سید جواد موسوی امروز چهارشنبه، ۲۰ آبان در نشست با دهیاران دهستان رودپیش از توابع شهرستان فومن که با محوریت اجرای طرح جامع مدیریت پسماند روستایی با رویکرد مشارکت محور در فرمانداری این شهرستان برگزار شد، پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی را مجری طرح مذکور دانست و اظهار کرد: این پژوهشکده با بیش از ۳۰ پژوهشگر و عضو هیئت علمی، یک ظرفیت ملی برای حل چالش های محیط زیستی استان گیلان است.
وی با بیان اینکه به دنبال طراحی و پیاده سازی الگوی مدیریت پایدار پسماند با رویکرد مشارکت محور هستیم، افزود: جامعه هدف این طرح، اهالی کل روستا هستند و باید مشارکت همه روستاییان را برای مدیریت پسماند، جلب کنیم.
معاون آموزشی و پژوهشی پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی مدیریت پسماند را یکی از مولفه های اصلی توسعه پایدار روستا دانست و بیان کرد: سکونتگاه های روستایی بخش عمده ای از جمعیت و عرصه های طبیعی کشور را در بر می گیرند.
موسوی، دهیاری و بخشداری را متولی مدیریت پسماند روستایی دانست و با بیان اینکه نبود متولی موثر و ساختار هماهنگ، ضعف در کاهش تولید پسماند و تفکیک و جمع آوری و بازیافت آن را به دنبال داشته، اضافه کرد: سوزاندن پسماند در فضای باز، تلنبار کردن پسماند در داخل یا اطراف روستا، رها کردن پسماند در مزارع و حاشیه رودخانه ها و دفن غیر بهداشتی زباله، پیامدهای محیط زیستی از جمله آلودگی آب و خاک و هوا و نفوذ شیرابه به آب های زیرزمینی و تولید گازهای سمی ناشی از سوختن پلاستیک و خطر آتش سوزی در عرصه ها و نارضاینی اجتماعی و تهدید سلامت اهالی را به دنبال دارد.
وی مدیریت پایدار پسماند روستایی را یک ضرورت دانست و ادامه داد: افزایش جمعیت و شدت مصرف، تولید پسماند را بالا می برد و پایداری محیط زیست را تهدید می کند.
عضو هیئت علمی پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی الگوی مدیریت پسماند در استان های شمالی مانند گیلان را متفاوت از استان های مناطق خشک و نیمه خشک دانست و تاکید کرد: ویژگی پسماند به اقلیم و فصل و فرهنگ بومی و نوع معیشت و اقتصاد و گردشگری وابسته است و لذا با توجه آب و هوا و وجود جنگل و دریا و رودخانه و آب زیرزمینی و... در گیلان، اهمیت مدیریت پسماند دوچندان می شود.
وی از برگزاری دوره های آموزشی برای مدیران و معاونان مدارس سه شهرستان گیلان خبر داد و گفت: باید با آموزش، چرخه مدیریت پسماند را فعال کنیم تا شاهد دستیابی به مدیریت جامع، بهینه و پایدار پسماند در جوامع روستایی باشیم.
موسوی با تاکید بر لزوم کاهش تولید زباله در روستاها با روش های ساده، متذکر شد: بهترین سیستم های پردازش زباله، بدون تفکیک درست، ناکارآمد خواهند شد و لذا در کنار جمع آوری پسماند، باید مدیریت کل زنجیره را ببینیم که شامل آموزش کاهش تولید، استفاده مجدد، تفکیک از مبدا و بازیافت است.
وی جلب مشارکت عمومی، توانمندسازی و ایجاد اشتغال و درآمد برای مردم محلی، در کنار بهبود عملکرد محیط زیستی را مورد توجه طرح مذکور قرار داد و اضافه کرد: تبدیل پسماند به کمپوست و انرژی و بازگرداندن مواد به چرخه تولید نیز در دستور کار است.
معاون پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی از تخصیص تسهیلات برای ایجاد اشتغال متاثر از مدیریت پسماند توسط دهیاری ها خبر داد و بیان کرد: طرح مدیریت جامع پسماند روستایی، یک فرایند کامل از آموزش و تفکیک زباله تا اقتصاد و درآمد است.
وی ۱۰ تا ۲۰ درصد زباله های تولیدی را ریجکتی دانست و افزود: زباله تر، تولید شیرابه و بوی نامطبوع و تجمع حشرات را به دنبال دارد که با تفکیک از مبدا، به کود تبدیل خواهد شد؛ زباله خشک ارزشمند نیز قابل تفکیک و بازیافت است.
موسوی سرانه تولید پسماند در روستاهای گیلان را دوبرابر میانگین سرانه جهانی دانست و تصریح کرد: به دنبال اصلاح الگوی مصرف و اصلاح الگوی تولید زباله هستیم تا کاهش تولید پسماند را موجب شود. در این راستا، باید برنامه ای مدون، جامع و پایدار از تولید تا دفع پسماند تهیه شود که ابعاد محیط زیستی و اقتصادی و آموزشی و مشارکت اجتماعی را لحاظ کند.
عضو هیئت علمی پژوهشکده محیط زیست جهاد دانشگاهی با بیان اینکه مردم با تولید کمتر پسماند به مدیریت پسماند کمک می کنند، افزود: باید از همین امروز مدیریت پسماند روستایی را آغاز کنیم تا روستاهای گیلان به برند روستای سبز تبدیل شوند؛ هرگونه تاخیر در اجرای طرح جامع مدیریت پسماند، اجرای آن در آینده را سخت تر خواهد کرد.
غلامرضا محمدزاده، مسئول هماهنگی اداره حفاظت محیط زیست شهرستان فومن نیز، از برخورد جدی با رهاکنندگان پسماند در محیط زیست خبر داد و بیان کرد: دهیاران و بخشداران، تخلفات زیست محیطی را به اداره حفاظت محیط زیست انعکاس دهند.
وی با بیان اینکه تفکیک زباله از مبدا نقش مهمی در مدیریت پسماند دارد، گفت: دهیاران متولی مدیریت پسماند روستایی هستند و در این راستا، باید به دهیاران کمک شود.
مسئول هماهنگی اداره حفاظت محیط زیست شهرستان فومن، همکاری با سازمان های مردم نهاد جهت فرهنگ سازی جمع آور زباله در محیط زیست را مورد توجه قرار داد و خاطرنشان کرد: برخی از گردشگران با رهاسازی پسماند خود در حاشیه راه ها، موجب آلودگی محیط زیست و منابع طبیعی می شود و لذا با کمک دهیاران، باید نسبت به جمع آوری این پسماندها اقدام کنیم.
محمدزاده همچنین خواستار جلوگیری از پراکندگی پسماندها در مناطق روستایی و ایجاد نقاط متمرکز برای جمع آوری آن شد.
داود توفیقی، معاون عمرانی فرمانداری شهرستان فومن و سرپرست بخشداری مرکزی این شهرستان، نیز در ادامه، پسماند را یکی از موضوعات مهم استان گیلان دانست و اظهار کرد: گیلان از نعمت بزرگ محیط زیست و منابع طبیعی و فضای سبز برخوردار بوده که جذب گردشگران را به دنبال دارد.
وی با اشاره به نقش گردشگران در تولید زباله و پسماند، افزود: شاهد حضور گردشگران در استان در طول سال هستیم و همین موضوع، تولید پسماند و مدیریت آن را دچار چالش کرده است.
سرپرست بخشداری مرکزی شهرستان فومن همچنین از شهری شدن شیوه زندگی روستاییان گفت و ادامه داد: تغییر در الگوی مصرف روستاییان افزایش تولید زباله را به دنبال دارد.
توفیقی انباشت زباله در داخل جنگل و حاشیه راه و محدوده رودخانه ها و سواحل و... را از معضلات جدی زیست محیطی در استان های شمالی از جمله گیلان دانست و بیان کرد: امروز نیازمند آموزش مدیریت پسماند و جمع آوری اصولی و بهداشتی و تفکیک در مبدا و بازیافت زباله خشک و نصب زباله سوز و... هستیم تا معضل پسماند را حل کنیم.
وی از آمادگی فرمانداری شهرستان فومن برای اجرای طرح جامع مدیریت پسماند روستایی خبر داد و اضافه کرد: دهیاران پای کار حل معضل پسماند در مناطق روستایی این شهرستان گردشگرپذیر هستند.
انتهای پیام
