبارات برگزار شود، مدیران شخصاً حضور پیدا می‌کنند و برای دریافت منابع مالی پیگیری‌های جدی انجام می‌دهند، اما هنوز ضرورت پژوهش برای بسیاری از مدیران به یک باور و اولویت تبدیل نشده است.
معاون توسعه استاندار ایلام با تأکید بر اینکه پژوهش نباید به یک مناسبت تقویمی و فعالیت نمادین محدود شود، گفت: پژوهش نباید به برگزاری چند جلسه در طول سال و گردهمایی در هفته پژوهش خلاصه شود. محصول و خروجی پژوهش اهمیت دارد و باید مشخص شود تحقیقاتی که با استفاده از منابع عمومی انجام شده‌اند، چه تأثیری بر عملکرد دستگاه‌ها و حل مسائل استان داشته‌اند.
وی با اشاره به ضرورت تفکیک مأموریت ستاد هفته پژوهش از کارگروه پژوهش و فناوری استان بیان کرد: این دو مجموعه با یکدیگر ارتباط دارند، اما مأموریت یکسانی ندارند. کارگروه پژوهش باید به مسائل اجرایی، نیازهای پژوهشی دستگاه‌ها و تحقیقات کاربردی بپردازد، اما پژوهش صرفاً به حل مسائل اجرایی و اشتغال‌زایی محدود نیست و تولید علم در حوزه‌هایی مانند فیزیک، ریاضیات، فلسفه و سایر علوم بنیادی نیز بخشی از فعالیت‌های پژوهشی است.
کریمی با انتقاد از اعتبارهای محدود و پراکنده پژوهشی دستگاه‌های اجرایی گفت: اختصاص مبالغ اندک به طرح‌های پژوهشی، بدون توجه به کیفیت و اثربخشی آن‌ها، نمی‌تواند پاسخگوی نیازهای استان باشد. باید منابع پژوهشی به‌گونه‌ای مدیریت شود که پژوهشگر فرصت کافی برای انجام یک تحقیق باکیفیت داشته باشد و از انجام طرح‌های تکراری و کپی‌برداری‌شده جلوگیری شود.
وی ادامه داد: از ابتدای مسئولیت در حوزه پژوهش تأکید کرده‌ایم که در هر جلسه کارگروه پژوهش استان، یکی از دستگاه‌های اجرایی درباره یک تحقیق انجام‌شده گزارش ارائه کند و مشخص شود آن پژوهش چه تأثیری بر عملکرد دستگاه داشته است.
معاون استاندار ایلام با اشاره به تجربه خود در استان کرمانشاه خاطرنشان کرد: در آنجا وقتی از مدیران دستگاه‌ها درباره نتایج تحقیقات انجام‌شده سؤال می‌شد، مشخص می‌شد بسیاری از پژوهش‌ها پس از پایان کار به بایگانی سپرده شده‌اند و حتی مدیران مربوطه نیز آن‌ها را مطالعه نکرده‌اند. باید دستگاه‌های اجرایی در برابر هزینه‌هایی که از محل منابع عمومی برای پژوهش انجام می‌دهند، پاسخگو باشند.
کریمی با تأکید بر ضرورت تقویت مرجعیت علمی دانشگاه‌ها در مدیریت استان گفت: دانشگاه‌های ایلام ظرفیت علمی ارزشمندی دارند و انتظار ما این است که این ظرفیت در تصمیم‌سازی و حل مسائل اجرایی استان نقش جدی‌تری ایفا کند.
وی با اشاره به تلاش‌های دانشگاه ایلام در دو سال اخیر برای ورود به مسائل مختلف استان افزود: دانشگاه ایلام در حوزه‌هایی مانند اشتغال، زنان و خانواده و مسائل اجتماعی تلاش کرده است مرجعیت علمی خود را به عرصه مدیریت استان وارد کند، اما هنوز این فرهنگ در میان مدیران دستگاه‌های اجرایی نهادینه نشده است که برای حل مسائل و تصمیم‌گیری‌های مهم به دانشگاه و استادان مراجعه کنند.
معاون توسعه استاندار ایلام با تأکید بر ضرورت هم‌افزایی دانشگاه‌ها و مراکز علمی استان تصریح کرد: دانشگاه ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، دانشگاه پیام نور، پارک علم و فناوری، بنیاد نخبگان و سایر مجموعه‌های علمی باید خود را یک تیم بدانند و به‌جای فعالیت‌های جزیره‌ای، برای حل مسائل استان به یکدیگر کمک کنند.
وی با بیان اینکه دانشگاه ایلام می‌تواند محور هماهنگی مجموعه آموزش عالی استان باشد، ادامه داد: همه دانشگاه‌ها و مراکز علمی باید با محوریت دانشگاه ایلام و مشارکت سایر مجموعه‌ها، مسائل استان را شناسایی و برای آن‌ها راهکار ارائه کنند. انتظار داریم مدیران اجرایی در هر موضوعی که با چالش مواجه می‌شوند، دانشگاه را به‌عنوان یکی از مهم‌ترین مراجع مشورت و تصمیم‌سازی در کنار خود ببینند.
کریمی با طرح پرسشی درباره تناقض میان ظرفیت‌های اقتصادی ایلام و نرخ بیکاری استان اظهار کرد: استانی با منابع زیرزمینی، سه مرز رسمی، فرودگاه، زیرساخت‌های ارتباطی و ظرفیت‌های گسترده اقتصادی، چرا همچنان با نرخ بالای بیکاری مواجه است؟ چرا با وجود جمعیت تحصیل‌کرده و این حجم از فرصت‌ها نمی‌توانیم زمینه اشتغال جوانان را فراهم کنیم؟ پاسخ به چنین پرسش‌هایی باید در محیط‌های دانشگاهی و با مشارکت متخصصان بررسی شود.
وی نقش دانشگاه‌ها را فراتر از تولید مقاله و برگزاری همایش دانست و گفت: حضور دانشگاه و استاد دانشگاه باید در رفتار اجتماعی، فرهنگ عمومی و حتی مناسبات محلی اثرگذار باشد. استاد دانشگاه باید برای جامعه پیرامونی خود الگو باشد و دانشگاه نیز باید بتواند در مدیریت مطالبات اجتماعی و ارائه راهکار برای کاهش تنش‌ها و آسیب‌های اجتماعی نقش‌آفرینی کند.
کریمی در بخش دیگری از سخنانش، تأمین منابع مالی و تقویت فعالیت‌های رسانه‌ای را دو ضرورت مهم برای برگزاری هفته پژوهش امسال عنوان کرد و گفت: باید از همان ابتدای برنامه‌ریزی، منابع مالی مورد نیاز نمایشگاه و برنامه‌های هفته پژوهش مشخص شود و دستگاه‌هایی که امکان کمک مالی، تجهیزاتی یا تأمین فضا و امکانات دارند، پای کار بیایند.
وی با تأکید بر ضرورت تبدیل هفته پژوهش به یک رویداد عمومی افزود: باید کاری کنیم که موضوع پژوهش در طول این هفته به یکی از موضوعات مورد توجه مردم تبدیل شود و برنامه‌ها از مدارس و دانشگاه‌ها تا محیط‌های صنعتی، پالایشگاه‌ها، شرکت‌های گاز و پتروشیمی گسترش پیدا کند.
معاون استاندار ایلام با اشاره به ظرفیت رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی در ترویج فرهنگ پژوهش تصریح کرد: لازم است روابط عمومی دانشگاه‌ها، صداوسیما، خبرگزاری‌ها، جهاد دانشگاهی و سایر رسانه‌های استان در قالب یک تیم رسانه‌ای هماهنگ شوند و برنامه‌ای طراحی کنند که دستاوردهای پژوهشی برای عموم مردم قابل فهم و ملموس باشد.
وی همچنین پیشنهاد کرد دانشگاه‌ها و مراکز علمی استان در پایان هفته پژوهش، گزارشی تصویری از عملکرد یک‌ساله خود ارائه کنند تا فعالیت‌ها و دستاوردهای هر مجموعه به شکل شفاف در معرض دید مخاطبان قرار گیرد.
پیش از سخنان معاون استاندار، همایون مرادنژادی، رئیس دانشگاه ایلام نیز با تأکید بر اینکه پژوهش با نظم، توجه به داده‌ها، نوآوری و ایده‌پردازی پیوند دارد، اظهار کرد: یکی از الزامات پیشرفت کشورها، اهمیت دادن به داده‌ها و استفاده صحیح از اطلاعات در تصمیم‌گیری‌هاست.
وی با بیان اینکه مفهوم روایی و پایایی نباید صرفاً به ابزارهای سنجش در پژوهش محدود شود، افزود: هر سخن، تصمیم و اقدام مدیریتی نیز باید از نظر صحت، اعتبار و قابلیت اتکا مورد توجه قرار گیرد.
مرادنژادی با انتقاد از تکرار فعالیت‌های مشابه در حوزه پژوهش تصریح کرد: اگر به سمت نوآوری و انجام کارهای متفاوت حرکت نکنیم، چرخه تکرار و توسعه‌نیافتگی ادامه خواهد داشت. پژوهش به معنای ایده‌پردازی و یافتن راه‌های تازه برای مواجهه با مسائل است.
رئیس دانشگاه ایلام با اشاره به برنامه‌های پیشنهادی برای هفته پژوهش امسال گفت: یکی از پیشنهادها، برگزاری تریبون آزاد پژوهشی در دستگاه‌های اجرایی با همکاری رسانه‌ها و صداوسیماست تا مشخص شود هر دستگاه بر اساس پژوهش چه اقداماتی انجام داده و آیا تصمیم‌های آن بر مبنای شناخت مسئله و اطلاعات معتبر اتخاذ می‌شود یا خیر.
وی همچنین پیشنهاد کرد در هفته پژوهش از افراد و مجموعه‌هایی که در حوزه‌های فرهنگی و اجتماعی اقدامات نوآورانه و مؤثری انجام داده‌اند، قدردانی شود.
مرادنژادی با اشاره به اهمیت همبستگی اجتماعی افزود: باید افرادی که در شهرستان‌ها، دهستان‌ها و مناطق مختلف استان با اقدامات خلاقانه به تقویت همبستگی اجتماعی کمک کرده‌اند، شناسایی و معرفی شوند و نقش چهره‌های اثرگذار اجتماعی، از جمله ائمه جمعه، در این زمینه نیز مورد توجه قرار گیرد.
وی بر ضرورت اختصاص جایزه به طرح‌ها، هسته‌های فناور و شرکت‌های دانش‌بنیانی که در حل مسائل استان نوآوری و اثربخشی داشته‌اند تأکید کرد و گفت: دستاوردهای هفته پژوهش باید علاوه بر آسیب‌شناسی و مسئله‌شناسی، پنج مسئله اولویت‌دار استان برای سال آینده را نیز به‌صورت روشن معرفی کند تا دستگاه‌های اجرایی برای حل آن‌ها برنامه‌ریزی کنند.
انتهای پیام
